قیمت طلا به ۴۰۶۸ دلار رسید؛ سقوط نفت و تضعیف دلار بازار جهانی را تکان داد
بر اساس آخرین دادههای معاملاتی، قیمت هر اونس طلا برای تحویل فوری با افزایش ۰.۷ درصدی به ۴۰۶۸ دلار و ۵۴ سنت رسیده است. قراردادهای آتی طلای آمریکا نیز با رشد ۰.۹ درصدی در محدوده ۴۰۶۶ دلار و ۶۰ سنت معامله شدهاند.
به دلیل لحظهای بودن معاملات، قیمتهای ثبتشده در منابع مختلف ممکن است اندکی متفاوت باشند. برای نمونه، رویترز در ساعت ۶:۵۵ به وقت گرینویچ قیمت طلای نقدی را ۴۰۶۳ دلار و ۳۵ سنت و بهای قراردادهای آتی را ۴۰۵۳ دلار و ۷۰ سنت گزارش کرده بود. جهت کلی بازار در هر دو مجموعه داده صعودی است و اختلاف ارقام عمدتاً به زمان ثبت قیمت بازمیگردد.
افزایش قیمت طلا در شرایطی رخ داده که این فلز طی هفتههای گذشته تحت فشار ترکیبی افزایش بازده اوراق، نگرانی از تورم ناشی از جنگ و احتمال تشدید سیاست انقباضی بانکهای مرکزی قرار داشته است. بازگشت طلا به بالای محدوده ۴۰۵۰ دلار نشان میدهد تقاضا در سطوح پایینتر همچنان فعال است، اما بازار برای عبور پایدار از مقاومتهای بالاتر به محرک قویتری نیاز دارد.
مداخله آمریکا و ژاپن چگونه طلا را گران کرد؟
یکی از مهمترین عوامل رشد قیمت جهانی طلا، تضعیف دلار پس از مداخله هماهنگ آمریکا و ژاپن در بازار ارز بود. وزارت دارایی ژاپن اعلام کرد دو کشور برای متوقفکردن کاهش شدید ارزش ین، بهصورت مشترک اقدام به خرید ارز ژاپن کردهاند.
پس از این مداخله، ارزش ین تا محدوده ۱۵۶.۴۹ ین در برابر هر دلار تقویت شد و در مقطعی به بالاترین سطح خود از اوایل ماه مه رسید. ین پیش از این اقدام تا نزدیکی ضعیفترین قیمت خود در حدود ۴۰ سال گذشته سقوط کرده بود.
طلا در بازارهای جهانی با دلار قیمتگذاری میشود. زمانی که ارزش دلار کاهش پیدا میکند، خریدارانی که از یورو، ین، پوند یا سایر ارزها استفاده میکنند، برای خرید مقدار مشخصی طلا به پول کمتری نیاز دارند. این سازوکار معمولاً تقاضای خارجی را افزایش میدهد و از قیمت طلا حمایت میکند.
البته تضعیف دلار تنها عامل اثرگذار بر بازار نیست. اگر نرخ بازده اوراق خزانهداری آمریکا همزمان افزایش یابد، ممکن است اثر مثبت افت دلار خنثی شود. به همین دلیل معاملهگران علاوه بر شاخص دلار، بازار اوراق و انتظارات مربوط به نرخ بهره را نیز زیر نظر دارند.
سقوط قیمت نفت چه اثری بر بازار طلا داشت؟
قیمت نفت در معاملات امروز بیش از پنج درصد کاهش یافت. رویترز گزارش داده است بهای نفت برنت در مقطعی نزدیک به شش درصد پایین آمد و به محدوده کمتر از ۸۴ دلار در هر بشکه رسید. این کاهش پس از آن رخ داد که آمریکا از اجرای حملات جدید علیه ایران خودداری کرد و احتمال آغاز مذاکرات برای کاهش تنشهای منطقهای افزایش یافت.
ریزش نفت از دو مسیر بر قیمت طلا اثر میگذارد. نخست آنکه کاهش قیمت انرژی، نگرانیها درباره افزایش دوباره تورم را تعدیل میکند. اگر فشارهای تورمی کمتر شود، بانکهای مرکزی نیز دلایل کمتری برای افزایش سریع نرخ بهره خواهند داشت. این اتفاق برای طلا مثبت است؛ زیرا فلز زرد برخلاف سپرده بانکی و اوراق قرضه، سود دورهای پرداخت نمیکند.
مسیر دوم به تقاضای پناهگاه امن مربوط است. کاهش تنشهای سیاسی معمولاً بخشی از تقاضای احتیاطی برای طلا را کم میکند. بنابراین سقوط نفت و افزایش احتمال مذاکره، همزمان یک عامل حمایتی و یک عامل محدودکننده برای طلا ایجاد کرده است.
همین تضاد توضیح میدهد که چرا قیمت طلا افزایش یافته، اما رشد آن محدود باقی مانده است. بازار از کاهش احتمالی تورم استقبال میکند، ولی کاهش ریسک جنگی نیز مانع ورود گسترده سرمایه به داراییهای امن میشود.
چرا جنگ برخلاف انتظار به طلا فشار وارد کرد؟
طلا بهطور سنتی دارایی امن و پوشش ریسک در برابر تورم شناخته میشود. بر همین اساس، انتظار اولیه این است که جنگ، نااطمینانی سیاسی و افزایش قیمت کالاها به رشد طلا منجر شود. بااینحال، در درگیریهای اخیر خاورمیانه رابطه میان جنگ و طلا پیچیدهتر شده است.
افزایش قیمت نفت در دورههای تشدید تنش، هزینه حملونقل، تولید و مصرف انرژی را بالا برده و نگرانی درباره ماندگاری تورم را تقویت کرده است. اگر بانکهای مرکزی برای مهار این تورم نرخ بهره را افزایش دهند، هزینه فرصت نگهداری طلا بیشتر میشود. سرمایهگذاران در چنین شرایطی ممکن است اوراق و سپردههای سودده را به طلای بدون بازده ترجیح دهند.
قیمت طلا از زمان گسترش درگیریهای منطقهای در اواخر فوریه، دورههایی از فشار نزولی را تجربه کرده است. در برخی مقاطع، جهش نفت و افزایش بازده اوراق حتی اثر تقاضای پناهگاه امن را خنثی کرده و باعث افت چنددرصدی طلا شده است.
این رفتار نشان میدهد جنگ همیشه بهصورت مستقیم طلا را گران نمیکند. واکنش نهایی به این بستگی دارد که سرمایهگذاران کدام پیامد را مهمتر بدانند: افزایش ریسک سیاسی یا افزایش تورم و نرخ بهره.
سه مخالف فدرال رزرو خواستار افزایش نرخ شدند
فدرال رزرو در نشست ۲۹ ژوئیه نرخ بهره را در محدوده ۳.۵ تا ۳.۷۵ درصد ثابت نگه داشت. این تصمیم با ۹ رأی موافق و سه رأی مخالف تصویب شد. بت همک، نیل کشکاری و لوری لوگان سه عضوی بودند که با تصمیم نهایی مخالفت کردند و خواستار افزایش ۰.۲۵ واحد درصدی نرخ بهره شدند.
این نکته برخلاف عبارت متن اولیه است که گفته بود سه مقام فدرال رزرو «با افزایش نرخ بهره مخالفت کرده بودند». در واقع آنها از افزایش فوری نرخ حمایت کردند و معتقد بودند سیاست پولی کنونی برای پایینآوردن تورم به اندازه کافی محدودکننده نیست.
این سه سیاستگذار روز جمعه هشدار دادند که بدون افزایش هزینه استقراض، ممکن است تورم برای مدت بیشتری بالاتر از هدف دو درصدی فدرال رزرو باقی بماند. کشکاری حتی احتمال نیاز به مجموعهای از افزایشهای کوچک نرخ بهره را مطرح کرده است. بازارهای مالی نیز در پایان هفته گذشته احتمال افزایش نرخ در نشست سپتامبر را حدود ۶۵ درصد برآورد میکردند.
افزایش نرخ بهره معمولاً برای قیمت طلا خبر منفی محسوب میشود. نرخ بالاتر، بازده اوراق و سپردهها را افزایش میدهد و نگهداری طلای بدون سود را پرهزینهتر میکند. به همین دلیل هر دادهای که احتمال افزایش نرخ در سپتامبر را تقویت کند، میتواند مانع ادامه صعود طلا شود.
گزارش اشتغال آمریکا مسیر طلا را مشخص میکند
معاملهگران در هفته جاری مجموعهای از آمارهای مهم بازار کار آمریکا را دنبال خواهند کرد. دادههای فرصتهای شغلی، گزارش اشتغال بخش خصوصی ADP، درخواستهای هفتگی بیمه بیکاری و گزارش اشتغال بخش غیرکشاورزی ژوئیه از مهمترین رویدادهای تقویم اقتصادی هستند.
گزارش قوی اشتغال میتواند نشان دهد اقتصاد آمریکا توان تحمل نرخ بهره بالاتر را دارد. در چنین سناریویی احتمال افزایش نرخ در سپتامبر بیشتر میشود و طلا ممکن است با فشار فروش روبهرو شود.
در مقابل، کاهش استخدام، افزایش نرخ بیکاری یا افت رشد دستمزدها میتواند انتظار برای افزایش نرخ بهره را تضعیف کند. این وضعیت احتمالاً بازده اوراق و ارزش دلار را پایین میآورد و فضای مناسبتری برای رشد طلا ایجاد میکند.
به گفته تیم واترر، تحلیلگر ارشد شرکت کیسیام ترید، تشدید دوباره تنشهای خاورمیانه و افزایش نفت یا انتشار گزارش اشتغال غیرکشاورزی قوی، دو عاملی هستند که میتوانند ظرفیت رشد طلا را محدود کنند.
نقره، پلاتین و پالادیوم هم گران شدند
بازار سایر فلزات گرانبها نیز امروز عمدتاً صعودی بود. بر اساس آخرین دادههای معاملاتی، قیمت هر اونس نقره با افزایش ۱.۴ درصدی به ۵۸ دلار و ۴۶ سنت رسید. پلاتین نیز با رشد ۰.۵ درصدی در سطح ۱۶۵۰ دلار و ۶۳ سنت معامله شد و پالادیوم با افزایش ۱.۶ درصدی به ۱۲۹۳ دلار و ۵۰ سنت رسید.
رویترز در گزارش ساعات ابتدایی بازار نیز افزایش قیمت هر سه فلز را تأیید کرده بود؛ هرچند ارقام آن گزارش به دلیل زمان متفاوت ثبت داده، کمی پایینتر بود. در آن مقطع نقره ۵۸.۱۷ دلار، پلاتین ۱۶۴۵.۸۹ دلار و پالادیوم ۱۲۸۷.۱۹ دلار معامله میشد.
نقره علاوه بر نقش سرمایهای، مصرف صنعتی گستردهای دارد و به همین دلیل همزمان به انتظارات نرخ بهره و چشمانداز فعالیت اقتصادی واکنش نشان میدهد. پلاتین و پالادیوم نیز به دلیل استفاده در صنایع خودروسازی، تحت تأثیر وضعیت تولید، تقاضای خودرو و عرضه معادن قرار دارند.
پیشبینی قیمت جهانی طلا در روزهای آینده
در کوتاهمدت، محدوده روانی ۴۰۰۰ دلار مهمترین تکیهگاه بازار طلا محسوب میشود. تحلیلگران استاندارد چارترد انتظار دارند قیمت پیش از تقویت خریدهای فصلی، در سطوح فعلی حمایت شود؛ هرچند مسیر صعود احتمالاً با نوسانهای قابلتوجه همراه خواهد بود.
سناریوی صعودی طلا به ادامه تضعیف دلار، کاهش قیمت نفت، انتشار آمار ضعیف اشتغال و کاهش احتمال افزایش نرخ بهره وابسته است. در این حالت، تثبیت قیمت بالای ۴۰۵۰ دلار میتواند زمینه آزمایش سطوح بالاتر را فراهم کند.
در سناریوی منفی، گزارش اشتغال قوی، بازگشت نفت به مسیر صعودی یا اظهارات تندتر اعضای فدرال رزرو میتواند فشار فروش را افزایش دهد. تشدید جنگ نیز برخلاف الگوی سنتی ممکن است در صورت جهش قیمت انرژی و انتظارات تورمی، به جای حمایت از طلا، احتمال افزایش نرخ بهره را بالا ببرد.
در مجموع، صعود امروز طلا بیش از آنکه نشانه آغاز یک جهش بزرگ باشد، نتیجه همزمان تضعیف دلار و کاهش نگرانیهای تورمی ناشی از سقوط نفت است. بازار جهانی اکنون میان دو نیروی متضاد قرار دارد: تقاضای پناهگاه امن ناشی از نااطمینانی خاورمیانه و فشار نرخ بهرهای که از تورم و سیاستهای فدرال رزرو سرچشمه میگیرد. انتشار دادههای اشتغال آمریکا مشخص خواهد کرد کدام نیرو در ادامه هفته دست بالا را خواهد داشت.