افزایش کالابرگ مهر ۱۴۰۵ برای ۴۴ میلیون نفر؛ چه کسانی ۳۰۰ تا ۵۰۰ هزار تومان بیشتر میگیرند؟
آخرین تحولات کالابرگ الکترونیکی نشان میدهد سیاست حمایتی دولت در مهرماه وارد مرحله تازهای شده است. سیدحمید پورمحمدی، رئیس سازمان برنامه و بودجه، اعلام کرده حدود ۴۴ میلیون نفر برای دریافت حمایت بیشتر شناسایی شدهاند و افزایش اعتبار کالابرگ برای افراد واجد شرایط در مهرماه انجام میشود. البته این ۴۴ میلیون نفر را نباید الزاماً فهرست نهایی دریافتکنندگان افزایش دانست؛ چراکه بخشی از آنها ابتدا پیامک دریافت میکنند و باید اظهارنامه مربوط به وضعیت خود را تکمیل کنند.
این تغییر از آن جهت اهمیت دارد که یعقوب اندایش، معاون رفاه و امور اقتصادی وزارت تعاون، کار و رفاه اجتماعی، در اردیبهشت امسال تعداد دریافتکنندگان کالابرگ را ۸۶ میلیون و ۹۰۰ هزار نفر اعلام کرده بود. اگر همین عدد را مبنای مقایسه قرار دهیم، جمعیت ۴۴ میلیونی مورد اشاره سازمان برنامه حدود نیمی از دریافتکنندگان اعلامشده قبلی را تشکیل میدهد؛ هرچند این دو آمار در دو مقطع زمانی متفاوت منتشر شدهاند و ممکن است ترکیب مشمولان از اردیبهشت تا مهر تغییر کرده باشد.
کالابرگ مهر ۱۴۰۵ برای چه کسانی افزایش مییابد؟
بر اساس توضیحات رئیس سازمان برنامه و بودجه، چند گروه در اولویت افزایش اعتبار قرار گرفتهاند. افراد تحت پوشش کمیته امداد امام خمینی و سازمان بهزیستی و همچنین افرادی که به تشخیص این دو نهاد پشت نوبت حمایت قرار دارند یا استحقاق دریافت کمک بیشتری دارند، بدون نیاز به اقدام خاصی در مسیر افزایش کالابرگ قرار میگیرند.
برای بخش دیگری از افراد شناساییشده، قرار است پیامک ارسال شود. این گروه باید اظهارنامهای تکمیل کنند تا وضعیت اقتصادی و استحقاق آنها برای دریافت حمایت بیشتر مشخص شود. پورمحمدی گفته اقدامات مقدماتی در حال انجام است و پیامکهای مربوطه ارسال خواهد شد تا پس از بررسی اطلاعات، پرداخت اعتبار افزایشیافته در مهر صورت گیرد.
بنابراین یک نکته مهم وجود دارد: عدد ۴۴ میلیون نفر فعلاً بیشتر بیانگر جامعه هدف اولیه برای بررسی و حمایت است و لزوماً به این معنا نیست که بدون هیچ شرطی اعتبار تمام ۴۴ میلیون نفر به یک میزان افزایش مییابد.
مبلغ افزایش کالابرگ مهر چقدر است؟
هنوز رقم واحد و نهایی برای افزایش اعتبار همه مشمولان اعلام نشده است. پیگیریهای منتشرشده از وزارت تعاون نشان میدهد دامنه افزایش در محدوده ۳۰۰ تا ۵۰۰ هزار تومان در حال بررسی بوده و وزیر اقتصاد نیز ۳۰۰ هزار تومان را بهعنوان کف افزایش مطرح کرده است.
به همین دلیل، تیترهایی که از «واریز قطعی ۵۰۰ هزار تومان برای همه» سخن میگویند با اطلاعات رسمی موجود همخوانی دقیقی ندارند. آخرین دادهها نشان میدهد میزان افزایش میتواند بسته به تصمیم نهایی و گروه هدف متفاوت باشد و جزئیات کامل مبلغ برای هر گروه هنوز باید رسماً اعلام شود.
در مراحل اخیر اجرای طرح، اعتبار پایه کالابرگ برای هر فرد یک میلیون تومان بوده و گزارشهای شهریور نیز از ادامه همین رقم تا پیش از تصویب افزایش جدید حکایت داشتند.
آیا نیمی از کالابرگبگیران از افزایش جا میمانند؟
این یکی از مهمترین پرسشهای خانوارهاست. آمار ۸۶.۹ میلیون نفری دریافتکنندگان کالابرگ در کنار شناسایی ۴۴ میلیون نفر برای حمایت بیشتر، در نگاه اول نشان میدهد افزایش جدید تقریباً نیمی از جامعه قبلی مشمولان را پوشش میدهد. رسانههای اقتصادی نیز بر همین اساس از افزایش اعتبار برای حدود نیمی از دریافتکنندگان سخن گفتهاند.
اما میان «حذف شدن از کالابرگ» و «مشمول نشدن در افزایش جدید» تفاوت وجود دارد. تا این مرحله اعلام نشده که سایر دریافتکنندگان حتماً اعتبار پایه خود را از دست میدهند. خبر رسمی فعلی درباره هدفمند شدن افزایش اعتبار است، نه حذف قطعی دهها میلیون نفر از اصل طرح.
این تمایز برای خانوارها اهمیت زیادی دارد؛ زیرا ممکن است فردی همچنان کالابرگ فعلی را دریافت کند اما در گروه دریافتکنندگان مبلغ اضافه قرار نگیرد.
وعده افزایش کالابرگ از خرداد چه شد؟
موضوع افزایش مبلغ کالابرگ مسئله تازهای نیست. در ابتدای خرداد ۱۴۰۵ نیز افزایش اعتبار بهطور جدی مطرح شده بود، اما وزارت تعاون سه سناریوی مختلف به دولت ارائه کرده و تصمیم نهایی در آن مقطع ابلاغ نشده بود. چهارم خرداد، گزارشها صراحتاً از بلاتکلیفی افزایش اعتبار خبر میدادند و یک روز بعد نیز مقامهای دولتی تأکید کردند افزایش مدنظر است، اما هنوز درباره نحوه اجرای آن تصمیم قطعی اتخاذ نشده است.
به این ترتیب، افزایش مورد انتظار خرداد با تأخیر مواجه شد و اعتبار کالابرگ در ماههای بعد نیز بدون جهش وعدهدادهشده ادامه پیدا کرد. در پایان خرداد نیز رئیسجمهور از ضرورت اصلاح مبلغ کالابرگ متناسب با تورم سخن گفت.
اکنون در مهرماه، شکل اجرای این افزایش روشنتر شده اما به نظر میرسد سیاست به سمت حمایت هدفمندتر از گروههای آسیبپذیرتر حرکت کرده است، نه افزایش یکسان برای تمام جمعیت دریافتکننده.
چرا افزایش کالابرگ به ۴۴ میلیون نفر محدود شده است؟
مقامهای دولتی تاکنون همه جزئیات مالی این تصمیم را منتشر نکردهاند، اما افزایش اعتبار برای جمعیتی نزدیک به ۸۷ میلیون نفر هزینه بسیار بزرگی به بودجه تحمیل میکند. پیشتر در خرداد، گزارشهای اقتصادی برآورد کرده بودند که افزایش رقم کالابرگ در مقیاس گسترده میتواند صدها هزار میلیارد تومان منابع اضافه نیاز داشته باشد.
در عین حال دولت از ابتدای اجرای سیاست جدید کالابرگ تلاش کرده بخشی از منابع ناشی از تغییر سیاست ارز ترجیحی را به حمایت مستقیم از خانوارها منتقل کند. سازمان برنامه نیز در خرداد اعلام کرده بود حسابی برای تجمیع و مدیریت منابع کالابرگ در چارچوب حساب واحد خزانه ایجاد شده است.
از این منظر، محدود کردن افزایش به گروههای نیازمندتر میتواند راهی برای متمرکز کردن منابع موجود باشد؛ هرچند معیار دقیق انتخاب افراد خارج از پوشش نهادهای حمایتی همچنان یکی از مهمترین ابهامات طرح است.
پیامک کالابرگ مهر را چه کسانی دریافت میکنند؟
طبق آخرین اعلام سازمان برنامه و بودجه، بخشی از ۴۴ میلیون فرد شناساییشده باید منتظر دریافت پیامک باشند. پس از ارسال پیامک، افراد باید اظهارنامه مربوطه را تکمیل کنند تا مشخص شود شرایط دریافت حمایت بیشتر را دارند یا خیر.
در مقابل، مددجویان کمیته امداد و بهزیستی و گروههایی که این نهادها واجد شرایط تشخیص دادهاند، نیاز به طی این فرایند ندارند.
به همین دلیل خانوارها باید نسبت به پیامکهای جعلی نیز محتاط باشند. انتشار خبر ارسال پیامک معمولاً زمینه سوءاستفاده لینکهای جعلی را فراهم میکند و بهتر است هرگونه ثبت اطلاعات فقط از مسیرهای رسمی معرفیشده از سوی دستگاههای مسئول انجام شود.
افزایش کالابرگ مهر قطعی است یا هنوز احتمال تغییر دارد؟
اصل اجرای افزایش اعتبار در مهرماه برای گروههای واجد شرایط از سوی رئیس سازمان برنامه و بودجه اعلام شده است، اما دو بخش از طرح همچنان نیازمند جزئیات بیشتر است: نخست، تعداد نهایی افرادی که از میان جامعه ۴۴ میلیونی واجد شرایط شناخته میشوند و دوم، رقم دقیق افزایش برای هر فرد یا هر گروه.
بنابراین در شرایط فعلی میتوان گفت کالابرگ مهر برای گروههای هدف افزایش مییابد، اما هنوز نمیتوان با قطعیت اعلام کرد که تمام ۴۴ میلیون نفر دقیقاً ۳۰۰، ۴۰۰ یا ۵۰۰ هزار تومان اعتبار اضافه دریافت خواهند کرد.
جمعبندی آخرین اخبار کالابرگ مهر ۱۴۰۵ این است که دولت بهجای افزایش یکسان اعتبار برای تمام دریافتکنندگان، فعلاً حدود ۴۴ میلیون نفر را در مسیر دریافت حمایت بیشتر قرار داده است. مددجویان نهادهای حمایتی در اولویت قرار دارند و بخش دیگری از افراد پس از دریافت پیامک و تکمیل اظهارنامه بررسی خواهند شد. دامنه افزایش نیز فعلاً بین ۳۰۰ تا ۵۰۰ هزار تومان مطرح شده، اما رقم نهایی و جزئیات کامل پرداخت هنوز نیازمند اعلام رسمی است.