سقوط سنگین قیمت جهانی طلا امروز ۲۹ آبان ۱۴۰۵؛ اونس به کف ۱۴ ماهه رسید | ریزش طلا ادامه دارد؟
بازار جهانی طلا در آخرین روز معاملاتی هفته با افزایش فشار فروش مواجه شده است. فلز زرد که طی ماههای گذشته تحت تأثیر تحولات اقتصادی و سیاستهای پولی آمریکا نوسانات گستردهای را تجربه کرده بود، اکنون در یکی از حساسترین مقاطع قیمتی خود قرار گرفته است.
بر اساس گزارش رویترز در ۲۰ نوامبر ۲۰۲۶، قیمت هر اونس طلای نقدی در معاملات صبح جمعه به ۳۵۲۵.۲۵ دلار کاهش یافت. این افت در شرایطی رخ داد که معاملات طلا در طول هفته حدود ۹.۲ درصد کاهش قیمت را ثبت کرده و در مسیر شدیدترین افت هفتگی از مارس ۲۰۲۶ قرار گرفته است.
قراردادهای آتی طلای آمریکا برای تحویل دسامبر نیز با کاهش ۴.۳ درصدی به محدوده ۳۵۲۶ دلار رسیدند؛ موضوعی که نشاندهنده فشار فروش همزمان در بازار نقدی و آتی است.
در متن اولیه بازار، کاهش روزانه ۱۶۷ دلاری معادل ۴.۵ درصد و افت هفتگی بیش از ۱۱ درصد اعلام شده است. این ارقام با تازهترین دادههای زمانی تأییدشده رویترز تفاوت دارند. از آنجا که قیمت طلا در طول معاملات تغییر میکند، برای مقایسه دقیق باید زمان ثبت نرخها و مبنای محاسبه درصد تغییر مشخص باشد.
چرا قیمت طلا سقوط کرد؟ تقویت دلار آمریکا در مرکز تحولات
یکی از مهمترین دلایل کاهش قیمت جهانی طلا، افزایش قدرت دلار آمریکا در بازارهای بینالمللی است. شاخص دلار در معاملات هفته جاری به نزدیکی بالاترین سطح ۱۹ ماه گذشته رسیده و همین موضوع فشار مضاعفی بر فلزات گرانبها وارد کرده است.
از آنجا که معاملات جهانی طلا عمدتاً بر اساس دلار انجام میشود، افزایش ارزش پول آمریکا میتواند خرید این فلز را برای سرمایهگذارانی که از سایر ارزها استفاده میکنند، گرانتر کند.
این شرایط معمولاً بخشی از تقاضای سرمایهگذاری را کاهش میدهد و زمینه فشار فروش را فراهم میکند.
گزارش رویترز نشان میدهد شاخص دلار در هفته جاری به بالاترین سطح خود از آوریل ۲۰۲۵ رسیده است. همزمان، افزایش انتظارات برای تداوم سیاست پولی انقباضی آمریکا، جذابیت داراییهای دلاری را در مقایسه با طلا تقویت کرده است.
با این حال، رابطه دلار و طلا همواره یکسان نیست. در شرایط بحرانی، امکان رشد همزمان دلار و طلا نیز وجود دارد؛ اما در معاملات اخیر، افزایش نرخهای بهره مورد انتظار و فشار نقدینگی بر سایر عوامل غلبه کرده است.
احتمال افزایش نرخ بهره فدرال رزرو؛ زنگ خطر برای بازار طلا
مهمترین رویدادی که اکنون معاملهگران طلا دنبال میکنند، نشست آینده کمیته بازار آزاد فدرال رزرو آمریکاست.
بر اساس صورتجلسه رسمی نشست ۲۷ و ۲۸ اکتبر که در ۱۸ نوامبر منتشر شد، تقریباً تمام اعضای کمیته معتقدند برای مهار تورم، افزایش بیشتر نرخ بهره احتمالاً ضروری خواهد بود.
در نشست اکتبر، نرخ بهره سیاستی آمریکا در محدوده ۳.۷۵ تا ۴ درصد ثابت نگه داشته شد؛ اما اظهارات مقامهای بانک مرکزی نشان میدهد احتمال افزایش نرخ بهره در نشست بعدی بسیار جدی است.
نشست آینده فدرال رزرو برای روزهای ۸ و ۹ دسامبر ۲۰۲۶ برنامهریزی شده است.
طبق گزارش روز جمعه رویترز، معاملهگران در زمان انتشار گزارش احتمال افزایش ۲۵ واحد پایهای نرخ بهره در دسامبر را حدود ۹۶.۸ درصد و احتمال افزایش ۵۰ واحد پایهای را ۳.۲ درصد برآورد کردهاند. این احتمالها انتظارات بازار هستند و به معنای تصمیم قطعی فدرال رزرو نیستند.
افزایش نرخ بهره از آن جهت برای طلا اهمیت دارد که این فلز برخلاف سپردههای بانکی و اوراق قرضه، سود دورهای پرداخت نمیکند. بنابراین زمانی که بازده داراییهای بهرهدار افزایش پیدا میکند، هزینه فرصت نگهداری طلا بیشتر میشود.
افزایش بازده اوراق قرضه چه اثری بر قیمت اونس دارد؟
بازده اوراق خزانهداری آمریکا یکی دیگر از متغیرهای تعیینکننده بازار جهانی طلا محسوب میشود.
زمانی که سرمایهگذاران انتظار دارند نرخ بهره برای مدت طولانی در سطح بالا باقی بماند، بازده مورد انتظار اوراق دولتی نیز ممکن است افزایش پیدا کند. این وضعیت میتواند بخشی از سرمایهها را از بازار طلا به سمت داراییهای دارای بازده منتقل کند.
افزون بر این، افزایش بازده واقعی اوراق، یعنی بازده پس از در نظر گرفتن تورم مورد انتظار، معمولاً فشار بیشتری بر طلا ایجاد میکند.
در شرایط فعلی، نگرانی از تداوم تورم در اقتصاد آمریکا سبب شده سرمایهگذاران احتمال کاهش سریع نرخ بهره را کمتر ارزیابی کنند. این تغییر انتظارات، یکی از عوامل اصلی تضعیف تقاضای سرمایهگذاری برای طلا در کوتاهمدت است.
ریزش هفتگی قیمت طلا؛ فشار فروش تا کجا ادامه دارد؟
افت شدید قیمت طلا در هفته جاری تنها نتیجه تغییر انتظارات نرخ بهره نیست. برخی تحلیلگران به افزایش فروش اجباری داراییها در بازارهای مالی نیز اشاره کردهاند.
کایل رودا، تحلیلگر ارشد بازارهای مالی در شرکت Capital.com، در گفتوگو با رویترز توضیح داده که نشانههایی از فروش اجباری در بخشهای مختلف بازار مشاهده میشود.
در چنین شرایطی، سرمایهگذارانی که با کاهش ارزش داراییها یا درخواست تأمین وجه تضمین مواجه میشوند، ممکن است برای تأمین نقدینگی بخشی از داراییهای خود از جمله طلا را بفروشند.
این مسئله میتواند توضیح دهد که چرا طلا در دورهای از افزایش نااطمینانی اقتصادی، بهجای رشد قیمت با کاهش ارزش مواجه شده است.
با این حال، فروشهای اجباری معمولاً ماهیتی متفاوت از تغییرات بنیادین تقاضای بلندمدت دارند. اگر فشار نقدینگی کاهش پیدا کند، ممکن است بخشی از معاملات فروش نیز فروکش کند؛ هرچند این موضوع بهتنهایی تضمینی برای بازگشت قیمت نیست.
آیا طلا جایگاه خود را بهعنوان دارایی امن از دست داده است؟
یکی از پرسشهای مهم سرمایهگذاران این است که چرا طلا با وجود افزایش ریسکهای اقتصادی و سیاسی جهان، در مسیر نزولی قرار گرفته است.
پاسخ به این پرسش در تفاوت رفتار کوتاهمدت و بلندمدت بازار نهفته است.
طلا همچنان یکی از داراییهایی است که در دورههای نااطمینانی اقتصادی مورد توجه قرار میگیرد، اما قیمت آن علاوه بر ریسکهای جهانی، به نرخ بهره واقعی، ارزش دلار، جریان سرمایهگذاری و تقاضای بانکهای مرکزی نیز وابسته است.
در کوتاهمدت، افزایش بازده اوراق و دلار قوی میتوانند اثر تقاضای احتیاطی را خنثی کنند.
در بلندمدت نیز رفتار بانکهای مرکزی، وضعیت بدهی دولتها و انتظارات تورمی میتواند بر تمایل سرمایهگذاران به نگهداری فلزات گرانبها تأثیر بگذارد.
بنابراین کاهش اخیر قیمت طلا لزوماً به معنای پایان نقش آن بهعنوان دارایی امن نیست؛ بلکه نشان میدهد در شرایط فعلی، فشار ناشی از سیاست پولی آمریکا بر بازار غلبه کرده است.
تأثیر سقوط اونس جهانی بر قیمت طلا و سکه در ایران
کاهش قیمت جهانی طلا میتواند بر بازار داخلی ایران نیز اثرگذار باشد؛ اما شدت این اثر به وضعیت نرخ ارز بستگی دارد.
قیمت طلای ۱۸ عیار در ایران تحت تأثیر دو عامل اصلی، یعنی بهای جهانی اونس و نرخ دلار داخلی، تعیین میشود.
اگر قیمت اونس جهانی کاهش پیدا کند و نرخ دلار در بازار آزاد بدون تغییر باقی بماند، ارزش محاسباتی طلای داخلی نیز کاهش خواهد یافت.
در مقابل، اگر همزمان با افت اونس، قیمت دلار در ایران افزایش پیدا کند، ممکن است بخشی از اثر کاهشی بازار جهانی خنثی شود.
در بازار سکه نیز عوامل دیگری مانند حباب قیمتی، میزان عرضه و تقاضای سرمایهگذاری نقش دارند.
به همین دلیل، سقوط قیمت جهانی طلا الزاماً به معنای کاهش هماندازه قیمت سکه و طلای ۱۸ عیار در بازار ایران نخواهد بود.
پیشبینی قیمت جهانی طلا؛ اونس به زیر ۳۵۰۰ دلار سقوط میکند؟
با توجه به افت شدید معاملات اخیر، محدوده ۳۵۰۰ دلار به یکی از سطوح روانی مهم برای معاملهگران تبدیل شده است.
اگر فشار فروش ادامه پیدا کند و قیمت طلا نتواند در محدودههای فعلی تثبیت شود، احتمال آزمایش سطوح پایینتر وجود خواهد داشت.
در این سناریو، تقویت بیشتر دلار و انتشار دادههای تورمی بالاتر از انتظار میتواند فشار نزولی را افزایش دهد.
در مقابل، اگر آمارهای اقتصادی آمریکا از کاهش تورم یا کند شدن فعالیتهای اقتصادی حکایت کنند، ممکن است انتظارات مربوط به افزایش شدیدتر نرخ بهره تعدیل شود و زمینه بازگشت بخشی از تقاضا فراهم آید.
از طرف دیگر، پس از افت سنگین قیمتها احتمال شکلگیری خریدهای کوتاهمدت نیز وجود دارد. با این حال، بازگشت مقطعی قیمت لزوماً به معنای پایان روند نزولی نخواهد بود.
بنابراین شکسته شدن سطح ۳۵۰۰ دلار یک سناریوی احتمالی است و بدون تأیید رفتار قیمت در معاملات بعدی نمیتوان آن را قطعی دانست.
چشمانداز بازار جهانی طلا در آذر ۱۴۰۵
بازار جهانی طلا در آستانه آذرماه با مجموعهای از عوامل متضاد مواجه است. از یک سو، تقویت دلار، افزایش بازده اوراق و انتظارات برای افزایش نرخ بهره آمریکا فشار نزولی ایجاد میکند.
از سوی دیگر، افت شدید قیمتها ممکن است برای برخی سرمایهگذاران بلندمدت جذاب باشد و زمینه بازگشت تدریجی تقاضا را فراهم کند.
مهمترین متغیر تعیینکننده در هفتههای آینده، انتشار دادههای تورمی و اشتغال آمریکا و نحوه واکنش فدرال رزرو به آنها خواهد بود.
اگر بانک مرکزی آمریکا در نشست دسامبر افزایش نرخ بهره را تصویب کند و همچنان بر ضرورت سیاست پولی سختگیرانه تأکید داشته باشد، احتمال ادامه فشار بر قیمت جهانی طلا وجود دارد.
اما هرگونه تغییر در لحن مقامهای فدرال رزرو یا کاهش انتظارات تورمی میتواند به تعدیل فشار فروش کمک کند.
جمعبندی؛ آیا سقوط قیمت جهانی طلا ادامهدار خواهد بود؟
معاملات جمعه ۲۹ آبان ۱۴۰۵ نشان میدهد بازار جهانی طلا تحت تأثیر یکی از قدرتمندترین موجهای فشار فروش ماههای اخیر قرار گرفته است. افت اونس به محدوده ۳۵۲۵ دلار و ثبت پایینترین سطوح از سپتامبر ۲۰۲۵، نشانهای از تغییر محسوس انتظارات سرمایهگذاران است.
در شرایط فعلی، دلار قدرتمند، افزایش بازده اوراق قرضه و احتمال بالای افزایش نرخ بهره آمریکا مهمترین موانع بازگشت سریع قیمت طلا محسوب میشوند.
با این حال، میزان افت اخیر میتواند زمینه نوسانات شدید و بازگشتهای مقطعی را نیز فراهم کند.
در مجموع، تا زمانی که انتظارات برای ادامه سیاست پولی انقباضی فدرال رزرو تقویت میشود، ریسک کاهش بیشتر قیمت طلا همچنان جدی است؛ اما مسیر نهایی بازار به دادههای اقتصادی آمریکا و تصمیم نشست دسامبر بستگی خواهد داشت.