قیمت سیمان امروز ۴ مهر ۱۴۰۵؛ بازار آرام ماند اما زنگ خطر گرانی به صدا درآمد
بازار سیمان در نخستین شنبه مهرماه فعالیت خود را بدون تغییر گسترده قیمتها آغاز کرده است. عرضه محصول در بازار ادامه دارد و در نرخهای اعلامشده نشانهای از شکلگیری موج جدید افزایش قیمت مشاهده نمیشود.
بر اساس نرخهای عمده امروز:
-
سیمان پاکتی تهران تیپ ۲، عمده: ۲۵۳ هزار تومان
-
سیمان پاکتی صوفیان تیپ ۲، عمده: ۲۸۹ هزار تومان
-
سیمان پاکتی ساوه تیپ ۲، عمده: ۲۴۵ هزار تومان
-
سیمان پاکتی آبیک تیپ ۲، عمده: ۲۵۵ هزار تومان
نکته مهم این است که همین چهار نرخ در معاملات ۳۱ شهریور نیز تقریباً در همین سطوح گزارش شده بودند؛ تهران ۲۵۳ هزار تومان، صوفیان ۲۸۹ هزار تومان، ساوه ۲۴۵ هزار تومان و آبیک ۲۵۵ هزار تومان. بنابراین ورود بازار به مهرماه فعلاً تغییر محسوسی در قیمت این محصولات ایجاد نکرده است.
این ثبات در ظاهر پیام مثبتی برای خریداران سیمان و فعالان بخش ساختمان محسوب میشود، اما وضعیت هزینههای تولید تصویری متفاوت از آرامش فعلی بازار ارائه میدهد.
چرا قیمت سیمان فعلاً ثابت مانده است؟
یکی از دلایل اصلی آرامش بازار، تداوم عرضه است. برخلاف مقاطعی از سال که محدودیت برق یا گاز به افت محسوس تولید و شکلگیری نگرانی درباره موجودی بازار منجر میشود، در روزهای اخیر گزارشی از کمبود فراگیر سیمان منتشر نشده است.
از سوی دیگر، تقاضای بازار ساختمان نیز آنقدر پرقدرت نیست که بتواند بهتنهایی موج افزایش قیمت ایجاد کند. زمانی که عرضه به بازار ادامه دارد و تقاضای مصرفی نیز با جهش روبهرو نمیشود، تولیدکنندگان و فروشندگان فضای کمتری برای افزایش سریع نرخها دارند.
بررسی روند شهریور نیز این وضعیت را تأیید میکند. قیمت سیمان تهران، صوفیان و آبیک در بخش بزرگی از ماه تقریباً ثابت بوده است. برای نمونه در ۲۲ شهریور نرخ سیمان تهران ۲۵۳ هزار تومان، صوفیان ۲۸۹ هزار تومان و آبیک ۲۵۵ هزار تومان گزارش شده بود؛ یعنی دقیقاً همان محدودهای که امروز دیده میشود.
در نتیجه، بازار سیمان در کوتاهمدت بیشتر از آنکه تحت تاثیر تقاضای هیجانی باشد، منتظر تعیین تکلیف سمت عرضه و بهخصوص وضعیت انرژی کارخانههاست.
محدودیت برق سیمانیها هنوز تمام نشده است
بزرگترین تهدید برای این آرامش، وضعیت انرژی صنایع است. علیاکبر الوندیان، دبیر انجمن سیمان، در ۱۸ شهریور اعلام کرده بود با وجود انتظار کارخانهها برای کاهش محدودیت برق از نیمه دوم شهریور، این محدودیتها همچنان ادامه داشته است.
به گفته او، در یکی از روزهای شهریور حتی محدودیت ۹۰ درصدی برق برای صنعت اعمال شد و اگرچه بخشی از فشار بعداً کاهش پیدا کرد، اما کارخانهها نتوانستند مطابق روال سالهای گذشته از پایان تابستان برای افزایش تولید و ذخیرهسازی پیش از فصل سرما استفاده کنند.
این موضوع برای صنعت سیمان اهمیت زیادی دارد؛ زیرا کارخانهها معمولاً در شهریور و مهر تلاش میکنند تولید کلینکر و سیمان را بالا ببرند تا پیش از آغاز محدودیت گاز زمستانی، موجودی مناسبی در اختیار داشته باشند.
اگر این فرصت به دلیل محدودیت برق از دست برود، صنعت با ذخایر کمتری وارد فصل سرد خواهد شد و احتمال واکنش بازار به کاهش تولید بیشتر میشود.
بحران تازهتر؛ گاز سیمانیها به کمتر از یکپنجم نیاز رسید
در کنار برق، اکنون گاز نیز به یکی از مهمترین ریسکهای بازار سیمان تبدیل شده است.
طبق تازهترین اظهارات دبیر انجمن صنفی کارفرمایان صنعت سیمان، نیاز روزانه این صنعت حدود ۲۸ میلیون مترمکعب گاز است، اما میزان گازی که در نیمه دوم شهریور به کارخانههای سیمان تحویل داده شده به کمتر از ۵ میلیون مترمکعب در روز رسیده است.
یعنی کارخانهها در شرایطی وارد مهرماه شدهاند که بخش بسیار بزرگی از گاز مورد نیازشان از شبکه تأمین نمیشود.
این وضعیت نسبت به سالهای معمول نگرانکنندهتر است، زیرا محدودیت گاز این بار حتی پیش از سرد شدن جدی هوا مشاهده شده است. در سالهای قبل معمولاً مشکل اصلی تامین گاز صنایع از نیمه پاییز و همزمان با افزایش مصرف خانگی شدت میگرفت، اما امسال صنعت سیمان از ماههای گرم نیز با محدودیت روبهرو بوده است.
مازوت جای گاز را گرفت؛ هزینه تولید بالا رفت
بسیاری از کارخانههای سیمان امکان استفاده از دو نوع سوخت را دارند و هنگام کاهش تحویل گاز به سمت مصرف مازوت میروند. همین ویژگی باعث شده خطوط تولید در شرایط کمبود گاز کاملاً متوقف نشوند.
اما استفاده از مازوت یک جایگزین ارزان نیست.
مهمترین هزینه اضافی مربوط به حمل این سوخت است. برخلاف گاز که از طریق شبکه به کارخانه میرسد، مازوت باید با تانکر از مبادی ذخیرهسازی به واحدهای تولیدی منتقل شود. هرچه فاصله کارخانه بیشتر باشد، هزینه حمل نیز افزایش پیدا میکند.
فعالان صنعت میگویند در متوسط کشور، هزینه حمل مازوت در برخی موارد تقریباً معادل قیمت خود سوخت تمام میشود. در نتیجه، هزینهای که کارخانه برای انرژی پرداخت میکند عملاً میتواند تقریباً دو برابر شود.
این فشار زمانی مهمتر میشود که هزینه برق، تعمیر تجهیزات، قطعات، دستمزد و حمل محصول نهایی نیز همزمان افزایش یافته باشد.
چرا با وجود افزایش هزینه تولید، سیمان هنوز گران نشده است؟
افزایش هزینه تولید الزاماً همان روز به افزایش قیمت بازار تبدیل نمیشود. کارخانه ممکن است برای مدتی از حاشیه سود خود بکاهد یا از موجودی کلینکر و سیمان ذخیرهشده استفاده کند.
علاوه بر این، ساختار عرضه سیمان در بورس کالا و سطح تقاضای ساختوساز نیز اجازه نمیدهد هر افزایش هزینهای بلافاصله و بدون محدودیت به خریدار منتقل شود.
بنابراین شرایط فعلی را میتوان نوعی «فشار پنهان» در بازار دانست؛ قیمت محصول نهایی هنوز جهش نکرده، اما هزینههای پشت خط تولید افزایش یافتهاند.
همین شکاف میان قیمت فروش و هزینه تولید است که در صورت ادامه محدودیت انرژی میتواند بازار را در هفتههای بعد تحت تاثیر قرار دهد.
آیا قیمت سیمان در مهر ۱۴۰۵ افزایش مییابد؟
دادههای فعلی هنوز نشانهای از آغاز یک موج سراسری افزایش قیمت نشان نمیدهند. عرضه برقرار است، بازار کمبود محسوسی ندارد و قیمت چند برند اصلی از پایان شهریور تاکنون تقریباً ثابت مانده است.
اما سه متغیر میتوانند این وضعیت را تغییر دهند: تشدید محدودیت گاز، ادامه محدودیت برق و کاهش ذخایر کلینکر کارخانهها.
اگر کارخانهها بتوانند مازوت مورد نیاز خود را بدون اختلال دریافت کنند و موجودی انبارها در سطح مناسبی باقی بماند، احتمال حفظ ثبات بازار بیشتر خواهد بود. اما اگر سرمای زودرس مصرف گاز خانگی را بالا ببرد و سهم صنایع باز هم کاهش پیدا کند، فشار بر تولید میتواند شدیدتر شود.
در این شرایط، بازار ممکن است ابتدا با کاهش عرضه برخی برندها و سپس با افزایش فاصله قیمت کارخانه و بازار واکنش نشان دهد.
بازار سیمان آرام است، اما ریسکها بیشتر شدهاند
تصویر بازار سیمان در چهارم مهر دو بخش کاملاً متفاوت دارد. در سمت مصرفکننده، سیمان تهران همچنان ۲۵۳ هزار تومان، صوفیان ۲۸۹ هزار تومان، ساوه ۲۴۵ هزار تومان و آبیک ۲۵۵ هزار تومان معامله میشود و نشانهای از کمبود جدی دیده نمیشود.
اما در سمت تولیدکننده، شرایط سختتر است. صنعت هنوز پیامد محدودیتهای برق تابستان را پشت سر نگذاشته و حالا با کاهش شدید سهمیه گاز نیز روبهرو شده است. نیاز روزانه ۲۸ میلیون مترمکعبی صنعت در برابر تحویل کمتر از ۵ میلیون مترمکعب گاز، بزرگی این چالش را نشان میدهد.
به همین دلیل ثبات امروز را نمیتوان به معنای حذف ریسک گرانی دانست. بازار فعلاً آرام است، اما حفظ این آرامش بیش از هر عامل دیگری به تامین پایدار انرژی در هفتههای آینده وابسته خواهد بود.
اگر مهرماه با کاهش محدودیت برق و تامین منظم سوخت همراه شود، قیمتها میتوانند در همین کانال باقی بمانند. در مقابل، تشدید ناترازی انرژی پیش از ورود کامل به زمستان میتواند معادله بازار سیمان را تغییر دهد و زمینه را برای افزایش هزینه تولید و در نهایت رشد قیمتها فراهم کند.