شوک قیمت میوه در تهران/جدول قیمت عمده میوه از ۲۲ تا ۲۸ تیر ۱۴۰۵

بازار میوه تهران در میانه تابستان، برخلاف انتظار سنتی از فراوانی محصولات فصلی، همچنان با قیمت‌های بالا روبه‌روست. نرخنامه تازه میدان مرکزی نشان می‌دهد فاصله زیادی میان ارزان‌ترین محصولات آبدار مانند هندوانه و گران‌ترین میوه‌ها مانند لیموترش، هلو انجیری و زردآلو وجود دارد.

براساس گزارش منتشرشده، میانگین قیمت میوه در سال جاری حدود کیلویی ۳۰۰ هزار تومان برآورد شده و نسبت به دوره مشابه سال گذشته افزایش محسوسی داشته است. با این حال، نحوه محاسبه این میانگین و وزن هر محصول در آن اعلام نشده؛ بنابراین رقم ۳۰۰ هزار تومان را باید یک برآورد کلی از سطح بالای قیمت‌ها دانست، نه میانگین آماری رسمی همه معاملات میدان.

ارقام زیر از نرخنامه میدان بزرگ میوه و تره‌بار تهران استخراج شده‌اند. قیمت نهایی هر محصول با توجه به درجه کیفی، اندازه، محل تولید و میزان تازگی متفاوت است.

هندوانه همچنان ارزان‌ترین میوه نرخنامه است، اما همین محصول نیز برای انواع ممتاز تا کیلویی ۴۳ هزار تومان قیمت خورده است. در سوی مقابل، لیموترش سنگی با نرخ عمده ۴۰۰ تا ۴۵۰ هزار تومان، یکی از گران‌ترین اقلام این هفته محسوب می‌شود.

قیمت سبزی و صیفی‌جات چقدر است؟

در بخش صیفی‌جات نیز قیمت محصولات پرمصرف خانوار پایین نیست. سیب‌زمینی در نرخنامه عمده بین ۴۵ تا ۶۰ هزار تومان، پیاز قرمز بین ۴۰ تا ۶۰ هزار تومان و سیر خشک بین ۱۸۰ تا ۲۲۰ هزار تومان قیمت دارد.

خیار رسمی با نرخ ۱۰۰ تا ۱۴۰ هزار تومان یکی از اقلام گران‌تر این بخش است، در حالی که خیار گلخانه‌ای حدود ۶۰ تا ۹۰ هزار تومان و خیار مینی اصفهان ۴۰ تا ۵۵ هزار تومان قیمت‌گذاری شده است.

قیمت میوه در مغازه‌ها چقدر باید باشد؟

نرخنامه توضیح می‌دهد که قیمت عمده محصولات با احتساب هزینه‌هایی مانند حمل‌ونقل، افت و ضایعات، اجاره واحد صنفی و هزینه نیروی انسانی، می‌تواند در خرده‌فروشی‌ها حدود ۳۰ تا ۳۵ درصد افزایش پیدا کند.

بر این اساس، لیموترش سنگی ممتاز ۴۵۰ هزار تومانی ممکن است در محدوده ۵۸۵ تا ۶۰۷ هزار تومان به مصرف‌کننده برسد. قیمت هلو انجیری ممتاز ۳۸۰ هزار تومانی نیز با احتساب این حاشیه به حدود ۴۹۴ تا ۵۱۳ هزار تومان می‌رسد.

زردآلو و انبه ممتاز ۳۵۰ هزار تومانی نیز می‌توانند در خرده‌فروشی حدود ۴۵۵ تا ۴۷۲ هزار تومان قیمت داشته باشند. حتی هندوانه ممتاز ۴۳ هزار تومانی، پس از اضافه‌شدن ۳۵ درصد، به حدود ۵۸ هزار تومان می‌رسد.

این محاسبات سقف تقریبی براساس قیمت ممتاز میدان هستند. فروش محصولات درجه دو یا خرید بار با قیمت کف باید به نرخ پایین‌تری منجر شود. در نتیجه، فروش همه کیفیت‌های یک محصول با قیمت مربوط به بار ممتاز می‌تواند نشانه نیاز به بررسی و نظارت باشد.

چرا میوه‌های تابستانی ارزان نشدند؟

تابستان معمولاً فصل عرضه گسترده هلو، شلیل، زردآلو، آلو، انگور و گیلاس است؛ اما فراوانی اسمی محصول الزاماً به معنای کاهش قیمت مصرف‌کننده نیست.

رئیس اتحادیه بارفروشان تهران، رشد دستمزد، هزینه حمل‌ونقل و نهاده‌های کشاورزی را از عوامل افزایش بهای تمام‌شده محصولات دانسته است. نوسان ارز نیز صادرات میوه‌های باغی را جذاب‌تر کرده و بخشی از محصولی را که می‌توانست در بازار داخلی عرضه شود، به سمت بازارهای خارجی هدایت می‌کند.

میوه از مزرعه تا مغازه چند مرحله را طی می‌کند: برداشت و سورت، بسته‌بندی، انتقال به میدان، حق‌العمل‌کاری، بارگیری دوباره، حمل شهری و خرده‌فروشی. فسادپذیری محصول نیز باعث می‌شود هزینه ضایعات در قیمت اقلام سالم محاسبه شود.

در این میان، محصولات مرغوب و صادرات‌پسند بیشترین فشار افزایشی را تجربه می‌کنند. دامنه گسترده قیمت هلو از ۱۰۰ تا ۳۴۰ هزار تومان یا هلو انجیری از ۱۰۰ تا ۳۸۰ هزار تومان نشان می‌دهد کیفیت و درجه‌بندی، نقش بزرگی در قیمت‌گذاری دارند.

قیمت‌ها نسبت به سال گذشته چقدر افزایش داشته‌اند؟

در دوره مشابه سال ۱۴۰۴، قیمت موز در برخی بازارهای شهری حدود ۱۰۰ تا ۱۲۸ هزار تومان، انبه ۱۹۸ تا ۲۹۵ هزار تومان و هلو انجیری حدود ۲۴۸ هزار تومان گزارش شده بود. هندوانه نیز در بازه ۱۶ هزار و ۹۰۰ تا ۲۰ هزار تومان عرضه می‌شد.

در نرخ عمده امسال، موز اکوادور تا ۲۱۰ هزار تومان، انبه تا ۳۵۰ هزار تومان، هلو انجیری تا ۳۸۰ هزار تومان و هندوانه ممتاز تا ۴۳ هزار تومان رسیده است. البته مقایسه مستقیم این ارقام باید با احتیاط انجام شود؛ زیرا قیمت‌های سال گذشته در متن گزارش به بازار خرده‌فروشی مناطق شهری اشاره داشت، در حالی که جدول جدید نرخ عمده میدان و درجه‌های مختلف محصول را نشان می‌دهد.

با این حال، جهت کلی داده‌ها روشن است: قیمت اسمی بسیاری از میوه‌های پرمصرف نسبت به تابستان گذشته افزایش قابل‌توجهی داشته است.

میوه از سبد خانوار حذف می‌شود؟

افزایش قیمت میوه فقط یک مسئله آماری نیست. یک خانواده چهار نفره برای خرید دو کیلو هلو انجیری ممتاز و دو کیلو گیلاس ممتاز، پیش از درنظرگرفتن سایر اقلام، ممکن است بیش از یک میلیون و ۷۰۰ هزار تومان هزینه کند.

در چنین شرایطی، تقاضای خانوارها به سمت هندوانه، خربزه، طالبی و میوه‌های درجه دو حرکت می‌کند. کاهش حجم خرید، جایگزینی میوه‌های گران با محصولات ارزان‌تر و خرید دانه‌ای به‌جای کیلویی از پیامدهای طبیعی افت قدرت خرید است.

رکود تقاضا می‌تواند در نهایت فروشندگان را به تخفیف و کاهش حاشیه سود وادار کند، اما اگر هزینه تولید، حمل‌ونقل و صادرات همچنان بالا بماند، احتمال بازگشت گسترده قیمت‌ها به سطوح سال گذشته پایین خواهد بود.

پیش‌بینی قیمت میوه تا پایان تیر

در صورت افزایش ورود محصولات تابستانی از استان‌های تولیدکننده، قیمت هلو، شلیل، آلو و انگور می‌تواند از سقف‌های فعلی عقب‌نشینی کند. میوه‌های فسادپذیر در زمان اوج برداشت امکان نگهداری طولانی ندارند و افزایش عرضه معمولاً قدرت چانه‌زنی فروشندگان را کاهش می‌دهد.

در مقابل، ادامه صادرات، اختلال در حمل‌ونقل، افزایش هزینه سوخت یا کاهش محصول ناشی از شرایط آب‌وهوایی می‌تواند مانع افت قیمت شود. میوه‌های وارداتی یا وابسته به نرخ ارز، مانند موز و انبه، نیز بیش از محصولات داخلی از نوسانات ارزی تأثیر می‌پذیرند.

در مجموع، نرخنامه هفته ۲۲ تا ۲۸ تیر نشان می‌دهد بازار میوه تهران وارد دوره‌ای شده که حتی محصولات فصلی نیز برای بسیاری از خانوارها ارزان محسوب نمی‌شوند. عرضه بیشتر ممکن است قیمت بعضی اقلام را تعدیل کند، اما تا زمانی که هزینه تولید، حمل‌ونقل و فاصله مزرعه تا خرده‌فروشی کاهش پیدا نکند، ارزانی فراگیر میوه دور از انتظار خواهد بود.