طلا در آستانه تصمیمهای بزرگ؛ صعود پرنوسان یا اصلاح عمیقتر؟
بازار جهانی طلا در هفتهای که گذشت بار دیگر نشان داد بیش از هر زمان دیگری به فضای کلی بازارهای مالی و انتظارات سیاست پولی گره خورده است. قیمت طلا معاملات هفته را با تمایل صعودی آغاز کرد و در روزهای ابتدایی موفق شد با عبور از سطح روانی ۵ هزار دلار، سیگنال مثبتی به بازار ارسال کند، اما این حرکت پایدار نماند. افزایش نوسانات در بازارهای سهام، تغییر انتظارات نسبت به نرخ بهره آمریکا و بازگشت مقطعی قدرت دلار، باعث شد فلز زرد بخش عمدهای از رشد هفتگی خود را از دست بدهد و در میانه هفته وارد فاز اصلاحی شود. با این حال، در آستانه پایان هفته، دادههای تورمی آمریکا ورق را تا حدی برگرداند و طلا توانست بخشی از افت خود را جبران کند.
در شرایط کنونی، سرمایهگذاران طلا بیش از هر چیز در انتظار دادههای کلیدی اقتصاد آمریکا، از رشد تولید ناخالص داخلی گرفته تا صورتجلسه فدرال رزرو و شاخصهای فعالیت تجاری هستند. همزمان، تغییرات فضای ریسک در بازارهای جهانی، بهویژه در سهام فناوری، نقش تعیینکنندهای در جهت حرکت XAU/USD ایفا میکند.
تضعیف دلار و جرقه اولیه رشد طلا
حرکت صعودی طلا در ابتدای هفته بیش از هر عامل دیگری به فشار فروش بر دلار آمریکا مرتبط بود. تضعیف دلار زمانی شدت گرفت که گمانهزنیها درباره احتمال مداخله بانک مرکزی ژاپن در بازار ارز افزایش یافت. پیروزی قاطع سانائه تاکایچی در انتخابات، این انتظار را تقویت کرد که سیاستگذاران ژاپنی برای مهار نوسانات ین وارد عمل شوند؛ موضوعی که به افت ارزش دلار در برابر ارزهای اصلی انجامید و زمینه را برای رشد قیمت طلا فراهم کرد.
در کنار این عامل، گزارش بلومبرگ درباره توصیه شفاهی نهادهای نظارتی چین به موسسات مالی برای کاهش نگهداری اوراق خزانه آمریکا، نگرانیهایی تازه درباره ریسک تمرکز سرمایه و نوسان در بازار اوراق ایجاد کرد. این خبر باعث شد بخشی از سرمایهها از داراییهای دلاری فاصله بگیرند و به سمت داراییهای جایگزین از جمله طلا حرکت کنند. مجموع این عوامل، فلز زرد را در مسیر صعودی قرار داد و عبور از سطح ۵ هزار دلار را ممکن ساخت.
دادههای اشتغال آمریکا و محدود شدن رشد طلا
با آغاز معاملات روز سهشنبه، بازار طلا وارد فاز اصلاحی شد، هرچند شدت افت در مقایسه با نوسانات هفتههای گذشته محدود بود. یکی از دلایل اصلی این موضوع، کاهش بازده اوراق خزانه آمریکا در نیمه دوم روز بود که مانع از تقویت پایدار دلار شد.
دادههای اداره آمار کار آمریکا نشان داد اشتغال غیرکشاورزی در ماه ژانویه ۱۳۰ هزار واحد افزایش یافته است؛ رقمی که بهمراتب بالاتر از انتظار بازار و نشانهای از تداوم استحکام بازار کار بود. کاهش نرخ بیکاری به ۴.۳ درصد نیز بر همین تصویر افزود. واکنش اولیه بازار به این دادهها، عقبنشینی انتظارات برای کاهش نرخ بهره در ماه مارس بود؛ بهطوری که احتمال این سناریو به کمتر از ۱۰ درصد رسید. همین تغییر انتظارات باعث شد طلا نتواند رشد خود را ادامه دهد، هرچند حفظ قیمت بالای ۵ هزار دلار نشان داد خریداران همچنان در بازار فعال هستند.
ریزش تند پنجشنبه و بازگشت ریسکگریزی
معاملات روز پنجشنبه نقطه عطف هفته برای بازار طلا بود. پس از یک جلسه نسبتا آرام در بازار اروپا، با بازگشایی بازار آمریکا فشار فروش شدیدی بر بازارهای مالی وارد شد. طلا در واکنش به این موج فروش، بیش از سه درصد افت کرد و بار دیگر به زیر سطح ۵ هزار دلار بازگشت.
تحلیلگران علت اصلی این ریزش را افزایش نگرانیها درباره بخش هوش مصنوعی و فروش گسترده داراییهای ریسکی عنوان کردند. افت همزمان شاخصهای سهام، بهویژه در بخش فناوری، باعث شد بخشی از سرمایهگذاران برای تامین نقدینگی یا کاهش ریسک، موقعیتهای خود در بازار طلا را نیز کاهش دهند. این رفتار نشان داد که همبستگی طلا با فضای کلی بازارهای مالی، بهویژه در مقاطع تنش، همچنان بالاست.
داده تورم و احیای نسبی قیمت طلا
انتشار دادههای تورمی آمریکا در روز جمعه، مسیر بازار را تا حدی تغییر داد. نرخ تورم سالانه بر اساس شاخص قیمت مصرفکننده به ۲.۴ درصد کاهش یافت که کمتر از انتظار بازار بود. این داده باعث شد دلار نتواند قدرت بهدستآمده در روزهای قبل را حفظ کند و بازده اوراق خزانه نیز با فشار نزولی مواجه شود.
در چنین فضایی، طلا توانست بخشی از افت سنگین روز پنجشنبه را جبران کند و وارد فاز بازیابی شود. هرچند این بازگشت هنوز به معنای پایان اصلاح نیست، اما نشان داد که تقاضا در سطوح پایینتر همچنان وجود دارد و بازار بهشدت به دادههای اقتصادی حساس باقی مانده است.
تمرکز بازار بر فدرال رزرو و رشد اقتصادی آمریکا
در هفته پیش رو، نگاه معاملهگران بیش از هر چیز به دادههای کلان آمریکا دوخته شده است. انتشار سفارشهای کالاهای بادوام و صورتجلسه نشست ژانویه فدرال رزرو میتواند نوسانات قابل توجهی در بازار ارز و طلا ایجاد کند. اگرچه انتظار نمیرود داده سفارشها تاثیر بزرگی بر بازار بگذارد، اما لحن صورتجلسه فدرال رزرو اهمیت بالایی دارد. هرگونه نشانه از آمادگی سیاستگذاران برای کاهش نرخ بهره میتواند دلار را تضعیف کرده و از قیمت طلا حمایت کند.
در ادامه هفته، نخستین برآورد رشد تولید ناخالص داخلی سهماهه چهارم آمریکا منتشر خواهد شد. پیشبینیها از رشد حدود ۳.۷ درصدی حکایت دارد. ثبت عددی در بازه سه تا چهار درصد میتواند از دلار حمایت کند، اما رشد ضعیفتر از سه درصد احتمالا فشار فروش بر دلار را افزایش داده و به نفع طلا تمام خواهد شد. علاوه بر این، دادههای اولیه شاخص مدیران خرید ماه فوریه نیز زیر ذرهبین بازار قرار دارد و افت آن به زیر سطح ۵۰ میتواند سیگنالی منفی برای دلار باشد.
نقش بازار سهام و فناوری در مسیر طلا
در کنار دادههای اقتصادی، عملکرد شاخصهای سهام جهانی، بهویژه سهام فناوری، اهمیت فزایندهای برای بازار طلا پیدا کرده است. افزایش همبستگی مثبت میان فلزات گرانبها و شاخص نزدک باعث شده رشد سهام فناوری در برخی مقاطع به نفع طلا عمل کند. در مقابل، افت شدید این بخش میتواند ریسک کاهش قیمت طلا را افزایش دهد، همانطور که در معاملات پنجشنبه مشاهده شد.
تصویر تکنیکال و سطوح کلیدی قیمت
از منظر تکنیکال، حفظ شاخص قدرت نسبی بالای سطح ۵۰ همچنان پیام مثبتی برای بازار ارسال میکند. این وضعیت نشان میدهد مومنتوم کلی هنوز به نفع خریداران است و افتهای اخیر بیشتر ماهیت اصلاحی دارند تا آغاز یک روند نزولی پایدار. فاصله گرفتن RSI از ناحیه اشباع فروش نیز بیانگر تخلیه هیجان نزولی بدون ورود بازار به فاز ضعف ساختاری است.
در همین حال، واکنش قیمت به میانگین متحرک ۲۰ روزه اهمیت ویژهای دارد. بازگشت قیمت به نزدیکی این میانگین پس از شکست موقت آن، نشانهای از تردید فروشندگان و تلاش بازار برای حفظ روند غالب محسوب میشود. در صورت تثبیت کندلهای روزانه بالای این میانگین، میتوان انتظار داشت جریان خرید کوتاهمدت تقویت شود و قیمت برای عبور از مقاومت ۵۰۹۰ تا ۵۱۰۰ دلار آماده گردد. شکست قطعی این محدوده، راه را برای حرکت به سمت مقاومتهای ۵۲۰۰ و سپس ۵۴۰۰ دلار باز میکند.
در سناریوی مقابل، سطح ۴۸۷۰ دلار به عنوان مرز تغییر فاز کوتاهمدت مطرح است. تثبیت زیر این ناحیه میتواند نشاندهنده ادامه موج اصلاح باشد. در این حالت، محدوده ۴۷۰۰ تا ۴۶۹۰ دلار نخستین منطقه واکنش تقاضا خواهد بود و در صورت شکست آن، میانگین متحرک ۵۰ روزه در حوالی ۴۶۳۰ دلار به عنوان حمایت کلیدی مطرح میشود؛ سطحی که از دست رفتن آن میتواند ساختار صعودی میانمدت طلا را با چالش جدی مواجه کند.
جمعبندی
چشمانداز هفتگی طلا حاکی از بازاری حساس، پرنوسان و وابسته به دادههای کلان و فضای ریسک جهانی است. فلز زرد اگرچه در هفته گذشته نتوانست رشد اولیه خود را حفظ کند، اما واکنش مثبت به دادههای تورمی نشان داد که همچنان از حمایت تقاضای بنیادی برخوردار است. مسیر آتی طلا به شدت به تصمیمها و سیگنالهای فدرال رزرو، وضعیت رشد اقتصادی آمریکا و رفتار بازارهای سهام وابسته خواهد بود. در چنین فضایی، معاملهگران باید بیش از هر زمان دیگری تحولات کلان و سطوح تکنیکال کلیدی را بهصورت همزمان زیر نظر داشته باشند.