زمان واریز باقی‌مانده مطالبات گندمکاران اعلام شد؛ وعده مهم وزیر برای سه‌شنبه ۱۲ آبان | خبر خوش درباره گاز گلخانه‌ها
غلامرضا نوری قزلجه، وزیر جهاد کشاورزی، در حاشیه بازدید از نهمین نمایشگاه تخصصی کشاورزی آیفارم، تازه‌ترین وضعیت پرداخت مطالبات گندمکاران را تشریح کرد.
به گفته او، تاکنون ۹۵ درصد بهای گندم خریداری‌شده از کشاورزان پرداخت شده و منابع مالی لازم برای تسویه بخش باقی‌مانده نیز تأمین شده است.
وزیر جهاد کشاورزی اعلام کرد که با تکمیل مراحل حسابداری، بررسی اطلاعات بانکی و نهایی شدن تطبیق پرونده‌ها، باقی‌مانده مطالبات تا سه‌شنبه پرداخت خواهد شد.
با توجه به زمان اعلام این اظهارات، موعد مورد اشاره سه‌شنبه ۱۲ آبان ۱۴۰۵ است.
البته این تاریخ وعده پرداخت محسوب می‌شود و تا زمان انتشار گزارش رسمی واریزها نمی‌توان تسویه کامل مطالبات را قطعی دانست.
اهمیت این موضوع زمانی بیشتر می‌شود که بدانیم وزیر جهاد کشاورزی در ۲۹ مهر نیز وعده داده بود پرداخت باقی‌مانده پول گندم حداکثر ظرف یک هفته تکمیل شود؛ مهلتی که حدود ششم آبان به پایان رسید.
تکرار وعده تسویه نشان می‌دهد با وجود تأمین اعتبار، اجرای کامل پرداخت‌ها همچنان با موانع اداری مواجه بوده است.
چرا با وجود تأمین اعتبار، پول گندمکاران هنوز کامل واریز نشده است؟
یکی از مهم‌ترین پرسش‌های کشاورزان این است که چرا با وجود اعلام تأمین منابع مالی، بخشی از مطالبات خرید تضمینی گندم همچنان پرداخت نشده است.
نوری قزلجه در توضیح این موضوع به پیچیدگی فرایندهای حسابداری و ضرورت تطبیق اطلاعات میان دستگاه‌های مختلف اشاره کرد.
به گفته وزیر جهاد کشاورزی، بررسی پرونده‌ها در شبکه بانکی، سازمان هدفمندسازی یارانه‌ها، شرکت بازرگانی دولتی ایران و بخش بیمه در حال نهایی شدن است.
پرداخت بهای گندم خرید تضمینی فرایندی چندمرحله‌ای است که از ثبت میزان محصول تحویلی آغاز می‌شود و پس از تعیین ارزش آن، بررسی اطلاعات کشاورز و تأیید پرداخت به واریز وجه می‌رسد.
هرگونه مغایرت در اطلاعات ثبت‌شده می‌تواند باعث تأخیر در تسویه پرونده شود.
بااین‌حال، تأمین اعتبار در سطح دستگاه‌های دولتی با واریز واقعی پول به حساب کشاورزان تفاوت دارد.
برای تولیدکننده‌ای که هزینه بذر، کود، سوخت و آماده‌سازی زمین را پرداخت کرده، ملاک نهایی دریافت وجه است، نه صرفاً اعلام انجام مراحل مالی میان سازمان‌ها.
آمار گندمکاران و فیش‌های تحویل؛ اختلاف داده‌ها نیازمند شفاف‌سازی است
وزیر جهاد کشاورزی در اظهارات جدید خود از مشارکت نزدیک به یک میلیون بهره‌بردار و ثبت حدود سه میلیون و ۶۰۰ هزار فیش تحویل گندم سخن گفته است.
این ارقام گستردگی فرایند ثبت و تسویه معاملات خرید تضمینی را نشان می‌دهند.
بااین‌حال، آمار دیگری که اول آبان از سوی رئیس بنیاد ملی گندمکاران منتشر شد، تعداد کشاورزان تحویل‌دهنده محصول را ۶۱۴ هزار و ۶۰۰ نفر و تعداد محموله‌ها را یک میلیون و ۶۳۶ هزار مورد اعلام کرده بود.
بر اساس همان گزارش، مجموع خرید تضمینی گندم در سال زراعی ۱۴۰۴ تا ۱۴۰۵ به هشت میلیون و ۴۸۱ هزار تن رسیده است.
اختلاف میان تعداد بهره‌برداران و فیش‌های مطرح‌شده در این دو گزارش می‌تواند ناشی از تفاوت دوره آماری، تعریف بهره‌بردار یا شیوه شمارش اسناد باشد؛ اما علت دقیق آن هنوز روشن نیست.
به همین دلیل، برای ارزیابی عملکرد دستگاه‌های اجرایی، انتشار جدول نهایی شامل تعداد کشاورزان، مبلغ کل مطالبات و تعداد پرونده‌های تسویه‌نشده اهمیت زیادی دارد.
باقی‌مانده پنج درصد مطالبات گندمکاران چقدر است؟
اگرچه وزیر جهاد کشاورزی اعلام کرده ۹۵ درصد مطالبات پرداخت شده، اما در اظهارات جدید رقم دقیق ریالی پنج درصد باقی‌مانده مشخص نشده است.
پیش‌تر رئیس بنیاد ملی گندمکاران از باقی ماندن حدود ۳۰ هزار میلیارد تومان از مطالبات کشاورزان خبر داده بود.
در مقابل، مسئولان سازمان برنامه و بودجه اعلام کرده بودند منابع مربوط به خرید تضمینی گندم را با وزارت جهاد کشاورزی تسویه کرده‌اند.
این تفاوت اظهارات نشان می‌دهد باید میان تأمین اعتبار، انتقال منابع میان دستگاه‌ها و پرداخت نهایی به کشاورز تفکیک قائل شد.
از سوی دیگر، پرداخت ۹۵ درصد مطالبات در سطح ملی لزوماً به این معنا نیست که هر کشاورز دقیقاً ۹۵ درصد پول خود را دریافت کرده است.
ممکن است میزان تسویه پرونده‌ها با توجه به زمان تحویل محصول یا وضعیت ثبت اطلاعات متفاوت باشد.
بنابراین انتشار آمار تفکیکی استان‌ها می‌تواند به رفع ابهام درباره آخرین وضعیت پرداخت‌ها کمک کند.
خبر مهم وزیر جهاد کشاورزی درباره قطع گاز گلخانه‌ها
بخش دیگری از اظهارات نوری قزلجه به مسئله تأمین انرژی واحدهای کشاورزی اختصاص داشت.
وزیر جهاد کشاورزی تأکید کرد که بخش کشاورزی در اولویت‌های پایانی اعمال محدودیت گاز قرار دارد و تلاش می‌شود انرژی موردنیاز واحدهای تولیدی، گلخانه‌ها و فعالیت‌های وابسته به انرژی تأمین شود.
این موضوع در آستانه فصل سرد سال اهمیت ویژه‌ای دارد.
گلخانه‌ها برای حفظ شرایط مناسب رشد محصولات به تأمین پایدار انرژی نیاز دارند. کاهش شدید دما یا اختلال در سیستم گرمایش می‌تواند به محصولات حساس آسیب وارد کند.
در نتیجه، محدودیت گاز تنها مسئله‌ای مربوط به هزینه تولید نیست، بلکه ممکن است بر مقدار محصول قابل عرضه و درآمد تولیدکنندگان نیز اثر بگذارد.
البته قرار گرفتن بخش کشاورزی در اولویت‌های پایانی محدودیت، به معنای تضمین نبود هرگونه قطعی گاز در تمام مناطق نیست.
اجرای این سیاست به وضعیت شبکه انرژی، شرایط آب‌وهوایی و هماهنگی دستگاه‌های مسئول بستگی دارد.
محدودیت انرژی چه تأثیری بر قیمت محصولات کشاورزی دارد؟
تأمین پایدار انرژی یکی از عوامل مهم در حفظ ظرفیت تولید محصولات گلخانه‌ای و برخی فعالیت‌های دامپروری و صنایع غذایی است.
اگر واحدهای تولیدی با محدودیت طولانی‌مدت انرژی مواجه شوند، ممکن است هزینه استفاده از سوخت جایگزین افزایش یابد یا بخشی از ظرفیت تولید کاهش پیدا کند.
کاهش تولید در شرایط ثابت بودن تقاضا می‌تواند زمینه افزایش قیمت محصولات را فراهم کند.
این مسئله به‌ویژه درباره محصولات تازه و فسادپذیر اهمیت دارد؛ زیرا امکان ذخیره‌سازی بلندمدت آن‌ها محدود است.
از سوی دیگر، استفاده از تجهیزات کم‌مصرف و سامانه‌های مدیریت هوشمند انرژی می‌تواند وابستگی هزینه تولید به نوسانات مصرف را کاهش دهد.
به همین دلیل، سیاست حمایت از تأمین گاز زمانی اثرگذاری بیشتری خواهد داشت که با توسعه فناوری‌های بهره‌ور و برنامه‌ریزی برای مدیریت مصرف همراه شود.
نمایشگاه آیفارم ۱۴۰۵؛ حضور ۱۲۰ شرکت در شهر آفتاب
نهمین نمایشگاه تخصصی کشاورزی آیفارم از پنجم تا هشتم آبان ۱۴۰۵ در مجموعه نمایشگاهی شهر آفتاب تهران برگزار می‌شود.
بر اساس گزارش خبرگزاری صداوسیما، در این دوره ۱۲۰ شرکت فعال در حوزه‌های گلخانه‌سازی، باغبانی، نهاده‌های کشاورزی و سامانه‌های آبیاری حضور دارند.
همچنین برگزاری ۱۸ دوره آموزشی برای انتقال دانش فنی و آشنایی فعالان بخش کشاورزی با فناوری‌های جدید در برنامه نمایشگاه قرار گرفته است.
وزیر جهاد کشاورزی در بازدید از این رویداد، آیفارم را بستری برای معرفی نوآوری‌های کشاورزی و توسعه ارتباط میان تولیدکنندگان و شرکت‌های فناور دانست.
از منظر اقتصادی، چنین نمایشگاه‌هایی می‌توانند به معرفی تجهیزات جدید و تسهیل ارتباط میان عرضه‌کنندگان فناوری و واحدهای تولیدی کمک کنند.
بااین‌حال، اثر واقعی آن‌ها زمانی مشخص می‌شود که فناوری‌های معرفی‌شده به سرمایه‌گذاری عملی و افزایش بهره‌وری در مزارع و گلخانه‌ها منجر شوند.
توسعه آبیاری نوین؛ راهکار وزارت جهاد کشاورزی برای بحران آب
مدیریت منابع آب یکی دیگر از موضوعات مهم مطرح‌شده در نمایشگاه آیفارم است.
بر اساس اطلاعات اعلام‌شده در مراسم افتتاح نمایشگاه، تاکنون بیش از سه میلیون و ۲۰۰ هزار هکتار از اراضی کشور به سامانه‌های نوین آبیاری مجهز شده‌اند.
این سامانه‌ها با هدف افزایش دقت آبیاری، کاهش تلفات آب و مدیریت بهتر منابع مورد استفاده قرار می‌گیرند.
بااین‌حال، میزان صرفه‌جویی واقعی به نوع محصول، شرایط خاک، اقلیم و شیوه بهره‌برداری بستگی دارد.
برای افزایش بهره‌وری، توسعه تجهیزات آبیاری باید با آموزش کشاورزان، نگهداری مناسب سامانه‌ها و اصلاح الگوی کشت همراه باشد.
در غیر این صورت، نصب تجهیزات جدید به‌تنهایی نمی‌تواند تمام مشکلات مصرف آب در کشاورزی را برطرف کند.
افزایش سهم کشاورزان از سود نهایی؛ برنامه تازه برای زنجیره ارزش
نوری قزلجه در بخش دیگری از سخنان خود تأکید کرد که توسعه کشاورزی نباید فقط به افزایش تولید محدود شود.
به گفته وزیر جهاد کشاورزی، تکمیل زنجیره ارزش و افزایش سهم تولیدکنندگان از درآمد نهایی محصولات باید در سیاست‌گذاری‌ها مورد توجه قرار گیرد.
در این رویکرد، تشکل‌های تولیدی می‌توانند علاوه بر تأمین نهاده‌ها، در فرآوری، بسته‌بندی، بازاریابی، فروش و صادرات نیز نقش بیشتری داشته باشند.
اهمیت این مسئله در آن است که کشاورزان معمولاً در ابتدای زنجیره تأمین قرار دارند، درحالی‌که بخشی از ارزش افزوده محصول در مراحل بعدی ایجاد می‌شود.
اگر تشکل‌های کشاورزی بتوانند در فعالیت‌های پس از برداشت مشارکت کنند، امکان افزایش سهم تولیدکننده از ارزش فروش نهایی وجود خواهد داشت.
البته موفقیت این سیاست به تأمین سرمایه، زیرساخت‌های نگهداری، دسترسی به بازار و توان مدیریتی تشکل‌ها وابسته است.
آینده کشاورزی ایران؛ پرداخت مطالبات و تأمین انرژی دو آزمون مهم دولت
اظهارات جدید وزیر جهاد کشاورزی نشان می‌دهد دو موضوع پرداخت مطالبات گندمکاران و حفظ تأمین انرژی واحدهای تولیدی همچنان از اولویت‌های مهم این بخش هستند.
تسویه پول گندم می‌تواند نقدینگی موردنیاز کشاورزان را برای خرید نهاده‌ها و آغاز کشت جدید تقویت کند.
از سوی دیگر، تأمین پایدار گاز و برق می‌تواند خطر اختلال در فعالیت گلخانه‌ها و واحدهای وابسته به انرژی را کاهش دهد.
بااین‌حال، تحقق این اهداف به اجرای دقیق تصمیمات وابسته است.
جمع‌بندی: وعده پرداخت باقی‌مانده مطالبات گندمکاران تا سه‌شنبه ۱۲ آبان ۱۴۰۵، خبر مهمی برای تولیدکنندگانی است که همچنان منتظر دریافت کامل بهای محصول خود هستند. با وجود اعلام پرداخت ۹۵ درصد مطالبات، تسویه نهایی و انتشار آمار شفاف پرونده‌های باقی‌مانده، معیار اصلی تحقق این وعده خواهد بود. هم‌زمان، قرار گرفتن کشاورزی در اولویت‌های پایانی محدودیت گاز می‌تواند به پایداری تولید در فصل سرد کمک کند. در نهایت، استمرار امنیت غذایی به مجموعه‌ای از اقدامات وابسته است؛ پرداخت به‌موقع مطالبات، تأمین انرژی، توسعه فناوری‌های نوین و افزایش سهم واقعی کشاورزان از ارزش محصولات.
