طلا دوباره اوج گرفت؛ اونس جهانی حوالی ۴۳۸۰ دلار و احتمال افزایش نرخ بهره آمریکا سقوط کرد
در معاملات روز جمعه ۱۴ اوت، قیمت نقدی طلا در مقطعی با رشد ۰.۷ درصدی به ۴۳۷۹.۹۵ دلار در هر اونس رسید. گزارش جمعبندی بازارهای جهانی در ساعات بعد، قیمت نقدی را حدود ۴۳۷۴ دلار ثبت کرد؛ بنابراین ارقام ۴۳۷۵ تا ۴۳۸۰ دلار که در گزارشهای مختلف دیده میشود، به زمان ثبت قیمت در طول جلسه معاملاتی مربوط است.
قراردادهای آتی طلای آمریکا نیز روز جمعه با افزایش ۰.۴ درصدی در ۴۴۳۷.۳۰ دلار تسویه شدند. طلا در مجموع هفته نزدیک به ۰.۹ درصد رشد کرد و دومین هفته مثبت متوالی خود را پشت سر گذاشت.
رفتار قیمت در دو روز پایانی هفته نیز قابل توجه بود. طلا پنجشنبه تا ۴۴۴۹.۳۹ دلار صعود کرد که بالاترین سطح آن از ۵ ژوئن بود، اما در ادامه معاملهگران بخشی از سود خود را ذخیره کردند و قیمت بیش از یک درصد عقب نشست.
بنابراین حرکت جمعه را میتوان بیشتر «بازگشت خریداران پس از اصلاح» دانست تا آغاز یک جهش کاملاً تازه.
دلار ضعیفتر به کمک طلا آمد
یکی از مهمترین محرکهای روز جمعه، کاهش ارزش دلار آمریکا بود.
شاخص دلار حدود ۰.۳ درصد افت کرد. از آنجا که طلا در بازارهای جهانی با دلار قیمتگذاری میشود، کاهش ارزش ارز آمریکا خرید طلا را برای سرمایهگذارانی که با یورو، ین یا دیگر ارزها معامله میکنند ارزانتر میکند و میتواند تقاضا را افزایش دهد.
جیم وایکوف، تحلیلگر بازار در American Gold Exchange، نیز ضعف دلار را یکی از عوامل بیرونی حمایتکننده از قیمت طلا در معاملات جمعه توصیف کرد.
اما سؤال مهمتر این است که چرا دلار تحت فشار قرار گرفت؟ پاسخ را باید در مجموعه آمارهای اقتصادی آمریکا جستوجو کرد.
اشتغال آمریکا شوک اولیه را به بازار وارد کرد
مهمترین تغییر در انتظارات سرمایهگذاران از یک هفته قبل و با گزارش بازار کار آمریکا آغاز شد.
اداره آمار کار آمریکا اعلام کرد اشتغال بخش غیرکشاورزی در ماه ژوئیه ۲۳ هزار نفر کاهش یافته است. اقتصاددانان مورد پرسش رویترز انتظار داشتند ۸۰ هزار شغل جدید ایجاد شود. نرخ بیکاری نیز در سطح ۴.۱ درصد قرار گرفت.
این داده اهمیت زیادی داشت، زیرا پیش از انتشار آن بازار همچنان احتمال قابلتوجهی برای افزایش دوباره نرخ بهره توسط فدرال رزرو قائل بود.
ضعف اشتغال این استدلال را تقویت کرد که بانک مرکزی آمریکا برای مهار تورم مجبور نیست به همان شدت گذشته سیاست پولی را سختتر کند. یک هفته قبل احتمال افزایش نرخ در سپتامبر در بازار آتی بیش از ۵۰ درصد بود، اما پس از انتشار مجموعه دادههای جدید، این احتمال به حدود یکسوم کاهش یافت.
برای طلا این تغییر مهم است؛ زیرا هرچه احتمال افزایش نرخ بهره کمتر شود، هزینه فرصت نگهداری دارایی بدون سودی مانند طلا نیز کمتر میشود.
تورم هم فعلاً به فدرال رزرو بهانه تازهای نداد
دادههای تورمی منتشرشده در هفته گذشته نیز به نفع سناریوی «عدم افزایش نرخ» عمل کردند.
براساس آمار رسمی اداره آمار کار آمریکا، شاخص قیمت مصرفکننده در ژوئیه ۰.۱ درصد نسبت به ماه قبل افزایش یافت. تورم سالانه نیز ۳.۴ درصد گزارش شد که از ۳.۵ درصد ماه ژوئن پایینتر بود و تقریباً مطابق انتظارات بازار قرار داشت.
یک روز بعد نیز شاخص قیمت تولیدکننده برای ژوئیه بدون تغییر باقی ماند. قیمت کالاهای نهایی ۰.۷ درصد کاهش پیدا کرد، هرچند قیمت خدمات ۰.۲ درصد افزایش یافت. تورم سالانه تولیدکننده همچنان ۴.۷ درصد بود.
این دادهها به معنای پایان مشکل تورم آمریکا نیستند، اما حداقل فشار فوری برای یک افزایش نرخ دیگر در سپتامبر را کاهش دادهاند.
یک اصلاح مهم؛ بحث بر سر «افزایش نرخ» است، نه کاهش قطعی نرخ
در تحلیل این خبر باید یک تفاوت مهم رعایت شود.
بازار در حال حاضر عمدتاً درباره دو سناریو قیمتگذاری میکند: حفظ نرخ در محدوده فعلی ۳.۵۰ تا ۳.۷۵ درصد یا افزایش آن. طبق داده CME FedWatch در روز جمعه، احتمال افزایش نرخ در نشست سپتامبر حدود ۳۳ درصد بود که از ۵۵ درصد یک هفته قبل کاهش یافته بود. به بیان دیگر، احتمال ضمنی ثابت ماندن نرخ حدود دو سوم بود.
بنابراین بهتر است گفته شود «کاهش احتمال افزایش نرخ بهره به طلا کمک کرده است»، نه اینکه فدرال رزرو قرار است حتماً نرخ را کاهش دهد.
کومرتسبانک نیز در ارزیابی خود اعلام کرده چون انتظار ندارد فدرال رزرو نرخ بهره را افزایش دهد، همچنان برای طلا ظرفیت صعودی میبیند.
این تمایز برای سرمایهگذاران مهم است؛ ثابت ماندن نرخ با کاهش نرخ تفاوت دارد و اگر دادههای اقتصادی جدید دوباره تورمی شوند، انتظارات بازار میتواند خیلی سریع تغییر کند.
داده تازه خردهفروشی هم به طلا کمک کرد
در آخرین روز معاملات هفته، یک عامل تازه نیز به ضعف دلار و کاهش احتمال افزایش نرخ اضافه شد.
فروش خردهفروشی آمریکا در ماه ژوئیه بهطور غیرمنتظره ۰.۶ درصد کاهش یافت؛ نخستین افت در ۹ ماه و بزرگترین کاهش طی ۱۴ ماه گذشته. بخش موسوم به فروش هستهای که در محاسبات تولید ناخالص داخلی نقش دارد نیز ۰.۴ درصد پایین آمد.
این گزارش نگرانی درباره کاهش سرعت مصرف خانوارهای آمریکایی را افزایش داد و بار دیگر این پرسش را مطرح کرد که آیا اقتصاد توان تحمل نرخ بهره بالاتر را دارد یا خیر.
واکنش بازار مشخص بود: دلار عقب نشست و طلا دوباره تقویت شد.
آیا مسیر طلا از اینجا کاملاً صعودی است؟
نه. با وجود شرایط حمایتی، بازار همچنان با مقاومتهای جدی روبهروست.
رفتار قیمت در محدوده ۴۴۵۰ تا ۴۵۰۰ دلار همین مسئله را نشان داد. طلا پس از نزدیک شدن به این ناحیه در روز پنجشنبه با شناسایی سود شدید مواجه شد. باب هابرکورن از StoneX محدوده ۴۵۰۰ دلار را مقاومت مهمی برای بازار دانسته و گفته معاملهگران نزدیک این سطح محتاط شدهاند.
از سوی دیگر، خود سیاست پولی آمریکا هنوز قطعی نیست. برخی مقامهای فدرال رزرو همچنان معتقدند نرخها باید بالاتر بروند. بث همک، رئیس فدرال رزرو کلیولند، همین هفته بار دیگر بر ضرورت افزایش نرخ تأکید کرد.
بنابراین اگر گزارش اشتغال اوت یا تورم بعدی آمریکا دوباره قویتر از انتظار باشد، احتمال افزایش نرخ میتواند بالا برود و دلار و بازده اوراق نیز تقویت شوند؛ ترکیبی که معمولاً برای طلا دشوارتر است.
نفت و تنشهای ژئوپلیتیک؛ یک شمشیر دولبه برای طلا
ریسکهای ژئوپلیتیک نیز در پایان هفته دوباره افزایش یافتند. تنشهای مربوط به ایران و آمریکا و اختلال در تردد دریایی منطقه باعث رشد قیمت نفت شد؛ نفت برنت جمعه در ۸۸.۵۲ دلار بسته شد.
در شرایط معمول، نااطمینانی ژئوپلیتیک تقاضا برای طلا بهعنوان دارایی امن را تقویت میکند. اما رشد شدید نفت یک اثر معکوس نیز دارد: اگر انرژی گرانتر دوباره تورم آمریکا را بالا ببرد، فدرال رزرو ممکن است برای افزایش نرخ بهره تحت فشار قرار گیرد.
وایکوف نیز دقیقاً به همین دوگانگی اشاره کرده و گفته ادامه افزایش قیمت نفت میتواند برای فلزات گرانبها منفی شود، زیرا از مسیر تورم احتمال سیاست پولی سختگیرانهتر را بالا میبرد.
بنابراین طلا همزمان از نااطمینانی سیاسی سود میبرد و از پیامد تورمی همان نااطمینانی آسیب میبیند.
نقره و پلاتین هم صعود کردند
بازار سایر فلزات گرانبها نیز روز جمعه عمدتاً مثبت بود.
نقره نقدی با رشد ۰.۷ درصدی به ۶۴.۸۸ دلار رسید، پلاتین ۱.۸ درصد افزایش یافت و در ۱۷۴۶.۹۷ دلار معامله شد. پالادیوم نیز با رشد ۱.۱ درصدی به ۱۳۲۰.۹۳ دلار رسید.
نقره و پلاتین هفته را در مسیر مثبت به پایان رساندند، اما پالادیوم با وجود رشد آخرین روز، در مقیاس هفتگی همچنان بازده منفی داشت.
نقره نیز مانند طلا از کاهش انتظارات نرخ بهره حمایت میگیرد، اما به دلیل مصرف صنعتی گستردهتر، به چشمانداز اقتصاد جهانی نیز حساستر است.
جمعبندی؛ طلا فعلاً از سناریوی «فدرال رزرو دست نگه میدارد» سود میبرد
طلا هفته را با رشد حدود ۰.۹ درصدی به پایان رساند و در آخرین معاملات جمعه در محدوده ۴۳۷۵ تا ۴۳۸۰ دلار قرار گرفت. قرارداد آتی آمریکا نیز در ۴۴۳۷.۳۰ دلار تسویه شد.
پشت این حرکت چند عامل همزمان قرار دارد: اشتغال غیرکشاورزی آمریکا در ژوئیه ۲۳ هزار نفر کاهش یافت، CPI ماهانه فقط ۰.۱ درصد افزایش پیدا کرد، PPI بدون تغییر ماند و فروش خردهفروشی نیز ۰.۶ درصد افت کرد. مجموعه این ارقام احتمال افزایش نرخ بهره در سپتامبر را از حدود ۵۵ درصد یک هفته قبل به حوالی ۳۳ درصد رسانده است.
در نتیجه، پیام فعلی بازار این نیست که فدرال رزرو حتماً نرخ بهره را کاهش خواهد داد؛ بلکه این است که احتمال افزایش دوباره نرخ بهشدت کمتر شده و تثبیت نرخ به سناریوی اصلی تبدیل شده است.
برای طلا، عبور پایدار از محدوده ۴۴۵۰ تا ۴۵۰۰ دلار میتواند راه را برای موج صعودی تازه باز کند؛ اما گزارش اشتغال و تورم بعدی آمریکا، رفتار دلار، بازده اوراق خزانه و تحولات ژئوپلیتیک تعیین خواهند کرد آیا این مقاومت شکسته میشود یا طلا دوباره وارد فاز اصلاح خواهد شد. این بخش یک سناریوی تحلیلی است و نه پیشبینی قطعی قیمت.