قیمت نفت امروز ۲۶ شهریور ۱۴۰۵؛ برنت از اوج ۴ماهه عقب نشست / نفت دوباره زیر ۱۰۰ دلار می‌رود؟

بازار جهانی نفت در فاصله‌ای کوتاه دو چهره کاملاً متفاوت به خود دیده است. ابتدای هفته نگرانی نسبت به توقف صادرات عربستان از بندر ینبع و آسیب خط لوله راهبردی شرق-غرب، قیمت نفت را به بالاترین محدوده حدود چهار ماه گذشته رساند، اما پیدا شدن مسیرهای جایگزین برای انتقال محموله‌های سعودی به سرعت بخشی از «حق بیمه ریسک» بازار را تخلیه کرد.

برنت و WTI روز چهارشنبه به ترتیب ۲.۹۲ و ۳.۴۰ دلار کاهش یافتند و معاملات را در ۱۰۵ دلار و ۸۳ سنت و ۱۰۲ دلار و ۴۳ سنت به پایان رساندند. فشار فروش روز پنجشنبه نیز ادامه یافت.

قیمت نفت امروز ۲۶ شهریور ۱۴۰۵

آخرین نرخ‌های منتشرشده رویترز در معاملات پنجشنبه وضعیت بازار را به این شکل نشان می‌دهد:

در ساعات ابتدایی‌تر، برنت تا ۱۰۴ دلار و ۵۹ سنت و WTI تا ۱۰۱ دلار و ۲۹ سنت نیز پایین آمده بودند. تفاوت این ارقام ناشی از تغییر لحظه‌ای قیمت در طول معاملات است. هر دو شاخص هنوز بالای ۱۰۰ دلار قرار دارند؛ بنابراین با وجود اصلاح دو روز اخیر، بازار نفت همچنان در سطوح بالایی معامله می‌شود.

چرا قیمت نفت امروز کاهش یافت؟

مهم‌ترین تحول بازار، اقدام عربستان برای ایجاد مسیر جایگزین صادراتی است.

رویترز گزارش داده شرکت آرامکو حجم بیشتری از نفت خام را به پالایشگاه‌های آسیایی پیشنهاد کرده تا از طریق انتقال کشتی‌به‌کشتی در نزدیکی بندر صحار عمان بارگیری شود. عربستان نفت عرب لایت، عرب مدیوم و عرب هوی را از این مسیر به مشتریان آسیایی عرضه کرده است.

این اقدام اهمیت بالایی دارد؛ زیرا بازار طی روزهای گذشته نگران بود آسیب خط لوله شرق-غرب، توان عربستان برای انتقال نفت به دریای سرخ را برای مدت طولانی کاهش دهد.

زمانی که بازار مطمئن شود بخشی از این صادرات می‌تواند از مسیر دیگری ادامه پیدا کند، احتمال کمبود فوری عرضه پایین می‌آید و معامله‌گران بخشی از موقعیت‌های خرید خود را می‌بندند.

همین اتفاق اکنون یکی از عوامل اصلی کاهش قیمت برنت از اوج‌های ابتدای هفته است.

خط لوله شرق-غرب عربستان چه اهمیتی دارد؟

خط لوله شرق-غرب یکی از مهم‌ترین زیرساخت‌های نفتی عربستان است و نفت خام را از شرق این کشور به بندر ینبع در دریای سرخ منتقل می‌کند.

اهمیت این مسیر در شرایط فعلی بسیار بیشتر شده، زیرا محدودیت تردد نفتکش‌ها در تنگه هرمز باعث شده عربستان برای صادرات بخشی از نفت خود به مسیر دریای سرخ وابسته‌تر شود.

رویترز گزارش داده دو ایستگاه پمپاژ این خط لوله در حمله هفته گذشته آسیب دیده‌اند و زمان دقیق تکمیل تعمیرات هنوز مشخص نیست. با این حال وزیر انرژی آمریکا گفته است انتظار دارد جریان نفت از این خط ظرف چند روز دوباره برقرار شود.

معامله‌گران برآورد کرده‌اند اگر توقف این خط لوله برای مدت طولانی ادامه پیدا کند، ممکن است دسترسی به حجمی معادل حدود چهار درصد عرضه جهانی نفت تحت تأثیر قرار گیرد؛ به همین دلیل خبر تعمیر یا تأخیر در راه‌اندازی آن می‌تواند مستقیماً قیمت برنت را جابه‌جا کند.

عربستان چگونه مسیر عمان را فعال کرد؟

طبق اطلاعات منابع آگاه، آرامکو در روزهای اخیر انتقال نفت خام از خلیج فارس را افزایش داده است.

بارگیری روزانه در پایانه‌های رأس تنوره و الجعیمه تقریباً دو برابر شده و به حجمی معادل حدود چهار میلیون بشکه در روز رسیده است. داده‌های ردیابی کشتی‌ها نیز نشان داده چهار نفتکش بسیار بزرگ با ظرفیت مجموع هشت میلیون بشکه در رأس تنوره مشغول بارگیری بوده‌اند.

بخشی از این نفت سپس به نزدیکی صحار عمان منتقل می‌شود و از طریق عملیات کشتی‌به‌کشتی به خریداران تحویل داده می‌شود.

این سازوکار عملاً به عربستان کمک می‌کند در زمانی که مسیر ینبع دچار اختلال است، بخشی از صادرات خود را حفظ کند.

همین خبر کافی بود تا بازار از سناریوی کمبود بسیار شدید فاصله بگیرد.

توقف ینبع چرا ابتدا نفت را جهشی کرد؟

پیش از شکل‌گیری مسیر جایگزین، بازار تصویر بسیار نگران‌کننده‌تری داشت.

بارگیری نفت خام در بندر ینبع متوقف شده بود و عربستان نیز برخی محموله‌های برنامه‌ریزی‌شده برای مشتریان اروپایی را لغو کرده بود. حداقل یکی از مشتریان آسیایی نیز برای محموله‌های سپتامبر اطلاعیه تأخیر دریافت کرده بود.

همین اخبار باعث شد نفت در ابتدای هفته به بالاترین قیمت حدود چهار ماه اخیر برسد.

برای بازار انرژی، عربستان فقط یکی از تولیدکنندگان بزرگ نیست؛ بلکه یکی از مهم‌ترین تأمین‌کنندگان نفت مازاد جهان است. بنابراین هر اختلالی که توان صادراتی این کشور را زیر سؤال ببرد، به سرعت در قیمت‌های جهانی منعکس می‌شود.

اما بازار اکنون به این نتیجه رسیده که حداقل بخشی از نفت سعودی می‌تواند از مسیرهای جایگزین به مشتریان برسد؛ در نتیجه بخشی از جهش قبلی تخلیه شده است.

آمار ذخایر نفت آمریکا هم به زیان قیمت‌ها بود

عامل دوم کاهش قیمت نفت، تازه‌ترین گزارش ذخایر انرژی آمریکا بود.

اداره اطلاعات انرژی آمریکا اعلام کرد ذخایر نفت خام این کشور در هفته گذشته فقط حدود ۶۴۰ هزار بشکه کاهش یافته است. این در حالی است که تحلیلگران شرکت‌کننده در نظرسنجی رویترز انتظار کاهش حدود ۱.۶۲ میلیون بشکه‌ای را داشتند.

وقتی کاهش موجودی کمتر از انتظار باشد، بازار برداشت می‌کند که میزان تقاضا یا سرعت مصرف ذخایر به قدرت پیش‌بینی‌شده نیست.

همزمان ذخایر بنزین و فرآورده‌های تقطیری نیز افزایش پیدا کرده است. افزایش ذخایر گازوئیل از انتظار بازار بیشتر بود.

مجموع این داده‌ها از منظر کوتاه‌مدت برای قیمت نفت سیگنال نزولی ایجاد کرد و فشار فروش ناشی از خبرهای عربستان را تقویت کرد.

آیا خطر کمبود نفت کاملاً برطرف شده است؟

خیر.

کاهش قیمت دو روز اخیر به معنی عادی شدن کامل بازار نفت نیست.

رویترز تأکید کرده با وجود کاهش قیمت، نگرانی درباره گسترش درگیری‌های خاورمیانه همچنان پابرجاست. دو ایستگاه پمپاژ خط لوله عربستان آسیب دیده‌اند و زمان تعمیر نهایی مشخص نیست.

از سوی دیگر، تردد تجاری در تنگه هرمز همچنان بسیار پایین‌تر از شرایط معمول قرار دارد. تنها سه کشتی تجاری در روز چهارشنبه از این تنگه عبور کردند؛ در حالی که میانگین ۱۰ روزه حدود ۱۷ کشتی بوده است.

بنابراین مسیرهای جایگزین عربستان فشار کوتاه‌مدت را کم کرده‌اند، اما مشکل اصلی حمل‌ونقل انرژی در منطقه هنوز حل نشده است.

هر خبر تازه درباره آسیب بیشتر زیرساخت‌ها، اختلال در حمل‌ونقل یا تأخیر طولانی‌تر در بازگشت خط لوله می‌تواند قیمت را دوباره صعودی کند.

بحران گازوئیل؛ ریسک پنهان بازار انرژی

یکی از نکات مهمی که ممکن است در سایه نوسان نفت خام کمتر دیده شود، شرایط بازار فرآورده‌های نفتی است.

رویترز گزارش داده قراردادهای گازوئیل اروپا و دیزل کم‌گوگرد آمریکا اخیراً به رکوردهای تاریخی رسیده‌اند. اختلال در زیرساخت انرژی خاورمیانه و روسیه، عرضه فرآورده‌های پالایشی را محدود کرده است.

این مسئله می‌تواند بازار را وارد شرایطی کند که مشکل اصلی دیگر فقط «نفت خام» نباشد، بلکه ظرفیت پالایش و دسترسی به دیزل به عامل مهم‌تری تبدیل شود.

گلدمن ساکس نیز گزارش کرده جهش قیمت دیزل موجب شده پالایشگاه‌ها اولویت بیشتری به تولید این فرآورده نسبت به بنزین بدهند.

بنابراین حتی اگر قیمت نفت خام مدتی آرام بگیرد، بازار سوخت همچنان می‌تواند تحت فشار باقی بماند.

پیش‌بینی قیمت نفت؛ برنت به زیر ۱۰۰ دلار می‌رسد؟

سناریوی کوتاه‌مدت بازار به شدت به وضعیت خط لوله عربستان و امنیت مسیرهای صادرات وابسته است.

اگر صادرات از طریق عمان ادامه پیدا کند، خط لوله شرق-غرب در روزهای آینده دوباره وارد مدار شود و اختلال تازه‌ای در عرضه ایجاد نشود، احتمال ادامه تخلیه ریسک سیاسی وجود دارد.

در چنین شرایطی، برنت می‌تواند به تدریج از محدوده ۱۰۴ دلار عقب‌تر برود و مرز روانی ۱۰۰ دلار دوباره در دسترس بازار قرار گیرد.

حتی بانک DBS سنگاپور در سناریوی پایه خود برای سه‌ماهه چهارم، با فرض کاهش تنش‌ها، محدوده ۸۵ تا ۹۵ دلار را برای تثبیت برنت مطرح کرده است؛ این یک برآورد تحلیلی مشروط است، نه پیش‌بینی قطعی.

اما سناریوی صعودی نیز همچنان فعال است.

اگر تعمیر خط لوله طولانی شود یا اختلال تازه‌ای در صادرات خلیج فارس و دریای سرخ شکل بگیرد، بازار می‌تواند دوباره سناریوی کمبود عرضه را قیمت‌گذاری کند و نفت بالای ۱۱۰ دلار قرار گیرد.

نفت از اوج عقب نشست؛ اما ریسک جنگ هنوز در قیمت باقی مانده است

رفتار بازار در ۲۶ شهریور یک پیام روشن دارد: معامله‌گران فعلاً به این جمع‌بندی رسیده‌اند که اختلال صادرات عربستان شدیدتر از حد تصور اولیه نخواهد بود.

برنت از سقف چهارماهه خود فاصله گرفته و به حوالی ۱۰۴ تا ۱۰۵ دلار رسیده و WTI نیز کمی بالاتر از ۱۰۱ دلار معامله می‌شود. افزایش صادرات عربستان از مسیر عمان و کاهش کمتر از انتظار ذخایر نفت آمریکا، دو موتور اصلی اصلاح قیمت‌ها هستند.

اما شرایط هنوز برای اعلام پایان موج پرریسک نفت مناسب نیست.

برنت همچنان بالای ۱۰۰ دلار است، خط لوله کلیدی عربستان هنوز با آسیب مواجه است و جریان عادی کشتیرانی در منطقه بازنگشته است.

بنابراین بازار نفت در روزهای آینده احتمالاً میان دو نیروی متضاد باقی خواهد ماند: از یک طرف افزایش مسیرهای جایگزین صادرات و احتمال تعمیر زیرساخت‌ها، و از طرف دیگر ریسک گسترش اختلالات منطقه‌ای.

اگر کفه نخست سنگین‌تر شود، مسیر نفت به سمت ۱۰۰ دلار و پایین‌تر باز خواهد شد؛ اما هر شوک تازه در سمت عرضه می‌تواند خیلی سریع افت دو روز اخیر را جبران کند.