بورس یکروزه ورق را برگرداند؛ شاخص ۱۲۱ هزار واحد جهش کرد / پایان اصلاح نزدیک است؟
معاملات امروز بورس تهران از همان ساعات ابتدایی با غلبه تقاضا دنبال شد و در ادامه نیز فشار خرید قدرت بیشتری گرفت.
شاخص کل بورس که روز شنبه چهارم مهر در محدوده ۷ میلیون و ۱۵۳ هزار واحد متوقف شده بود، امروز با افزایش بیش از ۱۲۱ هزار واحدی به حدود ۷ میلیون و ۲۷۴ هزار واحد رسید. شاخص هموزن نیز ۳۱.۳ هزار واحد افزایش یافت و در سطح یک میلیون و ۹۶۱ هزار واحد قرار گرفت.
اهمیت رشد همزمان این دو شاخص در آن است که افزایش بازار تنها محدود به چند سهم بزرگ و شاخصساز نبود. شاخص هموزن که وزن مشابهی برای شرکتهای کوچک و بزرگ در نظر میگیرد نیز بیش از ۱.۶ درصد رشد کرد؛ بنابراین بخش وسیعی از بازار از موج تقاضای امروز منتفع شد.
این موضوع را آمار نمادهای مثبت نیز تأیید میکند؛ ۸۴۱ نماد افزایش قیمت و تنها ۱۱۰ نماد کاهش قیمت داشتند و به این ترتیب نزدیک به ۸۸ درصد بازار با رنگ سبز به کار خود پایان داد. تعداد صفهای خرید نیز به ۵۴۴ مورد رسید، در حالی که فقط ۲۲ نماد در صف فروش قرار داشتند.
بورس زیان روز شنبه را جبران کرد
قدرت رشد امروز زمانی بیشتر مشخص میشود که آن را با معاملات شنبه مقایسه کنیم.
شاخص کل در روز چهارم مهر ۱۰۳ هزار و ۹۵۵ واحد سقوط کرده و به ۷ میلیون و ۱۵۳ هزار و ۸۸ واحد رسیده بود. شاخص هموزن نیز بیش از ۹ هزار واحد عقب نشسته بود.
اما رشد ۱۲۱ هزار واحدی امروز نهتنها افت شنبه را جبران کرد، بلکه شاخص کل را کمی بالاتر از سطح پایان معاملات چهارشنبه اول مهر قرار داد. شاخص در آن روز با رشد حدود ۸۹ هزار واحدی به ۷ میلیون و ۲۵۶ هزار واحد رسیده بود.
در نتیجه، بازار طی دو جلسه متوالی یک رفتوبرگشت شدید را تجربه کرده است؛ ابتدا افت بیش از ۱۰۰ هزار واحدی و سپس رشد بیش از ۱۲۰ هزار واحدی.
این رفتار بیش از آنکه از شکلگیری یک روند کاملاً باثبات حکایت کند، نشاندهنده حساسیت بالای معاملهگران به متغیرهای بیرونی و تغییر سریع انتظارات است.
ورود ۲.۲ همت پول حقیقی؛ سیگنال مهم بازار
یکی از مهمترین متغیرهای معاملات امروز، بازگشت سرمایه حقیقی به بازار سهام بود.
بر اساس دادههای پایان بازار، حدود ۲.۲ همت پول حقیقی به معاملات خرد وارد شد. ارزش معاملات نیز در محدوده ۳۲.۷ همت و حجم دادوستدها حدود ۶۶.۴ میلیارد برگه سهم ثبت شد.
برای مقایسه، در نخستین روز مهر حدود یک هزار و ۱۶۹ میلیارد تومان پول حقیقی وارد سهام، حقتقدم و صندوقهای سهامی شده بود. بنابراین ورود نقدینگی امروز تقریباً دو برابر رقم ثبتشده در اول مهر است.
این افزایش جریان پول اهمیت دارد؛ زیرا یکی از مشکلات دورههای اصلاحی بورس، خروج مستمر پول حقیقی و انتقال سرمایه به بازارهای موازی یا ابزارهای کمریسکتر است.
اگر ورود پول حقیقی در جلسات آینده نیز ادامه پیدا کند، بازار برای تثبیت موج صعودی از پشتوانه قویتری برخوردار خواهد شد. اما ورود پول تنها در یک جلسه، برای تأیید یک روند بلندمدت کافی نیست.
۱۴.۷ همت سفارش خرید؛ خریداران دست بالا را گرفتند
یکی دیگر از نشانههای مهم معاملات امروز، فاصله قابل توجه میان سفارشهای خرید و فروش در پایان بازار بود.
ارزش سفارشهای خرید در آخرین دقیقه معاملات به ۱۴.۷ همت رسید، در حالی که سفارشهای فروش حدود یک همت بود. این اختلاف بیش از ۱۴ برابری نشان میدهد بازار در لحظات پایانی همچنان با تقاضای انباشته قابل توجه روبهرو بوده است.
همزمان بیش از ۲۲۰ نماد در جریان معاملات از محدوده منفی به مثبت تغییر جهت دادند. چنین چرخشی نشان میدهد قدرت تقاضا در طول جلسه افزایش یافته و بازار صرفاً با هیجان خرید در دقایق ابتدایی روبهرو نبوده است.
این نکته از منظر رفتارشناسی بازار اهمیت دارد؛ زیرا در روزهای ضعیف معمولاً عکس این اتفاق رخ میدهد و سهام از محدوده مثبت به منفی حرکت میکنند.
یک هشدار در آمار سرانه خرید و فروش
با وجود تمام نشانههای مثبت، یک داده نیازمند توجه بیشتری است.
سرانه خرید حقیقی امروز حدود ۸۷ میلیون تومان و سرانه فروش حدود ۹۱ میلیون تومان ثبت شده است. نسبت قدرت خرید به فروش در نتیجه حدود ۰.۹۵ بوده است.
این رقم به این معناست که با وجود رشد قدرتمند شاخصها، متوسط ارزش سفارش فروش هر فروشنده حقیقی هنوز اندکی بالاتر از متوسط خرید هر خریدار بوده است.
البته شرایط نسبت به ابتدای معاملات بهبود محسوسی داشت؛ این نسبت حوالی ساعت ۹:۴۰ به حدود ۰.۷۶ رسیده بود و در ادامه تا ۰.۹۵ افزایش یافت.
بنابراین تصویر بازار دو بخش دارد: از نظر تعداد نمادهای مثبت، صفهای خرید و ورود پول، تقاضا بسیار قدرتمند بود؛ اما از نظر سرانه معامله، هنوز نمیتوان از برتری قاطع خریداران حقیقی سخن گفت.
کدام صنایع بیشترین معامله را داشتند؟
در معاملات امروز، سه صنعت بزرگ بازار بار دیگر در مرکز توجه معاملهگران قرار گرفتند.
محصولات شیمیایی، فلزات اساسی و بانکها بیشترین ارزش معاملات را به ثبت رساندند. از نظر حجم معاملات نیز فلزات اساسی، بانکها و گروه خودرو در صدر قرار گرفتند. صنایع شیمیایی، فلزات اساسی و بانکی همچنین بیشترین تعداد معامله را داشتند.
دادههای لحظهای بازار نیز نشان میدهد گروه دارویی، کانههای فلزی و بخش قابل توجهی از صنایع بورسی در محدوده مثبت معامله شدند؛ برای نمونه، شاخص صنعت دارو بیش از دو درصد و کانههای فلزی نزدیک به سه درصد رشد داشتند.
این گستردگی تقاضا از منظر پایداری بازار اهمیت بیشتری از رشد چند نماد شاخصساز دارد.
پول حقیقی به کدام گروهها رفت؟
بررسی جریان نقدینگی نشان میدهد داروییها، کانههای فلزی، صندوقهای سهامی و صندوقهای طلا از مهمترین مقصدهای ورود پول حقیقی بودند.
در مقابل، صندوقهای درآمد ثابت، صندوقهای اهرمی و گروه محصولات شیمیایی با خروج پول مواجه شدند. در سطح نمادها نیز «صبا»، «تکپاد» و «فزر» از نمادهای دارای ورود پول بودند؛ در حالی که «اهرم»، «شپدیس» و «وتجارت» خروج نقدینگی را تجربه کردند.
همزمان «عیار» در میان خریدهای حقیقی و «وبملت» در میان خریدهای حقوقی مورد توجه قرار گرفتند.
این جابهجایی پول نشان میدهد سرمایهگذاران همچنان میان صنایع و ابزارهای مختلف حرکت میکنند و هنوز تمام نقدینگی بازار روی یک گروه خاص متمرکز نشده است.
اثر ریسکهای سیاسی بر بورس کم شده است؟
یکی از محورهای مهم بازار در روزهای اخیر، نحوه واکنش معاملهگران به ریسکهای سیاسی و نظامی بوده است.
اثر چنین ریسکهایی بر بازار سرمایه ثابت نیست. تداوم یک سطح مشخص از نااطمینانی میتواند به مرور باعث سازگاری نسبی معاملهگران شود؛ اما این موضوع به معنای از بین رفتن ریسک نیست. هرگونه افزایش محسوس سطح تنش یا تغییر در متغیرهای اقتصادی میتواند دوباره رفتار سرمایهگذاران را تغییر دهد.
نوسان شدید دو جلسه اخیر نیز همین حساسیت را نشان میدهد. بورس روز شنبه بیش از ۱۰۳ هزار واحد ریخت و تنها یک روز بعد بیش از ۱۲۱ هزار واحد افزایش یافت.
بنابراین صعود امروز را نمیتوان به تنهایی به معنای بیاثر شدن کامل ریسکهای بیرونی دانست؛ بلکه دادههای فعلی نشان میدهند در معاملات امروز، قدرت تقاضا بر نگرانیهای موجود غلبه کرده است.
پیشبینی بورس؛ آیا اصلاح تمام شده است؟
مجموع دادههای امروز نسبت به روز شنبه تصویر بهمراتب قویتری از بازار ارائه میدهد.
ورود ۲.۲ همت پول حقیقی، سبزپوشی ۸۸ درصد نمادها، تشکیل ۵۴۴ صف خرید، افزایش سفارش خرید به ۱۴.۷ همت و مثبت شدن بیش از ۲۲۰ سهم در طول معاملات، همگی نشانههایی هستند که احتمال کاهش فشار اصلاحی را تقویت میکنند.
با این حال، برای تأیید پایان اصلاح بازار باید چند متغیر در معاملات آینده تکرار شوند: تداوم ورود پول حقیقی، حفظ ارزش معاملات در سطوح بالا، تقویت نسبت قدرت خریدار به فروشنده و باقی ماندن تقاضا در صنایع بزرگ و کوچک.
اگر بازار تنها با صفهای خرید سنگین روبهرو باشد اما حجم و ارزش معاملات کاهش یابد، بخشی از رشد میتواند ماهیت هیجانی پیدا کند. در مقابل، تثبیت ورود پول همراه با معاملات پرحجم میتواند نشانه قویتری از تغییر روند باشد.
در مجموع، بورس تهران در یکشنبه ۵ مهر ۱۴۰۵ یک بازگشت قدرتمند ثبت کرد و شاخص کل دوباره به ۷ میلیون و ۲۷۴ هزار واحد رسید. بازار بخش عمده شوک منفی روز شنبه را پس گرفت و حتی از سطح پایان معاملات اول مهر عبور کرد. اکنون مهمترین آزمون بازار، نه رشد یکروزه شاخص، بلکه توانایی حفظ تقاضا و نقدینگی در جلسات بعدی خواهد بود.
