شوک تازه در بازار میوه و ترهبار؛ پیاز تا ۳۸ درصد گران شد / قیمت جدید سیبزمینی، گوجه و خیار
میدان بزرگ میوه و ترهبار تهران تازهترین قیمت عمدهفروشی انواع سبزی، صیفیجات و محصولات کشاورزی را برای هفته منتهی به ۵ مهر ۱۴۰۵ اعلام کرده است. طبق این نرخنامه، قیمت هر کیلوگرم پیاز زرد به ۵۸ هزار تومان، سیبزمینی به ۶۹ هزار تومان، گوجهفرنگی بوتهرس و گلخانهای به ۵۷ هزار تومان و خیار رسمی به ۳۰ هزار تومان رسیده است.
بررسی این اعداد در مقایسه با نرخنامه ۹ تا ۱۵ شهریور نشان میدهد بازار برخلاف تصور اولیه، صرفاً در مسیر افزایش قیمت حرکت نکرده است؛ بلکه تغییر فصل و وضعیت عرضه محصولات مختلف باعث شده برخی اقلام جهش قیمت و برخی دیگر کاهش قابل توجهی را تجربه کنند.
جهش قیمت پیاز؛ رشد بیش از ۳۰ درصدی در چند هفته
یکی از مهمترین تغییرات نرخنامه جدید مربوط به انواع پیاز است. قیمت عمده پیاز سفید از ۴۱ هزار تومان در نرخنامه ۹ تا ۱۵ شهریور به ۵۶ هزار تومان رسیده که معادل حدود ۳۶.۶ درصد رشد است.
پیاز زرد نیز از ۴۲ هزار تومان به ۵۸ هزار تومان افزایش یافته؛ یعنی رشدی نزدیک به ۳۸ درصد. پیاز قرمز هم از ۴۲ هزار تومان به ۵۶ هزار تومان رسیده و حدود ۳۳ درصد گرانتر شده است.
این تغییر برای خانوارها اهمیت زیادی دارد؛ زیرا پیاز از پرمصرفترین اقلام سبد غذایی است و برخلاف برخی میوههای فصلی، مصرف آن محدود به یک دوره کوتاه از سال نیست.
اگر نرخ عمده ۵۸ هزار تومانی پیاز زرد با افزایش ۳۰ تا ۳۵ درصدی مجاز در خردهفروشی همراه شود، قیمت نظری آن در سطح شهر میتواند حدود ۷۵ تا ۷۸ هزار تومان به ازای هر کیلوگرم باشد. البته کیفیت، درجه محصول، محل عرضه و هزینههای توزیع میتواند نرخ نهایی را تغییر دهد. طبق گزارش نرخنامه، قیمت خردهفروشی محصولات بر اساس ضوابط تنظیم بازار میتواند حدود ۳۰ تا ۳۵ درصد بیشتر از قیمت عمده باشد.
بادمجان و فلفل دلمهای هم گران شدند
بازار بادمجان نیز با رشد نرخ همراه بوده است. بادمجان قلمی که در نیمه شهریور کیلویی ۷۵ هزار تومان قیمت داشت، اکنون به ۹۲ هزار تومان رسیده؛ رشدی حدود ۲۳ درصدی.
بادمجان لامپی نیز از ۸۵ هزار تومان به ۱۰۵ هزار تومان افزایش یافته و حدود ۲۳.۵ درصد گرانتر شده است. بادمجان دلمه اما همچنان در محدوده ۵۰ هزار تومان قرار دارد.
در گروه فلفل نیز افزایش قیمتها قابل توجه است. نرخ فلفل دلمه رنگی از ۵۷ هزار تومان در نیمه شهریور به ۷۵ هزار تومان رسیده که حدود ۳۲ درصد افزایش را نشان میدهد. فلفل دلمه سبز نیز با رشد ملایمتر از ۷۳ هزار تومان به ۷۸ هزار تومان رسیده است.
گلکلم؛ یکی از رکوردداران افزایش قیمت
یکی از بیشترین افزایشهای ثبتشده در نرخنامه جدید به گلکلم مربوط میشود. قیمت عمده این محصول از ۴۵ هزار تومان به ۶۵ هزار تومان افزایش یافته که معادل حدود ۴۴ درصد رشد است.
کاهو پیچ نیز از ۵۲ هزار تومان به ۶۴ هزار تومان و کاهو رسمی پاکشده از ۴۹ هزار تومان به ۶۲ هزار تومان رسیده است. کلم قرمز نیز با افزایش از ۶۵ هزار تومان به ۷۹ هزار تومان، بیش از ۲۱ درصد گران شده است.
این تغییرات نشان میدهد سبزیجات برگی و برخی صیفیهای فصلی در شروع پاییز بیش از سایر گروهها تحت تأثیر تغییر شرایط عرضه قرار گرفتهاند.
خیار رسمی نصف شد؛ استثنای مهم بازار
در مقابل موج افزایش قیمت برخی محصولات، خیار رسمی کاهش محسوسی را تجربه کرده است. نرخ عمده این محصول در نیمه شهریور ۵۸ هزار تومان بود اما در نرخنامه جدید به ۳۰ هزار تومان رسیده؛ یعنی بیش از ۴۸ درصد کاهش.
البته همه انواع خیار ارزان نشدهاند. خیار سالادی از ۲۵ هزار تومان به ۳۰ هزار تومان و خیار گلخانهای از ۵۵ هزار تومان به ۶۲ هزار تومان افزایش یافته است.
این تفاوت نشان میدهد قیمتگذاری محصولات مشابه نیز به نوع تولید، کیفیت، محل کشت و میزان عرضه وابستگی بالایی دارد.
سیبزمینی ۶۹ هزار تومان؛ قیمت در خردهفروشی چقدر میشود؟
سیبزمینی که یکی از اصلیترین اقلام سبد غذایی خانوار محسوب میشود، برخلاف پیاز کاهش خفیفی داشته است. قیمت عمده سیبزمینی از ۷۲ هزار تومان در نیمه شهریور به ۶۹ هزار تومان رسیده و حدود چهار درصد کاهش یافته است.
بر مبنای حاشیه ۳۰ تا ۳۵ درصدی توزیع، قیمت نظری سیبزمینی در خردهفروشی میتواند در محدوده ۹۰ تا ۹۳ هزار تومان قرار گیرد.
همزمان قیمت سیبزمینی ریز نیز ۴۰ هزار تومان تعیین شده است.
گوجهفرنگی در مسیر افزایش آرام
در بازار گوجهفرنگی تغییرات آرامتر بوده است. گوجه گلخانهای از ۵۵ هزار تومان به ۵۷ هزار تومان رسیده و گوجه بوتهرس نیز از ۵۳ هزار تومان به ۵۷ هزار تومان افزایش یافته است.
گوجه گیلاسی ریز نیز اکنون کیلویی ۹۵ هزار تومان قیمت دارد، در حالی که نرخ آن در نیمه شهریور ۸۵ هزار تومان بود.
بر این اساس، قیمت نظری گوجهفرنگی معمولی در خردهفروشی با لحاظ افزایش ۳۰ تا ۳۵ درصدی میتواند به حدود ۷۴ تا ۷۷ هزار تومان برسد.
کاهش قیمت هویج، سیر خشک و لیموترش سنگی
برخی اقلام گران بازار نیز کاهش قیمت را تجربه کردهاند. سیر خشک از ۲۲۹ هزار تومان به ۲۰۵ هزار تومان رسیده و حدود ۱۰.۵ درصد ارزان شده است.
هویج نیز از ۹۵ هزار تومان به ۸۰ هزار تومان کاهش یافته و افت نزدیک به ۱۶ درصدی را ثبت کرده است.
لیموترش سنگی نیز از ۲۹۴ هزار تومان به ۲۷۵ هزار تومان رسیده است؛ هرچند لیموترش مینابی برخلاف آن از ۲۴۰ هزار تومان به ۲۵۰ هزار تومان افزایش یافته است.
گرانترین اقلام نرخنامه جدید کدامند؟
در میان سبزی و صیفیجات اعلامشده، زنجبیل تازه با نرخ ۳۶۰ هزار تومان همچنان یکی از گرانترین اقلام بازار است. پس از آن لیموترش سنگی با ۲۷۵ هزار تومان، لیموترش مینابی با ۲۵۰ هزار تومان و سیر خشک با ۲۰۵ هزار تومان در رتبههای بعدی قرار دارند.
سبزی پاککرده نیز به کیلویی ۱۴۸ هزار تومان رسیده است. این محصول در نیمه شهریور ۱۱۸ هزار تومان قیمت داشت و در فاصله چند هفته حدود ۲۵ درصد افزایش قیمت را تجربه کرده است.
قیمت میوه و ترهبار در شروع پاییز به کدام سمت میرود؟
تصویر کلی نرخنامه جدید نشان میدهد بازار میوه و ترهبار تهران در آغاز پاییز وارد یک روند کاملاً صعودی یا نزولی نشده است. بخشی از محصولات مانند پیاز، بادمجان، فلفل دلمهای، کاهو و گلکلم افزایش جدی داشتهاند، اما همزمان خیار رسمی، هویج، سیر خشک، لیموترش سنگی و سیبزمینی با کاهش قیمت مواجه شدهاند.
در کوتاهمدت، مهمترین متغیر برای مصرفکنندگان فاصله میان نرخ عمدهفروشی و قیمت نهایی مغازهها خواهد بود. وقتی قیمت عمده یک محصول مانند پیاز زرد به ۵۸ هزار تومان میرسد، حتی رعایت حاشیه ۳۰ تا ۳۵ درصدی نیز نرخ خردهفروشی را به نزدیکی ۸۰ هزار تومان میرساند. برای محصولاتی مانند لیموترش سنگی نیز نرخ ۲۷۵ هزار تومانی عمده میتواند در خردهفروشی به محدوده تقریبی ۳۵۸ تا ۳۷۱ هزار تومان برسد.
بنابراین نرخنامه ۳۰ شهریور تا ۵ مهر بیش از هر چیز از دوگانه شدن بازار حکایت دارد؛ افزایش شدید قیمت برخی اقلام پرمصرف در کنار افت نرخ تعدادی دیگر. روندی که نشان میدهد در روزهای ابتدایی پاییز، میزان عرضه و تغییر فصل همچنان مهمترین عامل تعیینکننده قیمت سبزی و صیفیجات در بازار تهران است.
