قیمت سیمان امروز ۱۰ شهریور ۱۴۰۵؛ تهران ۲۵۳ هزار تومان ماند، موج گرانی در راه است؟
تازهترین نرخهای عمده بازار برای چهار محصول پرتقاضای تیپ ۲ به شرح زیر است:
| نوع سیمان | قیمت عمده اعلامی |
|---|---|
| سیمان پاکتی تهران تیپ ۲ | ۲۵۳ هزار تومان |
| سیمان پاکتی صوفیان تیپ ۲ | ۲۸۹ هزار تومان |
| سیمان پاکتی ساوه تیپ ۲ | ۲۵۷ هزار تومان |
| سیمان پاکتی آبیک تیپ ۲ | ۲۵۵ هزار تومان |
در میان این چهار محصول، سیمان صوفیان با نرخ ۲۸۹ هزار تومان گرانترین و سیمان تهران با ۲۵۳ هزار تومان ارزانترین نمونه است. فاصله دو قیمت حدود ۳۶ هزار تومان یا ۱۴.۲ درصد است.
این اختلاف را نمیتوان فقط به تفاوت کیفیت نسبت داد. فاصله کارخانه تا مقصد مصرف، هزینه حمل، شرایط منطقهای عرضه و تقاضا، هزینه تخلیه و نوع قرارداد فروش نیز میتواند در نرخ نهایی عمده اثرگذار باشد.
قیمت سیمان نسبت به دیروز تغییر نکرد
مقایسه بازار امروز با دوشنبه ۹ شهریور نشان میدهد هر چهار نرخ بدون تغییر باقی ماندهاند.
روز گذشته نیز تهران ۲۵۳ هزار تومان، صوفیان ۲۸۹ هزار تومان، ساوه ۲۵۷ هزار تومان و آبیک ۲۵۵ هزار تومان قیمت داشتند.
این تکرار قیمت اهمیت بیشتری از یک روز ثبات دارد.
دادههای ابتدای شهریور نیز دقیقاً همین ارقام را نشان میدهند و یک بررسی مقایسهای حتی ثبت همین چهار نرخ در اول مرداد را گزارش کرده است. بنابراین در این سری قیمتی، بازار برای حدود یک ماه با وجود فشارهای تولید، افزایش گستردهای را تجربه نکرده است.
این همان نقطهای است که پرسش اصلی را ایجاد میکند: چرا با وجود رشد شدید هزینه تولید، قیمت سیمان فعلاً بالا نمیرود؟
چرا سیمان با وجود گرانی تولید ثابت مانده است؟
برای افزایش پایدار قیمت، فشار هزینه به تنهایی کافی نیست؛ سمت تقاضا نیز باید توان پذیرش نرخ بالاتر را داشته باشد.
بازار فعلی نشان میدهد تولیدکنندگان از یک طرف با برق، حملونقل و سایر هزینهها درگیرند و از طرف دیگر بازار مصرف هنوز کشش یک موج افزایش قیمت فراگیر را نشان نداده است.
به بیان ساده، فشار هزینه قیمت را از پایین حمایت میکند و محدودیت تقاضا سقفی در برابر افزایش سریع ایجاد کرده است.
همین وضعیت میتواند توضیح دهد چرا نرخ تهران هفتهها روی ۲۵۳ هزار تومان یا آبیک روی ۲۵۵ هزار تومان باقی میماند، بدون اینکه کاهش معنیداری هم اتفاق بیفتد.
در واقع بازار در نوعی تعادل شکننده قرار گرفته است؛ نه شرایط تولید اجازه ریزش جدی میدهد و نه تقاضای موجود فعلاً جهش جدیدی را تضمین میکند.
برق همچنان بزرگترین ریسک کارخانههای سیمان است
صنعت سیمان یکی از صنایع انرژیبر کشور است و محدودیت برق میتواند مستقیماً روی میزان تولید کلینکر و سیمان اثر بگذارد.
علیاکبر الوندیان، دبیر انجمن صنفی صنعت سیمان، در تیرماه گفته بود در مقطعی دولت حدود ۴۰۰ مگاوات برق به صنعت سیمان اختصاص داده و کارخانهها برای تأمین بخش دیگری از نیازشان ناچار به مراجعه به بورس انرژی شدهاند. او همچنین از نیاز به خرید حدود ۳۰۰ مگاوات دیگر سخن گفته بود.
در گزارش دیگری از انجمن سیمان نیز گفته شده بود صنعت در شرایط محدودیت، تنها حدود یکچهارم برق مورد نیاز خود را دریافت میکند. این اظهارات مربوط به تابستان است و نباید آن را به معنی سهمیه دقیق همه کارخانهها در امروز دانست، اما شدت ریسک انرژی را نشان میدهد.
محدودیت برق دو اثر دارد: نخست کاهش ظرفیت واقعی تولید و دوم افزایش هزینه تامین انرژی جایگزین.
اگر همزمان موجودی انبار کاهش پیدا کند، نتیجه میتواند با تأخیر در قیمت بازار ظاهر شود.
برق بورس انرژی چقدر گران شده است؟
یکی از مهمترین بخشهای هزینهای، فقط «قطع برق» نیست؛ قیمتی است که کارخانه برای تأمین برق جایگزین میپردازد.
دبیر انجمن سیمان در گفتوگو با تسنیم گفته بود قیمت هر کیلوواتساعت برق در بورس انرژی در مقاطعی از حدود ۹ هزار تومان تا ۲۰ هزار تومان نوسان داشته است. او این وضعیت را مانعی برای برنامهریزی دقیق هزینه تولید توصیف کرد.
این ارقام ادعای انجمن صنفی هستند و نباید بهعنوان تعرفه ثابت تمام کارخانهها تلقی شوند.
اما پیام اقتصادی روشن است: اگر یک تولیدکننده بخشی از برق خود را با نرخ بسیار بالاتر از الگوی تاریخی تهیه کند، حاشیه سود کاهش مییابد و دیر یا زود فشار برای انتقال بخشی از هزینه به قیمت فروش افزایش پیدا میکند.
بنابراین ثبات سیمان امروز بیشتر شبیه تأخیر در انتقال فشار هزینه است تا حذف کامل آن.
بازار ساختوساز هم زیر فشار تورم شدید است
برای تحلیل سیمان باید بازار بزرگتر مصالح ساختمانی را هم دید.
براساس گزارش مرکز آمار ایران، شاخص قیمت نهادههای ساختمانهای مسکونی شهر تهران در بهار ۱۴۰۵ به ۳۳۶.۴ رسیده است؛ رقمی که نسبت به زمستان ۲۰.۷ درصد، نسبت به بهار سال گذشته ۱۰۶.۸ درصد و در مقیاس سالانه ۸۰ درصد افزایش داشته است.
این رقم به معنی دو برابر شدن تکتک مصالح یا کل هزینه ساخت نیست؛ اما نشان میدهد سازندگان در یک محیط بهشدت تورمی فعالیت میکنند.
در چنین شرایطی افزایش هزینه میلگرد، تیرآهن، دستمزد، تأسیسات و سایر نهادهها میتواند قدرت خرید پروژهها را کاهش دهد و برخی سازندگان را به کندکردن عملیات ساختمانی وادار کند.
این کاهش قدرت خرید میتواند یکی از عواملی باشد که جلوی انتقال فوری تمام فشار هزینه کارخانه سیمان به مصرفکننده را میگیرد.
چرا صوفیان از تهران و آبیک گرانتر است؟
در جدول امروز، صوفیان با ۲۸۹ هزار تومان حدود ۳۴ هزار تومان از آبیک و ۳۶ هزار تومان از تهران گرانتر است.
این اختلاف الزاماً نشان نمیدهد قیمت پایه کارخانه صوفیان همین مقدار بالاتر است.
نرخهای بازار عمده معمولاً مجموعهای از قیمت محصول و هزینههای لجستیکی هستند. سیمان محصولی سنگین و نسبتاً کمارزش در مقایسه با وزن خود است؛ بنابراین هزینه حمل در آن نقش بسیار مهمی دارد.
به همین دلیل دو کارخانه ممکن است محصولی با مشخصات نزدیک تولید کنند، اما در یک بازار مقصد مشخص با اختلاف قیمت عرضه شوند.
برای یک پروژه ساختمانی، گاهی فاصله انبار یا کارخانه تا کارگاه از اختلاف چند درصدی قیمت پایه مهمتر است.
آیا ثبات فعلی نشانه کاهش قیمت است؟
فعلاً دادهها چنین سیگنالی نمیدهند.
نرخهای تهران، صوفیان، ساوه و آبیک چندین روز و حتی چند هفته ثابت ماندهاند، اما هیچ کاهش معنادار و فراگیری در این چهار محصول مشاهده نشده است.
این رفتار بیشتر به بازار «مقاوم در برابر افت» شباهت دارد.
اگر تقاضا ضعیفتر شود، احتمال تخفیفهای منطقهای یا کاهش نرخ برخی کارخانهها وجود دارد؛ ولی بالا بودن هزینه انرژی، حمل و تولید مانعی برای ریزش شدید محسوب میشود.
در سمت مقابل، اگر محدودیت برق تولید را کاهش دهد و موجودی بازار پایین بیاید، همین ثبات میتواند سریعاً جای خود را به رشد قیمت بدهد.
سه سناریو برای قیمت سیمان در روزهای آینده
سناریوی نخست؛ ادامه ثبات: محتملترین سناریوی کوتاهمدت در صورت حفظ سطح فعلی عرضه و تقاضا، ادامه نوسان محدود است. در این حالت تهران میتواند حوالی ۲۵۳ هزار تومان و آبیک و ساوه در کانال ۲۵۰ هزار تومان باقی بمانند.
سناریوی دوم؛ افزایش محدود: اگر هزینه برق و حمل بالاتر رود اما عرضه بازار مختل نشود، ممکن است ابتدا افزایش چند هزار تومانی در برخی کارخانهها دیده شود و بازار بهصورت پلکانی بالا برود، نه جهشی.
سناریوی سوم؛ جهش عرضهمحور: مهمترین ریسک صعودی زمانی شکل میگیرد که محدودیت انرژی به کاهش محسوس تولید و موجودی منجر شود. در این صورت رقابت خریداران برای بار موجود میتواند قیمت را با سرعت بیشتری افزایش دهد.
در طرف مقابل، افت محسوس فعالیت ساختمانی میتواند بخشی از این فشار را خنثی کند.
قیمت سیمان ثابت است؛ ریسک گرانی از بین نرفته
جمعبندی بازار ۱۰ شهریور یک تناقض ظاهری دارد: قیمت روی تابلو آرام است، اما هزینه تولید آرام نیست.
سیمان تهران همچنان ۲۵۳ هزار تومان، صوفیان ۲۸۹ هزار تومان، ساوه ۲۵۷ هزار تومان و آبیک ۲۵۵ هزار تومان معامله میشوند و همین ارقام در روزهای گذشته نیز تکرار شدهاند.
در عین حال، صنعت با محدودیتهای انرژی روبهرو است و انجمن سیمان از افزایش هزینه تأمین برق در بورس انرژی سخن گفته است. در کل بخش ساختمان نیز تورم نقطهبهنقطه نهادههای تهران در بهار به ۱۰۶.۸ درصد رسیده است.
بنابراین ثبات فعلی را نباید بهمعنی پایان ریسک افزایش قیمت دانست.
در کوتاهمدت، ضعف یا تعادل تقاضا میتواند بازار را آرام نگه دارد؛ اما برای نیمه دوم شهریور، متغیر تعیینکننده بیش از هر چیز میزان تأمین برق کارخانهها، حجم واقعی تولید و توان بازار ساختوساز برای جذب قیمتهای بالاتر خواهد بود.
اگر تولید پایدار بماند، سناریوی ثبات همچنان دست بالا را دارد. اما اگر محدودیت انرژی دوباره موجودی بازار را کاهش دهد، سیمان میتواند از همین سکون چند هفتهای خارج شود و موج افزایش قیمت ابتدا در برخی برندها و مناطق آغاز شود.
