چشمانداز آینده قیمت طلا: ریسکها و فرصتها
قیمت طلای جهانی که در هفتههای گذشته تحت تاثیر تشدید نااطمینانیهای سیاسی و اقتصادی تا سطوح بیسابقهای صعود کرده بود، در روزهای اخیر وارد فاز اصلاحی شده است. تحولات ونزوئلا، جنگ روسیه و اوکراین، سیاستهای تعرفهای آمریکا، خریدهای سنگین بانکهای مرکزی و افزایش ریسکهای ژئوپلتیکی، از جمله عواملی بودند که طلا را به سطوح بالاتر سوق دادند؛ اما اکنون با ارسال سیگنالهایی از کاهش تنش، بازار شاهد نوسانات شدیدتر و اصلاحهای عمیقتری است.
سیاستهای تعرفهای آمریکا، خرید سنگین طلا توسط چین و ریسکهای سیاسی جهش قیمت طلا را رقم زد
در همین راستا، سجاد بوربور، کارشناس بازارهای مالی، در خصوص دلایل رشد قیمت طلای جهانی گفت: «اتفاقاتی که در ونزوئلا رخ داد، باعث تحرکات شدید قیمت طلا در جهان شد. از سوی دیگر، جنگ روسیه و اوکراین نیز در ماههای گذشته نقش مهمی در افزایش قیمت اونس جهانی طلا ایفا کرد.»
او افزود: «همزمان با این تحولات، سیاستهای تعرفهای آمریکا بهشدت تشدید شد و خریدهای سنگین طلا توسط چین که همواره یکی از بازیگران اصلی این بازار است، ادامه پیدا کرد. در کنار چین، کانادا نیز به جمع خریداران بزرگ طلا اضافه شد و همین موضوع تقاضای جهانی برای این فلز گرانبها را تقویت کرد.»
این کارشناس بازارهای مالی ادامه داد: «در چنین شرایطی، مسائل مربوط به ایران نیز باعث شد نگاه بازارها به دلار آمریکا بهعنوان یک ذخیره امن، تا حدی تضعیف شود. مجموعه این عوامل تقاضا برای طلای جهانی افزایش داد و سبب شد قیمت اونس در مسیر صعودی قدرتمندی قرار بگیرد.»
رشد عجیب طلا نیاز به اصلاح داشت
بوربور با اشاره به موضوع تغییر رئیس فدرالرزرو، به دلایل ریزش قیمت اونس جهانی طلا در روزهای اخیر اشاره کرد و گفت: «با توجه به تغییر رئیس بانک مرکزی آمریکا پیشبینیها نشان میدهد فردی که قرار است جایگزین رئیس فعلی فدرال رزرو شود، رویکرد منطقیتری نسبت به بازارها خواهد داشت و توجه بیشتری به کنترل تورم آمریکا نشان میدهد.»
او افزود: «باید توجه داشت که طلا رشد بسیار شدیدی را تجربه کرده بود و هر رشد عجیب و غریبی، بهطور طبیعی نیاز به اصلاح دارد. این یک قاعده کلی در تمام بازارهای مالی است.»
قیمت طلا فاصله جدی با ارزش ذاتی خود گرفته است
این کارشناس بازارهای مالی تصریح کرد: «نکته مهم اینجاست که ما پیش از این، چنین اصلاحهایی را در بازار طلای جهانی نمیدیدیم. در گذشته، بیشترین میزان اصلاح قیمت طلا معمولاً به ۱۰۰ دلار محدود میشد، اما طلای جهانی در دو روز گذشته نوسانات ۵۰۰ تا ۶۰۰ دلاری داشته است.»
او گفت: «دلیل این موضوع به بهای تمامشده تولید طلا بازمیگردد. در حال حاضر، بهای تمامشده هر اونس طلا حدود ۱۵۰۰ تا ۱۷۰۰ دلار است. زمانی که قیمت اونس حدود ۲۰۰۰ دلار بود، فاصله زیادی با بهای تمامشده نداشت و به همین دلیل اصلاحها محدود بود. اما اکنون قیمت طلا فاصله جدی با ارزش ذاتی خود گرفته است.»
اونس جهانی طلا ۲۲۰۰ دلار بالاتر از بهای تمامشده معامله میشود
بوربور افزود: «در شرایط فعلی، قیمت اونس جهانی طلا حدود ۴۹۰۰ دلار است؛ یعنی بیش از ۲۲۰۰ دلار بالاتر از بهای تمامشده معامله میشود. این به معنای آن است که طلا بیش از ۱۰۰ درصد بالاتر از ارزش ذاتی خود قیمتگذاری شده و همین موضوع ریسک نوسانات شدید را افزایش میدهد.»
دلیل نوسانات فلزاتی مانند طلا، فاصله زیاد قیمت از بهای تمامشده و وجود مازاد تقاضاست
این کارشناس بازارهای مالی با مقایسه بازار طلا با سایر بازارهای کالایی توضیح داد: «بهعنوان مثال، در بازار فولاد به دلیل وجود مازاد عرضه، قیمت نمیتواند فاصله زیادی از بهای تمامشده بگیرد. هر زمان قیمت فولاد بالا میرود، ظرفیتهای خالی تولید فعال میشود و افزایش عرضه، قیمت را دوباره به تعادل بازمیگرداند.»
بوربور گفت: «اما در کامودیتیهایی مانند مس یا طلا، شرایط متفاوت است. بهای تمامشده تولید هر تن مس حدود پنج هزار دلار است، در حالی که این فلز در مقاطعی تا ۱۳ هزار دلار نیز معامله شده و پس از آن افتهای چند هزار دلاری را تجربه کرده است. دلیل این نوسانات، فاصله زیاد قیمت از بهای تمامشده و وجود مازاد تقاضاست.»
امکان اصلاحات جدی در بازار طلای جهانی وجود دارد
این کارشناس بازارهای مالی افزود: «بازار طلا با مازاد تقاضا مواجه است. زمانی که اونس در محدوده ۲۰۰۰ دلار معامله میشد، میتوان گفت بازار به بهای تمامشده نزدیک بود، اما اکنون زیر قیمت طلا خالی است و همین موضوع باعث میشود امکان صعودهای جدی و در عین حال اصلاحهای سنگین وجود داشته باشد.»
او تأکید کرد: «این شرایط یک ریسک جدی است. طلا میتواند همچنان رشد کند، اما باید در نظر داشت که همانند بیتکوین، امکان اصلاحهای عمیق نیز وجود دارد.»
تعیین مسیر طلا، وابسته به معادلات جنگ و سیاست است
بوربور درباره چشمانداز بازگشت قیمت طلا به سقفهای قبلی گفت: «پاسخ قطعی به این پرسش ممکن نیست، زیرا عوامل ناپایدار زیادی در بازار وجود دارد. احتمال جنگ ایران، جنگ روسیه و اوکراین و روابط چین و آمریکا، همگی متغیرهایی هستند که میتوانند در هر لحظه مسیر بازار را تغییر دهند.»
او افزود: «اگر جنگ روسیه و اوکراین پایان یابد و قطعنامه صلح امضا شود، احتمال افت قیمت اونس جهانی طلا بسیار بالا خواهد بود. همچنین اگر مساله ایران حلوفصل شود، شرایط ونزوئلا آرام بماند یا چین و آمریکا به توافق برسند، همه این عوامل میتواند باعث ریزش قیمت طلای جهانی شود.»
سیاستهای مالی آمریکا به نفع صعود طلاست
این کارشناس بازارهای مالی گفت: «در مقابل، اگر این چالشها تشدید شود، میتواند بار دیگر قیمت اونس جهانی طلا را بهشدت تحت تأثیر قرار دهد. در حال حاضر، سیاستهای مالی آمریکا کاملاً انبساطی و تورمزاست و سیاستهای پولی این کشور نیز در همین مسیر حرکت میکند.»
او افزود: «دولت آمریکا بهویژه در دوره ترامپ تلاش دارد با کاهش نرخ بهره، اشتغال را تقویت کند. این سیاستهای پولی و مالی انبساطی، در میانمدت و بلندمدت به نفع طلاست و باعث میشود ارزش ذاتی این فلز گرانبها در مسیر صعودی قرار بگیرد.»
طلا بازاری با روند صعودی، اما با نوسانات بسیار شدید در کوتاهمدت است
بوربور در خصوص آینده قیمت طلای جهانی گفت: «چالشهای سیاسی و نظامی میتوانند سرعت و شدت روند صعود قیمت اونس جهانی طلا را تغییر دهند. اما به نظر میرسد در بلندمدت و میانمدت، طلا بازاری با روند صعودی است، اما با نوسانات بسیار شدید در کوتاهمدت.»
ورود هیجانی به بازار طلا جایز نیست
اما در بحث سرمایهگذاری این سوال مطرح است که آیا با توجه به ریزش اونس جهانی طلا آیا زمان خرید طلا و سکه است؟ بوربور در پاسخ به این پرسش اظهار کرد: «در شرایط فعلی که عدم قطعیت در بالاترین سطح خود قرار دارد، توصیه من پرهیز از ورود هیجانی به بازار طلاست.»
اصلاح قیمت طلای داخلی چندان شدید نبود، زیرا قیمت دلار نقش تعیینکنندهتری نسبت به قیمت اونس طلا دارد
این کارشناس بازارهای مالی افزود: «در بازار ایران نیز با وجود ریزش اونس جهانی، اصلاح قیمتها چندان شدید نبوده، زیرا قیمت دلار نقش تعیینکنندهتری نسبت به قیمت اونس طلا دارد.»
در پیچ اقتصادی فعلی بخشی از دارایی باید طلا، بخشی سهام و بخشی نیز بهصورت اوراق یا نقد باقی بماند
بوربور افزود: «اکنون در پیچ بسیار مهم اقتصادی قرار داریم و نباید عجولانه تصمیم بگیریم. اگر تمام دارایی خود را وارد بازار سهام کنیم و درگیری نظامی رخ دهد، زیان سنگینی متحمل میشویم. اگر تمام دارایی را به طلا اختصاص دهیم و تنشها فروکش کند، باز هم متضرر خواهیم شد.»
او افزود: ««راه حل عبور از این شرایط، سبد دارایی است. بخشی از دارایی باید طلا باشد، بخشی سهام و بخشی نیز بهصورت اوراق یا نقد باقی بماند.»
در این مقطع، هدف نباید کسب بازدهی بالا باشد، بلکه باید تمرکز اصلی بر کنترل ریسک قرار گیرد
این کارشناس بازارهای مالی در پایان تأکید کرد: «در این مقطع، هدف نباید کسب بازدهی بالا باشد، بلکه باید تمرکز اصلی بر کنترل ریسک قرار گیرد. ما قمارباز نیستیم و تنها با مدیریت سبد دارایی میتوان از این پیچ مهم اقتصادی عبور کرد.»