سقوط طلا با وجود جنگ ایران و آمریکا؛ چرا اونس جهانی از تنش خاورمیانه فرمان نمیگیرد؟
بازار جهانی طلا وارد یکی از پیچیدهترین مقاطع سال ۲۰۲۶ شده است. در شرایط عادی، افزایش احتمال گسترش یک درگیری نظامی در خاورمیانه و تهدید جریان انرژی در تنگه هرمز باید به افزایش خرید طلا منجر شود؛ زیرا فلز زرد از مهمترین داراییهای امن جهان محسوب میشود.
اما واکنش بازار این بار متفاوت است.
قیمت نقدی طلا در معاملات صبح اول سپتامبر به ۴۴۲۸.۵۴ دلار برای هر اونس رسید و حدود ۰.۴ درصد کاهش یافت. قراردادهای آتی طلای آمریکا نیز برخلاف برخی نرخهای اولیه منتشرشده، در آخرین داده رویترز حدود ۰.۱ درصد افت داشت و در محدوده ۴۴۷۷.۲۰ دلار معامله شد.
این رفتار نشان میدهد معاملهگران فعلاً بیش از خطر جنگ، از پیامد اقتصادی جنگ میترسند.
قیمت طلا امروز؛ چرا اونس زیر فشار باقی ماند؟
فشار اصلی روی طلا پس از سخنان انقباضی کوین وارش، رئیس فدرال رزرو آمریکا در نشست جکسون هول شکل گرفت.
وارش تأکید کرد اگر سیاستگذاران نسبت به حرکت تورم به سمت هدف دو درصدی اطمینان پیدا نکنند، فدرال رزرو همچنان «کارهایی برای انجام دادن» خواهد داشت. بازار این اظهارات را بهعنوان باز گذاشتن درِ افزایش دوباره نرخ بهره تفسیر کرد.
نتیجه سریع بود؛ طلایی که هفته گذشته تا بالاترین سطح بیش از سه ماهه خود صعود کرده بود، روز جمعه حدود سه درصد سقوط کرد.
اکنون معاملهگران حدود ۶۴ تا ۶۶ درصد احتمال میدهند فدرال رزرو در نشست ۱۵ و ۱۶ سپتامبر نرخ بهره را ۲۵ واحد پایه افزایش دهد. بازار آتی نرخ بهره، محدوده جدید ۳.۷۵ تا ۴ درصد را محتملترین سناریو میبیند.
همین احتمال برای طلا یک مانع بزرگ ایجاد کرده است.
جنگ ایران و آمریکا چرا این بار طلا را گران نکرد؟
در آخرین تحول نظامی، نیروهای آمریکایی روز ۳۰ آگوست دو پرتابگر موشکی ایران را در جزیره لارک در تنگه هرمز هدف قرار دادند. یک مقام آمریکایی مدعی شد این تجهیزات با عملیات مینگذاری در آبراه راهبردی هرمز مرتبط بودهاند.
پس از آن، سپاه پاسداران اعلام کرد دو پایگاه محل استقرار نیروهای آمریکایی در اردن را هدف حمله قرار داده است. این نخستین تبادل مستقیم حملات دو طرف پس از حدود یک ماه وقفه بود و بار دیگر ریسک گسترش درگیری را افزایش داد.
دونالد ترامپ نیز پس از این تحولات از احتمال اقدامات بیشتر علیه ایران سخن گفته است.
با چنین اخباری در شرایط عادی انتظار میرود سرمایه از بازارهای پرریسک خارج و وارد طلا شود. بخشی از این تقاضای امن نیز وجود دارد، اما این بار کانال دیگری از اثرگذاری جنگ قدرتمندتر شده است: نفت.
نفت ۹۱ دلاری علیه طلا وارد بازی شد
در پی ازسرگیری حملات، قیمت نفت جهش کرد. نفت برنت روز دوشنبه بیش از ۲.۵ درصد رشد کرد و در معاملات سهشنبه نیز از مرز ۹۱ دلار در هر بشکه عبور کرد.
افزایش قیمت نفت یعنی بالا رفتن هزینه انرژی، حملونقل و تولید؛ و در نهایت احتمال افزایش فشار تورمی.
از همین نقطه، رابطه جنگ و طلا پیچیده میشود.
افزایش ریسک نظامی به نفع طلاست، اما اگر همان درگیری نفت را گران کند و تورم را بالا ببرد، احتمال افزایش نرخ بهره فدرال رزرو بیشتر میشود. نرخ بهره بالاتر نیز معمولاً به ضرر طلاست.
بازده اوراق ۱۰ ساله خزانهداری آمریکا در تازهترین معاملات به ۴.۷۸ درصد رسیده که بالاترین سطح از اوایل سال ۲۰۲۵ است. افزایش بازده اوراق دولتی باعث میشود سرمایهگذار بتواند بدون پذیرش ریسک بالای بازار، درآمد دورهای دریافت کند؛ در حالی که طلا هیچ سود یا بهرهای پرداخت نمیکند.
این همان نیرویی است که فعلاً اثر «پناهگاه امن» طلا را مهار کرده است.
احتمال افزایش نرخ بهره به ۶۶ درصد رسید
تغییر انتظارات بازار طی چند روز بسیار سریع بوده است.
پیش از سخنان جکسون هول وارش، احتمال افزایش نرخ بهره در سپتامبر در برخی مقاطع حدود ۳۵ درصد ارزیابی میشد. پس از سخنان رئیس فدرال رزرو و سپس افزایش قیمت نفت، این احتمال به محدوده ۶۴ تا ۶۶ درصد رسید.
رویترز همچنین گزارش کرده بازار احتمال افزایش نرخ بهره تا نشست دسامبر را بسیار بالا ارزیابی میکند.
بنابراین سرمایهگذاران طلا اکنون با یک سؤال مهم مواجهاند: آیا افزایش نرخ بهره سپتامبر تنها یک اقدام منفرد خواهد بود یا شروع چرخهای جدید از سیاست پولی انقباضی؟
تونی سیکامور، تحلیلگر بازار در IG، معتقد است یک مرحله افزایش نرخ بهره بهتنهایی الزاماً بازی را برای طلا تغییر نمیدهد، اما دو یا سه افزایش متوالی میتواند فشار بسیار جدیتری بر فلز زرد ایجاد کند.
سقوط ۳۰۰ دلاری طلا از سقف اخیر چه میگوید؟
طلای جهانی هفته گذشته تا محدوده ۴۶۹۷ دلار صعود کرده بود، اما سپس در مدت کوتاهی نزدیک به ۳۰۰ دلار عقب نشست و در مقطعی حوالی ۴۳۹۷ دلار معامله شد.
این اصلاح سنگین نشان میدهد بخش مهمی از سرمایهگذارانی که با فرض ادامه سیاستهای حمایتی و افت نرخهای بلندمدت وارد بازار شده بودند، پس از تغییر لحن فدرال رزرو به سرعت موقعیت خود را تغییر دادهاند.
یکی از محرکهای صعود قبلی، تصمیم وزارت خزانهداری آمریکا برای افزایش بازخرید اوراق بلندمدت بود. خزانهداری سقف برخی عملیات بازخرید را از دو میلیارد دلار به حداقل چهار میلیارد دلار افزایش داده بود؛ اقدامی که در ابتدا بازده اوراق بلندمدت را پایین آورد و به طلا کمک کرد.
اما رشد دوباره بازده اوراق نشان میدهد اثر این سیاست فعلاً تحتالشعاع نگرانیهای تورمی قرار گرفته است.
سرمایهگذاران هنوز از طلا خارج نشدهاند
با وجود اصلاح سنگین روزهای اخیر، هنوز نمیتوان از پایان روند بلندمدت صعودی طلا سخن گفت.
تقاضای صندوقهای ETF طلا طی هفتههای گذشته قابل توجه بوده است. دادههای منتشرشده نشان میدهد صندوقهای قابل معامله با پشتوانه فیزیکی طلا برای پنجمین هفته متوالی ورود خالص سرمایه ثبت کردهاند و در هفته منتهی به ۲۱ آگوست حدود ۶.۴ میلیارد دلار سرمایه خالص وارد این صندوقها شده است.
در یکی از روزهای همان هفته نیز حدود ۱۸ تن به موجودی ETFها افزوده شد که بزرگترین ورود روزانه از سپتامبر ۲۰۲۵ گزارش شده است.
این ارقام نشان میدهد سرمایهگذاران بزرگ هنوز دلایل بنیادی نگهداری طلا، از جمله بدهی بالای دولت آمریکا، نگرانی درباره ارزش دلار و ریسکهای ژئوپلیتیکی را فراموش نکردهاند.
بنابراین افت فعلی بیشتر به نبرد میان دو روایت شباهت دارد تا خروج کامل سرمایه از بازار.
حمایت ۴۴۰۰ دلاری طلا میشکند؟
از منظر تکنیکال نیز شرایط کوتاهمدت طلا تضعیف شده است.
میانگین متحرک ۲۰۰ روزه طلا در هفتههای اخیر حوالی ۴۵۰۰ تا ۴۵۲۰ دلار قرار داشته و قیمت فعلی ۴۴۲۸ دلاری اکنون پایینتر از این محدوده است. شکستن میانگین ۲۰۰ روزه معمولاً برای معاملهگران تکنیکال نشانهای منفی محسوب میشود.
منطقه ۴۳۹۰ تا ۴۴۰۰ دلار اکنون به نخستین حمایت مهم بازار تبدیل شده است. از دست رفتن پایدار این ناحیه میتواند فشار فروش را بیشتر کند.
در سمت مقابل، بازگشت طلا بالای محدوده ۴۵۰۰ تا ۴۵۲۰ دلار میتواند بخشی از ضعف تکنیکال اخیر را خنثی کند و بار دیگر راه را برای آزمون سقفهای بالاتر باز کند.
داده اشتغال آمریکا؛ بمب بعدی بازار طلا
عامل بعدی که میتواند قیمت اونس جهانی را به شدت جابهجا کند، نه لزوماً یک حمله نظامی، بلکه آمار بازار کار آمریکاست.
در روزهای پیش رو گزارش فرصتهای شغلی JOLTS، آمار اشتغال بخش خصوصی ADP و در نهایت گزارش مهم اشتغال غیرکشاورزی آمریکا منتشر میشوند. معاملهگران این دادهها را برای پیشبینی تصمیم ۱۶ سپتامبر فدرال رزرو زیر نظر دارند.
اگر آمار اشتغال ضعیف باشد، احتمال افزایش نرخ بهره میتواند کاهش پیدا کند. چنین سناریویی بازده اوراق را تحت فشار قرار میدهد و به طلا فرصت بازگشت میدهد.
اما اشتغال قوی در کنار نفت بالای ۹۰ دلار، دست فدرال رزرو را برای سیاست انقباضی بازتر خواهد کرد و میتواند فشار تازهای بر اونس وارد کند.
پیشبینی قیمت طلا؛ جنگ دیگر تنها متغیر تعیینکننده نیست
چشمانداز کوتاهمدت طلا اکنون بیش از همیشه به سه متغیر گره خورده است: قیمت نفت، بازده اوراق خزانهداری آمریکا و تصمیم فدرال رزرو.
افزایش شدید تنش میان ایران و آمریکا همچنان میتواند موجی از تقاضای امن ایجاد کند؛ بهخصوص اگر امنیت عبور انرژی از تنگه هرمز بیشتر به خطر بیفتد. اما تا زمانی که بازار افزایش قیمت انرژی را مترادف با تورم بالاتر و افزایش نرخ بهره بداند، بخشی از اثر صعودی جنگ بر طلا خنثی خواهد شد.
این همان تناقض بزرگ بازار در سپتامبر است: جنگ از یک طرف سرمایهگذاران را به سمت طلا میفرستد و از طرف دیگر، با بالا بردن نفت و نرخ بهره، آنها را از طلا دور میکند.
در نتیجه، مسیر بعدی اونس احتمالاً نه در میدان جنگ بهتنهایی، بلکه در جلسه فدرال رزرو مشخص خواهد شد. اگر بازار به این نتیجه برسد که افزایش نرخ بهره در سپتامبر آغاز یک چرخه چندمرحلهای است، فشار بر طلا میتواند ادامه پیدا کند؛ اما کاهش انتظارات نرخ بهره همراه با تشدید ریسکهای ژئوپلیتیکی قادر است خیلی سریع فلز زرد را دوباره به بالای ۴۵۰۰ دلار بازگرداند.