روند افزایشی قیمت گوشت قرمز در بازار ایران؛ آرامش نسبی در عرضه، التهاب در نرخها + جدول
بازار گوشت قرمز ایران در روزهای اخیر با وجود ثبات نسبی در عرضه، شاهد جهش آرام اما پیوسته قیمتها بوده است. این رشد نرخ، بهویژه در اقلام پرمصرفی همچون ران گوسفندی، ماهیچه و سردست، مصرفکنندگان را غافلگیر کرده و زمینهساز بحثهای تازهای درباره مدیریت قیمت و سیاستهای نظارتی دولت شده است. در حالی که انتظار عمومی، بازگشت قیمتها به سطح هفته گذشته بود، دادههای بازار نشان میدهد که نرخها نهتنها کاهش نیافته بلکه در سطوح جدید تثبیت شدهاند.
افزایش آرام، اما ماندگار قیمت گوشت قرمز
در هفته جاری، اغلب مراکز عرضه گوشت در تهران و سایر شهرهای بزرگ کشور رشد قابلتوجهی در قیمتها گزارش کردهاند. بر اساس بررسیهای میدانی، راسته گوساله در حال حاضر با نرخ حدود دو میلیون تومان در هر کیلو عرضه میشود و گردن گوساله نیز به حدود یک میلیون و ۳۵۰ هزار تومان رسیده است. سردست و ماهیچه گوسفندی در محدوده یکمیلیون و ۸۹۵ هزار تومان قیمت دارند، رقمی که نسبت به هفتههای گذشته حدود پنج تا هفت درصد افزایش را نشان میدهد.
دلایل نوسان نرخها در بازار گوشت
کارشناسان بخش کشاورزی، افزایش پیوسته هزینههای تولید را مهمترین عامل این گرانی میدانند. رشد قیمت نهادههای دامی، افزایش هزینههای حملونقل و تغییرات نرخ ارز در واردات خوراک دام، فشار مضاعفی را بر تولیدکنندگان وارد کرده است. از سوی دیگر، رکود نسبی در مصرف و کاهش حجم خرید خانوارها سبب شده بخشی از هزینههای تولید به قیمت نهایی منتقل شود. این وضعیت در بلندمدت میتواند معادله عرضه و تقاضا را دچار اختلال کند و به کاهش پایدار مصرف ملی منجر گردد.
وضعیت عرضه و تقاضا؛ آرامش ظاهری و نگرانی واقعی
با وجود افزایش نرخ، بازار گوشت فعلاً با کمبود جدی مواجه نیست. عرضه در مراکز عمده فروشی و میادین میوه و ترهبار در سطح قابل قبول ادامه دارد. اما این آرامش عرضه، نتوانسته مانع شکلگیری نگرانی در بین مصرفکنندگان شود. بسیاری از خانوادهها خرید گوشت قرمز را به حداقل رساندهاند و به جای آن، مصرف مرغ و ماهی در سبد غذایی افزایش یافته است. از دید فعالان صنف، چنانچه دولت برنامهای جدی برای حمایت از تولید داخلی و تعدیل هزینه نهادهها نداشته باشد، این روند ممکن است طی هفتههای آینده به رکود عمیقتر در بازار گوشت قرمز منتهی شود.
قیمت روز انواع گوشت قرمز در بازار تهران
آخرین نرخهای اعلام شده حاکی از آن است که ماهیچه ممتاز گوساله با قیمت دو میلیون و ۱۲۰ هزار تومان به فروش میرسد و راسته گوساله با نرخ دو میلیون تومان یکی از بالاترین اقلام در سبد مصرفی گوشت محسوب میشود. در سوی دیگر بازار، سردست گوسفندی و ماهیچه گوسفندی هر دو با رقم یکمیلیون و ۸۹۵ هزار تومان عرضه شدهاند. ران گوسفندی در محدوده یکمیلیون و ۸۰۰ هزار تومان قرار دارد و گوشت آبگوشتی حدود یکمیلیون و ۳۳۰ هزار تومان فروخته میشود. تثبیت این ارقام طی چند روز اخیر، بیانگر مقاومت بازار در برابر کاهش قیمتهاست.
تحلیل کارشناسان درباره پایداری روند افزایشی
برخی اقتصاددانان معتقدند که افزایش اخیر بخشی از روند طبیعی تطبیق قیمتها با هزینههای جدید تولید است و در صورت کنترل نهادهها، میتواند به ثبات نسبی منجر شود. اما در مقابل، دیدگاهی وجود دارد که این افزایش را نشانهای از ضعف نظارت بازار و نبود تعادل میان عرضه و تقاضا میداند. در این شرایط، اجرای تعرفههای ترجیحی برای واردات نهادههای دامی، حمایت از دامداران داخلی و بهبود شبکه توزیع، راهکارهایی هستند که میتوانند به کاهش فشار قیمت منجر شوند.
پیامدهای اقتصادی و اجتماعی گرانی گوشت
افزایش قیمت گوشت قرمز، فراتر از اثر مستقیم بر سفره خانوار، چشمانداز تورمی جدیدی را برای بخش مواد غذایی کشور ایجاد کرده است. رشد نرخ گوشت میتواند بر قیمت فرآوردههای پروتئینی دیگر نظیر سوسیس، کالباس و غذای آماده نیز تأثیر بگذارد. از منظر اجتماعی، تداوم این وضعیت باعث کاهش مصرف پروتئین در بین طبقات متوسط و پایین جامعه خواهد شد و در بلندمدت، سلامت عمومی را تحت تأثیر قرار میدهد. کارشناسان هشدار میدهند که در صورت ادامه این روند، الگوی تغذیه ایرانیان دچار تغییر پایدار خواهد شد.
نقش سیاستگذاری دولت در مدیریت بازار
دولت در ماههای گذشته تلاش کرده با تقویت سامانههای توزیع و واردات هدفمند گوشت منجمد، از جهش قیمتی جلوگیری کند. با این حال، به دلیل تأثیر مستقیم نهادهها و هزینههای حملونقل، این اقدامات نتوانستهاند اثر ملموسی در اصلاح قیمتها داشته باشند. پیشنهاد کارشناسان برای دولت، تمرکز بر حمایت از دامداران خرد، کاهش مالیات بر نهادههای تولید و افزایش کارایی شبکه نظارتی در رصد قیمتهای روزانه است. چنین رویکردی میتواند میان عرضه داخلی و قدرت خرید مردم توازن ایجاد کند.
چشمانداز پیشرو بازار گوشت قرمز
بر اساس روند فعلی، انتظار نمیرود قیمتها در کوتاهمدت کاهش یابد. ثبات نرخ ارز، نوسان خوراک دام در بازار جهانی و محدودیت نقدینگی دامداران عواملی هستند که مانع از افت قیمت خواهند بود. احتمالاً در ماههای آینده، افزایش محدود تقاضا در آستانه سال نو، بار دیگر بازار را در مسیر صعودی قرار دهد. بنابراین پیشبینیها حاکی از آن است که اگر سیاستهای حمایتی جدی اتخاذ نشود، گوشت قرمز در سبد خانوار ایرانی بیش از گذشته کالایی لوکس تلقی خواهد شد.
جمعبندی تحلیلی
بازار گوشت قرمز ایران در مرحلهای حساس از تعادل قرار دارد؛ عرضه پایدار است اما نرخها بدون عقبنشینی در سطح بالا تثبیت شدهاند. تداوم این شرایط، نشانهای از فشار هزینههای تولید و ناتوانی سیاستهای کنترل قیمت در بخش دامداری است. برای جلوگیری از رکود مصرف و کاهش توان غذایی مردم، اتخاذ راهبردهای هوشمند در تأمین نهادهها، کاهش هزینه حملونقل و حمایت از تولید داخلی ضروری است. در غیر این صورت، گوشت قرمز در سال پیش رو به یکی از چالشهای محوری اقتصاد خانوار ایرانی بدل خواهد شد.
