قیمت دام زنده امروز ۱۴ مهر ۱۴۰۵؛ گوسفند ثابت ماند، گوساله تهران ۷۱۵ هزار تومان + جدول
بررسی نرخ‌های امروز نشان می‌دهد دام سبک در محدوده‌ای نسبتاً فشرده معامله می‌شود و اختلاف قیمت گوسفند میان بالاترین و پایین‌ترین استان اعلام‌شده به کمتر از ۱۰ هزار تومان در هر کیلو رسیده است.
| نوع دام | استان | قیمت هر کیلوگرم |
|---|---|---|
| گوسفند زنده | خراسان رضوی | ۷۰۹ هزار تومان |
| گوسفند زنده | قم | ۶۹۹ هزار و ۵۰۰ تومان |
| گوساله زنده | تهران | ۷۱۵ هزار تومان |
| گوساله زنده | قم و یزد | ۶۶۵ هزار تومان |
نرخ‌های امروز تقریباً همان سطوحی هستند که از ۱۱ مهر در بازار دیده می‌شدند؛ در آن تاریخ نیز خراسان رضوی با ۷۰۹ هزار تومان بیشترین قیمت گوسفند، قم با ۶۹۹ هزار و ۵۰۰ تومان کمترین نرخ گوسفند، تهران با ۷۱۵ هزار تومان بالاترین قیمت گوساله و قم و یزد با ۶۶۵ هزار تومان کمترین نرخ دام سنگین را داشتند.
چرا قیمت گوسفند فعلاً ثابت مانده است؟
ثبات چندروزه دام سبک را نمی‌توان صرفاً به کاهش تقاضا نسبت داد. ورود به پاییز به‌طور سنتی با افزایش عرضه دام‌هایی همراه می‌شود که پس از پایان فصل چرا از مراتع به واحدهای نگهداری و بازار مصرف منتقل می‌شوند.
منصور پوریان، رئیس شورای تأمین دام، در ابتدای مهر اعلام کرده بود عرضه گوشت در کشتارگاه‌ها که در پایان تابستان حدود ۴۷ تا ۴۸ هزار تن در ماه بود، می‌تواند در پاییز به ۵۵ تا ۶۰ هزار تن برسد؛ رقمی که تقریباً با نیاز ۵۰ تا ۶۰ هزار تنی ماهانه بازار گوشت گرم برابری می‌کند. او همچنین از آماده عرضه بودن حدود ۳.۵ تا چهار میلیون رأس دام سبک در فصل پاییز خبر داده بود.
این افزایش عرضه یکی از اصلی‌ترین دلایلی است که فعلاً اجازه نمی‌دهد قیمت گوسفند زنده با وجود بالا بودن هزینه‌های تولید، وارد موج افزایشی جدیدی شود.
گوساله تهران چرا هنوز ۷۱۵ هزار تومان است؟
در بازار گوساله، اختلاف استانی بسیار بیشتر از گوسفند است. فاصله میان نرخ ۷۱۵ هزار تومانی تهران و ۶۶۵ هزار تومانی قم و یزد حدود ۵۰ هزار تومان در هر کیلوگرم است.
این اختلاف می‌تواند به وزن دام، نژاد، هزینه حمل، نوع عرضه و شرایط بازار هر استان مربوط باشد. به همین دلیل نمی‌توان نرخ یک استان را به عنوان قیمت واحد کل کشور در نظر گرفت.
نکته جالب این است که رئیس شورای تأمین‌کنندگان دام روز گذشته از کاهش حدود ۲۰ درصدی قیمت گوساله در بازار خبر داد. او علت اصلی را افزایش عرضه نسبت به تقاضا عنوان کرد و گفت حجم بالای دام، زایش‌های پاییزی و عرضه گله‌ای فشار نزولی بر قیمت‌ها ایجاد کرده است.
این اظهارات در نگاه اول ممکن است با نرخ ۷۱۵ هزار تومانی تهران متناقض به نظر برسد، اما لزوماً چنین نیست؛ زیرا نرخ اعلام‌شده اتحادیه برای استان‌ها می‌تواند مربوط به دام‌هایی با مشخصات متفاوت باشد، در حالی که آمار رئیس شورای تأمین‌کنندگان دام بیشتر روند عمومی معاملات عمده و دام کشتاری را توصیف می‌کند.
بره نر ۶۹۰ هزار تومان؛ چرا با نرخ گوسفند استان‌ها فرق دارد؟
پوریان در تازه‌ترین اظهارات خود قیمت هر کیلو بره نر کشتاری را حدود ۶۹۰ هزار تومان، میش را ۴۹۰ هزار تومان، قوچ را ۵۴۰ هزار تومان و بزغاله را ۶۲۰ هزار تومان اعلام کرده است.
این ارقام نشان می‌دهد عبارت کلی «قیمت گوسفند زنده» می‌تواند دامنه‌ای از انواع مختلف دام را شامل شود.
بره نر جوان، میش، قوچ یا دام‌های دارای وزن و کیفیت متفاوت، قیمت یکسانی ندارند. به همین علت ممکن است در جدول استانی نرخ گوسفند ۷۰۹ هزار تومان باشد اما فعال بازار برای یک رده خاص دام کشتاری رقم ۶۹۰ هزار تومان اعلام کند.
برای خریداران عمده، نوع دام و بازده لاشه حتی از اختلاف چند هزار تومانی نرخ زنده اهمیت بیشتری دارد.
پاییز به نفع عرضه‌کنندگان یا مصرف‌کنندگان؟
افزایش عرضه در ظاهر باید به نفع مصرف‌کننده تمام شود، اما انتقال کاهش قیمت دام زنده به گوشت خرده‌فروشی همیشه فوری نیست.
بین دامداری و ویترین قصابی هزینه‌های کشتار، حمل، افت وزن، بسته‌بندی، سردخانه و توزیع وجود دارد. علاوه بر این، قیمت قطعات مختلف لاشه یکسان نیست و بخش‌هایی مانند ران، راسته یا ماهیچه معمولاً با نرخ بالاتری از متوسط لاشه فروخته می‌شوند.
به همین دلیل کاهش دام زنده ممکن است ابتدا جلوی افزایش بیشتر گوشت را بگیرد و سپس با تأخیر در بازار خرده‌فروشی دیده شود.
این الگو در روزهای اخیر نیز قابل مشاهده بوده است؛ بازار گوشت قرمز بیشتر وارد دوره ثبات همراه با رکود تقاضا شده تا کاهش شدید قیمت.
کاهش قدرت خرید به کمک ثبات دام آمده است
عامل دیگر، تقاضای ضعیف خانوار است.
پوریان نیز در اظهارات روز ۱۳ مهر گفته است مصرف گوشت در مراکز پرمصرف افزایش یافته اما مصرف خانوار به دلیل شرایط اقتصادی کاهش پیدا کرده است. او همین موضوع را یکی از دلایل ضرورت حمایت از گوشت‌های منجمد برای اقشار کم‌درآمد عنوان کرده است.
در واقع بازار دام اکنون همزمان با دو نیروی کاهشی روبه‌روست: افزایش عرضه و محدود شدن قدرت خرید خانوار.
وقتی قصابی یا مرکز توزیع نتواند افزایش قیمت را به مصرف‌کننده منتقل کند، تقاضای خرید دام نیز با احتیاط بیشتری انجام می‌شود و همین موضوع فشار بر بازار دام زنده را بیشتر می‌کند.
آیا قیمت دام زنده باز هم کاهش پیدا می‌کند؟
از نظر سمت عرضه، شرایط فعلی زمینه کاهش یا حداقل ثبات بیشتر را فراهم کرده است.
رئیس شورای تأمین دام انتظار دارد تولید و عرضه گوشت در پاییز به محدوده نزدیک ۶۰ هزار تن در ماه برسد و زایش‌های جدید نیز حجم بیشتری از دام را وارد بازار کند. روز گذشته نیز از عرضه دام به شکل گله‌ای و تداوم این روند خبر داده شد.
بنابراین در کوتاه‌مدت، نشانه قوی برای جهش قیمت دام دیده نمی‌شود.
اما هزینه نهاده‌های دامی، نرخ ارز، وضعیت مراتع و خروج احتمالی دام از کشور همچنان ریسک‌های اصلی بازار هستند. اگر هزینه خوراک یا سایر نهاده‌ها بالا برود، دامدار نمی‌تواند برای مدت طولانی قیمت فروش را بدون تغییر نگه دارد.
اختلاف قیمت استان‌ها چه پیامی برای بازار دارد؟
اختلاف تنها ۹ هزار و ۵۰۰ تومانی میان بیشترین و کمترین قیمت گوسفند زنده در استان‌های اعلام‌شده نشان می‌دهد دام سبک به محدوده نسبتاً باثباتی رسیده است.
در بازار گوساله وضعیت متفاوت است و اختلاف ۵۰ هزار تومانی میان تهران و قم و یزد، نشان‌دهنده پراکندگی بیشتر قیمت‌هاست.
از منظر فعالان بازار، این موضوع می‌تواند باعث انتقال دام از استان‌های ارزان‌تر به بازارهای مصرف بزرگی مانند تهران شود؛ هرچند هزینه حمل و افت وزن نیز باید در این محاسبه لحاظ شود.
پیش‌بینی قیمت دام زنده در روزهای آینده
اگر حجم عرضه پاییزی مطابق پیش‌بینی‌ها بالا باقی بماند، انتظار می‌رود قیمت دام زنده در روزهای آینده بیشتر در مسیر ثبات یا کاهش محدود حرکت کند تا افزایش شدید.
در بخش گوسفند، محدوده ۶۹۰ تا ۷۱۰ هزار تومان فعلاً به عنوان یکی از بازه‌های اصلی بازار دیده می‌شود. در دام سنگین نیز اگر کاهش مورد اشاره رئیس شورای تأمین‌کنندگان ادامه پیدا کند، ممکن است نرخ‌های بالاتر استانی تحت فشار قرار بگیرند؛ هرچند کاهش آنها لزوماً فوری نخواهد بود.
جمع‌بندی بازار ۱۴ مهر روشن است: گوسفند فعلاً ثابت مانده، عرضه پاییزی بالا رفته و گوساله نیز طبق گزارش فعالان بازار تحت فشار کاهشی قرار گرفته است.
اگر این روند ادامه پیدا کند، مهم‌ترین اثر آن در مرحله نخست جلوگیری از جهش تازه قیمت گوشت قرمز خواهد بود؛ اما برای مشاهده کاهش محسوس در قیمت قصابی، باید ثبات یا افت قیمت دام زنده برای مدتی طولانی‌تر ادامه داشته باشد.
