پیش ینی بورس شنبه ۲۱ شهریور ۱۴۰۵؛ شاخص ۷.۱ میلیونی در آزمون سخت / صعود ادامه دارد؟
شاخص کل بورس هفته را حوالی ۶ میلیون و ۵۰۴ هزار واحد آغاز کرد و در پایان معاملات چهارشنبه ۱۸ شهریور روی ۷ میلیون و ۱۲۲ هزار واحد ایستاد.
بنابراین بازدهی شاخص کل در یک هفته حدود ۹.۵ درصد بود؛ یکی از بالاترین بازدهیهای هفتگی بازار سرمایه در سال جاری.
شاخص هموزن نیز صعود کرد و در آخرین روز معاملات به یک میلیون و ۹۴۲ هزار واحد رسید؛ موضوعی که نشان میدهد بخش قابل توجهی از رشد بازار فقط به چند نماد بزرگ شاخصساز محدود نبوده است.
با این حال چهارشنبه یک تفاوت مهم با روزهای قبلی داشت.
شاخص کل هنوز ۴۷ هزار واحد بالا رفت، اما حدود ۸۶۰ تا ۹۱۰ میلیارد تومان پول حقیقی از سهام و صندوقهای سهامی خارج شد و سرانه فروش حقیقی به شکل محسوسی از سرانه خرید بیشتر بود.
این واگرایی یکی از مهمترین سیگنالهایی است که باید در معاملات شنبه زیر نظر گرفته شود.
آیا نقره هم پربازدهترین بازار هفته بود؟
این گزاره به نوع دارایی مورد مقایسه بستگی دارد.
صندوقهای نقره داخلی در هفتههای اخیر بازدهی بالایی داشتهاند و برای نمونه در هفته ۷ تا ۱۱ شهریور، بهترین صندوق این گروه بیش از ۱۰ درصد رشد ثبت کرد.
اما نقره جهانی شرایط متفاوتی داشته است. رویترز در پایان معاملات جمعه گزارش کرد قیمت جهانی نقره با وجود رشد روزانه به حدود ۶۴.۵ دلار رسید، اما در مقیاس هفتگی حدود ۲.۶ درصد کاهش داشت.
بنابراین هنگام مقایسه بورس و نقره باید مشخص کرد منظور نقره جهانی، قیمت داخلی نقره یا صندوقهای نقره بورسی است؛ این سه الزاماً بازده یکسانی ندارند و نرخ دلار میتواند عملکرد دارایی داخلی را کاملاً از بازار جهانی جدا کند.
رشد بورس فقط به کاهش ریسک سیاسی مربوط نبود
یکی از نقاطی که در تحلیل اولیه نیازمند بازنگری است، نسبت دادن صعود بورس به «ثبات سیاسی و کاهش ریسک نظامی» است.
بازار طی هفته سوم شهریور با وجود ریسکهای سیاسی رشد کرد، نه لزوماً به دلیل حذف آنها.
چند عامل اقتصادی نقش پررنگتری داشتند: رشد نرخ ارز، افزایش ارزش جایگزینی شرکتها، جذابتر شدن سهام دلاری، انتظار افزایش نرخ فروش محصولات و ورود سنگین نقدینگی حقیقی در چند روز متوالی.
در روزهای قدرتمند صعود، پول ابتدا به بانکها و سپس به فلزات اساسی، معادن، پالایشیها و پتروشیمیها منتقل شد؛ یعنی سرمایهگذاران به شکل مشخص به دنبال صنایعی بودند که بتوانند از تورم و افزایش نرخ ارز منتفع شوند.
به همین دلیل بورس توانست حتی در محیطی که خبرهای منطقهای منفی بودند، به رشد ادامه دهد.
ریسک سیاسی واقعاً کاهش یافته است؟
دادههای جمعه پاسخ متفاوتی میدهند.
رویترز گزارش کرده در روز پنجشنبه فقط هفت کشتی کالایی از تنگه هرمز عبور کردهاند؛ در حالی که میانگین اخیر حدود ۱۵ کشتی و پیش از جنگ نزدیک به ۱۲۵ کشتی در روز بوده است.
همزمان نیروهای حوثی در یمن به جزیره راهبردی پریم در ورودی بابالمندب رسیدهاند؛ آبراهی که در سوی دیگر شبهجزیره عربستان یکی دیگر از مسیرهای حیاتی تجارت و انرژی جهان است.
نفت برنت نیز اگرچه جمعه از سقف نزدیک ۱۱۰ دلار عقب نشست، همچنان حوالی ۱۰۵ دلار معامله میشود و رشد هفتگی بیش از ۹ درصدی دارد.
بنابراین تعبیر دقیقتر این است که بورس ایران فعلاً در برابر ریسکهای سیاسی مقاوم شده، نه اینکه خود ریسکها کاهش چشمگیری پیدا کرده باشند.
این تفاوت برای پیشبینی شنبه بسیار مهم است.
چرا سهام دلاری همچنان شانس بیشتری دارند؟
یکی از مهمترین موتورهای بازار در شرایط فعلی رشد نرخ ارز است.
افزایش دلار میتواند از چند مسیر به شرکتهای بورسی کمک کند؛ ارزش ریالی فروش صادراتی را بالا میبرد، ارزش جایگزینی داراییها را افزایش میدهد و در بسیاری از صنایع انتظارات تورمی را وارد قیمت سهام میکند.
اما همه شرکتهای صادراتی به یک اندازه از دلار منتفع نمیشوند.
نرخ واقعی تسعیر ارز، مقدار تولید، هزینه انرژی، محدودیت صادرات، قیمت جهانی محصول و بدهی شرکت تعیین میکند که افزایش نرخ ارز چه مقدار به سود خالص منتقل شود.
به همین دلیل در ادامه موج صعودی احتمالاً بازار انتخابیتر خواهد شد.
مرحلهای که تقریباً همه نمادها صرفاً به دلیل ورود نقدینگی رشد میکردند، ممکن است جای خود را به بازاری بدهد که گزارش عملکرد و سودآوری واقعی اهمیت بیشتری دارد.
هر سهمی در بازار صعودی ارزنده نیست
این بخش از تحلیل اولیه همچنان اهمیت زیادی دارد.
صعود شاخص کل به این معنا نیست که تمام نمادها ارزش خرید دارند.
شرکتی که حاشیه سود آن کاهش یافته، هزینه مالی سنگین دارد، فروش واقعی رشد نکرده یا با مشکل نقدینگی و بدهی روبهروست، صرفاً به دلیل فضای مثبت بورس به یک سهم بنیادی تبدیل نمیشود.
در موجهای صعودی معمولاً حتی سهام ضعیف نیز مدتی همراه بازار رشد میکنند؛ اما وقتی سرعت ورود پول کاهش پیدا کند، تفاوت میان شرکتهای قوی و ضعیف آشکارتر میشود.
به همین دلیل انتشار گزارشهای ماهانه شهریور و سپس صورتهای مالی ششماهه در مهر میتواند فاز بعدی بازار را بیش از شاخصهای کلی تعیین کند.
هشدار چهارشنبه؛ خروج پول را جدی بگیریم؟
آخرین جلسه هفته اولین اخطار کوتاهمدت بازار بود.
با وجود رشد شاخص، حدود ۸۶۷ میلیارد تومان پول حقیقی خارج شد، سرانه فروش حقیقی ۱۱۱ میلیون تومان بود در حالی که سرانه خرید حدود ۸۶ میلیون تومان ثبت شد و نسبت قدرت خرید حقیقی نیز به نفع فروشندگان تغییر کرد.
این اتفاق لزوماً به معنای پایان روند صعودی نیست.
بعد از رشد حدود ۹.۵ درصدی یک هفتهای، شناسایی سود کاملاً طبیعی است. حتی یک یا چند روز اصلاح میتواند به سلامت روند کمک کند.
اما اگر شنبه و یکشنبه خروج پول حقیقی ادامه پیدا کند و همزمان ارزش سفارشهای فروش افزایش یابد، باید این سیگنال را جدیتر گرفت.
تفاوت «استراحت بازار» و «شروع اصلاح» را پول حقیقی مشخص خواهد کرد.
پیشبینی بورس شنبه؛ سناریوی اول، ادامه صعود
در سناریوی مثبت، اگر در فاصله جمعه شب تا شروع معاملات شنبه خبر نظامی تازهای منتشر نشود و دلار نیز در سطوح بالای فعلی باقی بماند، احتمال شروع متعادل رو به مثبت بازار وجود دارد.
در این حالت فلزات اساسی، معادن، برخی پتروشیمیها و دیگر شرکتهای دلاری میتوانند دوباره مورد توجه قرار گیرند.
اما حتی در این سناریو انتظار تکرار روزهایی با ۹۰ تا ۹۹ درصد نماد مثبت چندان منطقی نیست.
بازار بعد از جهش شدید هفته قبل به محدودهای رسیده که عرضه شناسایی سود طبیعی است.
سناریوی دوم؛ استراحت شاخص در محدوده ۷.۱ میلیون
محتملترین سناریوی میانه، نوسان و دستبهدست شدن سهام است.
شاخص میتواند اطراف کانال ۷.۱ میلیون واحد بالا و پایین شود، در حالی که پول از گروههایی که رشد زیادی داشتهاند به صنایع عقبماندهتر منتقل شود.
چنین رفتاری نه شکست روند صعودی است و نه علامت ضعف بنیادی.
اتفاقاً اگر بازار چند روز با ارزش معاملات بالا و بدون خروج سنگین نقدینگی در این محدوده تثبیت شود، پایه مطمئنتری برای موج بعدی خواهد ساخت.
سناریوی سوم؛ شوک سیاسی و افزایش فروش
بزرگترین ریسک شنبه همچنان تحولات نظامی است.
اگر در هرمز، خلیج فارس یا بابالمندب درگیری تازهای رخ دهد یا حملات به زیرساختهای منطقه افزایش پیدا کند، سرمایهگذاران میتوانند به سرعت محتاط شوند.
تحولات جهانی جمعه نیز نشان میدهد ریسک منطقهای هنوز بسیار بالاست؛ نفت بالای ۱۰۰ دلار مانده و تردد هرمز در سطحی بسیار پایینتر از شرایط عادی قرار دارد.
در چنین سناریویی احتمال رشد عرضه، خروج پول حقیقی و اصلاح شاخص افزایش پیدا میکند.
بورس شنبه صعودی میشود؟
در مجموع، کفه عوامل بنیادی هنوز اندکی به سود بازار است؛ نرخ ارز بالا، ارزش معاملات قوی و چشمانداز سودآوری بخشی از صنایع از بورس حمایت میکنند.
اما بعد از رشد نزدیک ۱۰ درصدی یک هفتهای، انتظار صعود بیوقفه اشتباه است.
مهمتر اینکه برخلاف فرض کاهش ریسک، تحولات منطقهای جمعه نشان میدهد ریسک سیستماتیک همچنان در سطح بالایی قرار دارد و میتواند با یک خبر مسیر بازار را تغییر دهد.
بنابراین برای شنبه ۲۱ شهریور، سناریوی پایه را میتوان بازاری متعادل تا مثبت با عرضه بیشتر نسبت به هفته قبل دانست؛ مگر اینکه تا شروع معاملات یک شوک سیاسی یا نظامی تازه رخ دهد.
چهار متغیر باید در دقایق ابتدایی شنبه به دقت رصد شوند: ورود یا خروج پول حقیقی، نسبت سرانه خرید به فروش، ارزش معاملات خرد و رفتار فلزات و معدنیها.
اگر شاخص سبز باشد اما مانند چهارشنبه پول حقیقی خارج شود، نباید صرفاً از روی رنگ شاخص نتیجه گرفت موج صعودی قدرتمند ادامه دارد. اما اگر همزمان با حفظ کانال ۷.۱ میلیون، پول حقیقی بازگردد و قدرت خریداران افزایش پیدا کند، احتمال ادامه حرکت صعودی در هفته پایانی شهریور به شکل محسوسی بیشتر خواهد شد.