قیمت جهانی طلا امروز ۵ مهر ۱۴۰۵؛ اونس به ۴۲۸۵ دلار رسید / چرا طلا در یک ماه ۶.۷۲ درصد ریخت؟

آخرین داده‌های بازار جهانی نشان می‌دهد قیمت هر اونس طلا در پایان معاملات هفته به حدود ۴۲۸۵ دلار رسیده است.

Trading Economics قیمت طلا را در ۲۵ سپتامبر در سطح ۴۲۸۵ دلار ثبت کرده و اعلام کرده این فلز گرانبها در مقایسه با یک ماه قبل ۶.۷۲ درصد کاهش قیمت داشته است. با وجود این افت ماهانه، قیمت طلا همچنان حدود ۱۳.۷ درصد بالاتر از یک سال قبل قرار دارد.

داده‌های مستقل بازار نیز همین محدوده را تأیید می‌کنند. Tindex آخرین قیمت اونس را ۴۲۸۵ دلار اعلام کرده و کاهش یک‌ماهه را حدود ۶.۷۵ درصد و افت هفتگی را بیش از دو درصد ثبت کرده است.

از آنجا که امروز یکشنبه ۲۷ سپتامبر مصادف با ۵ مهر است، معاملات اصلی بازار جهانی طلا تعطیل هستند و نرخ ۴۲۸۵ دلار در واقع قیمت باقی‌مانده از پایان هفته معاملاتی محسوب می‌شود.

طلا در یک ماه بیش از ۳۰۰ دلار ارزان شد

بررسی تغییرات یک‌ماهه نشان می‌دهد اصلاح قیمت طلا قابل توجه بوده است.

براساس داده‌های Tindex، اونس در یک ماه گذشته حدود ۳۱۰ دلار کاهش قیمت داشته است. این کاهش پس از آن رخ داد که بازار طلا ماه اوت را با یکی از قدرتمندترین رشدهای چند دهه اخیر پشت سر گذاشت.

شورای جهانی طلا اعلام کرده بود قیمت طلا در ماه اوت حدود ۱۳ درصد رشد کرد و این ماه به سومین عملکرد ماهانه قدرتمند طلا طی حدود یک‌ربع قرن تبدیل شد. ورود سرمایه به ETFهای طلا، کاهش ارزش دلار و حرکت سرمایه‌گذاران به سمت دارایی‌های امن از عوامل اصلی آن جهش بودند.

اما همان سرعتی که سرمایه‌ها در اوت به بازار طلا وارد شدند، در سپتامبر جای خود را به احتیاط داد.

در نتیجه بخشی از رشد سریع ماه قبل اصلاح شد و اونس دوباره به کانال ۴۲۰۰ دلار بازگشت.

فدرال رزرو چگونه قیمت طلا را پایین کشید؟

مهم‌ترین عامل فشار بر طلا در هفته‌های اخیر، تغییر سیاست پولی آمریکا بوده است.

فدرال رزرو در نشست سپتامبر نرخ بهره را ۰.۲۵ واحد درصد افزایش داد و دامنه نرخ بهره را به ۳.۷۵ تا ۴ درصد رساند. این نخستین افزایش نرخ بهره فدرال رزرو طی سه سال بود.

اهمیت افزایش نرخ بهره برای بازار طلا بسیار زیاد است.

طلا برخلاف اوراق قرضه یا سپرده بانکی، سود دوره‌ای پرداخت نمی‌کند. وقتی نرخ بهره و بازده اوراق دولتی بالا می‌رود، سرمایه‌گذار می‌تواند با خرید اوراق کم‌ریسک بازده بیشتری دریافت کند. در چنین شرایطی هزینه فرصت نگهداری طلا افزایش پیدا می‌کند.

همین اتفاق در هفته گذشته به وضوح در بازار دیده شد.

رویترز گزارش داده نگرانی درباره تورم پایدار، لحن سخت‌گیرانه مقامات فدرال رزرو و افزایش بازده اوراق خزانه آمریکا باعث شد اونس در مسیر چهارمین افت هفتگی خود طی پنج هفته قرار گیرد.

بازده اوراق آمریکا؛ رقیب قدرتمند طلا

فشار اصلی این روزهای بازار فقط از نرخ رسمی فدرال رزرو نمی‌آید؛ بازار اوراق نیز به یکی از جدی‌ترین رقبای طلا تبدیل شده است.

بازده اوراق ۱۰ ساله خزانه آمریکا در هفته گذشته از مرز پنج درصد عبور کرد و در مقاطعی به بالاترین سطوح خود در نزدیک به دو دهه رسید.

گزارش‌های بازار نشان می‌دهد در ۲۴ سپتامبر بازده اوراق ۱۰ ساله حتی تا محدوده ۵.۱۵ درصد نیز افزایش یافت؛ همزمان قیمت نقدی طلا تا نزدیکی ۴۲۵۴ دلار پایین آمد.

رابطه میان این دو بازار اهمیت زیادی دارد.

وقتی اوراق دولتی آمریکا بازده پنج درصدی ارائه می‌کنند، بخشی از سرمایه‌ای که در شرایط معمول ممکن است به سمت طلا حرکت کند، وارد بازار اوراق می‌شود. به همین دلیل افزایش بازده حقیقی اوراق معمولاً برای فلز زرد یک عامل منفی محسوب می‌شود.

دلار قوی هم به ضرر طلا تمام شد

عامل دوم، وضعیت دلار آمریکا است.

طلا در بازار جهانی با دلار قیمت‌گذاری می‌شود. هر زمان دلار تقویت شود، خرید طلا برای دارندگان سایر ارزها گران‌تر می‌شود و معمولاً تقاضای جهانی تحت فشار قرار می‌گیرد.

رویترز در معاملات هفته گذشته نیز تقویت دلار پس از افزایش نرخ بهره فدرال رزرو را یکی از عوامل کاهش قیمت اونس معرفی کرده بود. در ۲۱ سپتامبر طلا تحت تأثیر افزایش احتمال ادامه سیاست پولی انقباضی و تقویت دلار به حدود ۴۳۵۰ دلار کاهش یافت.

بازار اکنون بیش از خود افزایش نرخ بهره سپتامبر، به این سؤال توجه دارد که آیا فدرال رزرو دوباره نرخ بهره را افزایش خواهد داد؟

طبق گزارش منتشرشده در پایان هفته، معامله‌گران احتمال افزایش نرخ بهره در نشست اکتبر را حدود ۶۴ درصد و احتمال یک افزایش دیگر در دسامبر را بیش از ۹۰ درصد قیمت‌گذاری می‌کردند.

اگر این انتظارات تقویت شوند، فشار بر طلا می‌تواند ادامه پیدا کند.

چرا تنش‌های سیاسی نتوانستند طلا را بالا ببرند؟

در شرایط معمول، افزایش ریسک‌های ژئوپلیتیکی به سود طلا تمام می‌شود. سرمایه‌گذاران هنگام وقوع جنگ، بحران بانکی یا بی‌ثباتی سیاسی معمولاً بخشی از دارایی خود را به سمت فلز زرد منتقل می‌کنند.

اما این بار بازار با یک وضعیت متفاوت مواجه شده است.

تنش‌های خاورمیانه از یک طرف تقاضای دارایی امن را تقویت کرده، اما از سوی دیگر قیمت انرژی و نگرانی‌های تورمی را بالا برده است. تورم بالاتر نیز احتمال افزایش بیشتر نرخ بهره را تقویت می‌کند.

شورای جهانی طلا این شرایط را به شکل یک کشمکش میان «ریسک‌های میان‌مدت» و «سیاست پولی سخت‌گیرانه کوتاه‌مدت» توصیف کرده است.

به بیان ساده، همان بحرانی که در یک سمت می‌تواند خریدار را به طلا هدایت کند، از مسیر افزایش نفت و تورم می‌تواند بانک‌های مرکزی را به بالا بردن نرخ بهره وادار کند؛ عاملی که در سمت مقابل برای طلا منفی است.

هنوز همه سرمایه‌گذاران از طلا خارج نشده‌اند

با وجود افت قیمت، یک نکته مهم همچنان از بازار حمایت می‌کند: سرمایه‌گذاری نهادی در طلا هنوز کاملاً متوقف نشده است.

شورای جهانی طلا اعلام کرده صندوق‌های ETF با پشتوانه طلا در ماه اوت حدود ۱۸ میلیارد دلار ورود سرمایه ثبت کردند و میزان طلای تحت مالکیت این صندوق‌ها به رکورد ۴۱۸۹ تن رسید.

همچنین این شورا در گزارش ۲۱ سپتامبر اعلام کرد جریان سرمایه ETFها در هفته قبل همچنان در مناطق مختلف جهان مثبت بوده است.

بنابراین کاهش اخیر لزوماً به معنای خروج گسترده و کامل سرمایه‌گذاران بلندمدت نیست؛ بخش مهمی از افت را می‌توان نتیجه اصلاح پس از جهش ماه اوت و افزایش شدید نرخ‌های بهره دانست.

پیش‌بینی قیمت جهانی طلا؛ حمایت ۴۲۰۰ دلار می‌شکند؟

برای معاملات هفته جدید، محدوده ۴۲۰۰ تا ۴۲۵۰ دلار اهمیت زیادی دارد.

اونس در روزهای اخیر چند بار به نزدیکی محدوده ۴۲۵۰ دلار رسیده و دوباره با تقاضا مواجه شده است. در مقابل، بازگشت قیمت به بالای محدوده ۴۳۵۰ تا ۴۴۰۰ دلار می‌تواند بخشی از فشار فروش کوتاه‌مدت را کاهش دهد.

با این حال جهت بعدی بازار بیش از نمودارهای تکنیکال به سه عامل وابسته خواهد بود: بازده اوراق خزانه آمریکا، مسیر دلار و انتظارات درباره افزایش بعدی نرخ بهره فدرال رزرو.

اگر بازده اوراق در سطوح بالای پنج درصد باقی بماند و بازار احتمال افزایش دوباره نرخ بهره را جدی‌تر بگیرد، طلا ممکن است بار دیگر حمایت‌های پایین‌تر را آزمایش کند.

در مقابل، افت بازده اوراق، ضعیف شدن دلار یا افزایش دوباره ریسک‌های اقتصادی و ژئوپلیتیکی می‌تواند تقاضای امن را به بازار برگرداند.

چشم بازار طلا به هفته جدید

قیمت ۴۲۸۵ دلاری اونس نشان می‌دهد بازار طلای جهانی پس از جهش قدرتمند ماه اوت وارد مرحله‌ای جدی از اصلاح شده است. کاهش ۶.۷۲ درصدی در یک ماه و افت بیش از دو درصدی هفته اخیر نشان می‌دهد فروشندگان فعلاً دست بالاتر را دارند.

با این حال طلا هنوز با دو نیروی متضاد مواجه است؛ نرخ بهره بالا و بازده سنگین اوراق در سمت منفی و ریسک‌های ژئوپلیتیکی، خرید بانک‌های مرکزی و تقاضای سرمایه‌گذاری در سمت حمایتی.

بنابراین هفته پیش رو می‌تواند برای مشخص شدن مسیر بعدی اونس تعیین‌کننده باشد. تثبیت زیر محدوده ۴۲۵۰ دلار فشار نزولی را افزایش می‌دهد، اما بازگشت پایدار به بالای ۴۳۵۰ تا ۴۴۰۰ دلار می‌تواند نشانه کاهش فشار فروش باشد.