موتور دستدوم ۶۷۰ میلیون شد؛ بازار موتورسیکلت از دست خریداران عادی خارج میشود؟
در آگهیهای مورد بررسی، یکی از ارزانترين گزینهها کویر موتور S4 150 مدل ۱۴۰۲ با ۳۳ هزار کیلومتر کارکرد و قیمت ۲۰۸ میلیون تومان است.
این مدل با پیشرانه تکسیلندر ۱۵۰ سیسی هواخنک عرضه شده و در مشخصات منتشرشده برای S4، ترمز دیسکی جلو، ترمز کاسهای عقب و وزن حدود ۱۰۲ کیلوگرم دیده میشود. ساختار فنی نسبتاً ساده آن باعث شده بیشتر به عنوان گزینهای برای تردد شهری مطرح باشد.
در رده بالاتر، SYM گلکسی J200 مدل ۱۳۹۹ با ۴۰ هزار کیلومتر کارکرد حدود ۲۹۵ میلیون تومان آگهی شده است.
J200 در واقع یک اسکوتر نزدیک به ۱۷۰ سیسی است؛ حجم انجین آن ۱۶۸.۹ سیسی اعلام شده و از سیستم انتقال قدرت CVT استفاده میکند. ظرفیت باک حدود ۷.۵ لیتر و وزن آن نزدیک ۱۳۴ کیلوگرم است.
گزینه گرانتر فهرست نیز یک هوندا ۱۶۰ ABS مدل ۱۴۰۳ با کارکرد ۱۵ هزار و ۵۰۰ کیلومتر و قیمت پیشنهادی ۶۷۰ میلیون تومان است.
اما اینجا خریدار باید حتماً مدل دقیق را از روی سند و VIN بررسی کند؛ زیرا «هوندا ۱۶۰ ABS» نام یک مدل مشخص نیست و هوندا چندین محصول ۱۶۰ سیسی مجهز به ABS در بازار ایران دارد.
چرا موتور دستدوم هم گران شد؟
موتورسیکلت سالها در ایران به عنوان وسیلهای کمهزینهتر از خودرو شناخته میشد، اما بازار ۱۴۰۵ این تصویر را تا حد زیادی تغییر داده است.
رئیس انجمن تولیدکنندگان دوچرخه و موتورسیکلت ایران در تیرماه اعلام کرد از خرداد سال قبل تخصیص ارز برای بخشی از سفارشهای این صنعت با مشکل مواجه بوده و هزینه واردات برخی قطعات ۷۰ تا ۵۰۰ درصد افزایش یافته است.
از سوی دیگر، رئیس اتحادیه فروشندگان و واردکنندگان دوچرخه و موتورسیکلت تهران نیز از افزایش حدود ۴۰ تا ۸۰ درصدی قیمت موتورسیکلت در ماههای گذشته تحت تأثیر کمبود قطعات و مشکلات ارزی سخن گفته بود.
این فشار فقط روی موتور صفر باقی نمیماند.
وقتی قیمت وسیله نو بالا میرود، خریدارانی که توان پرداخت آن را ندارند به سمت مدل کارکرده حرکت میکنند. افزایش تقاضا برای دستدوم نیز میتواند قیمت همان بازار را بالا ببرد.
نتیجه این است که موتور کارکردهای که زمانی باید گزینه ارزان خانوار محسوب میشد، حالا خود به کالایی چندصد میلیون تومانی تبدیل شده است.
موتور ۲۰۸ میلیونی هنوز «اقتصادی» محسوب میشود؟
در مقایسه با هونداهای ۶۰۰ میلیون تا میلیاردی، S4 150 با قیمت ۲۰۸ میلیون تومان اقتصادی به نظر میرسد؛ اما در مقیاس درآمد خانوار، عبارت «اقتصادی» نسبی شده است.
امروز حتی موتورسیکلتهای صفر ساده نیز در محدودههای چندصد میلیون تومانی قرار گرفتهاند. فهرست قیمت شهریور نشان میدهد برخی محصولات پایه بازار از حدود ۲۳۷ میلیون تومان شروع میشوند و مدلهای شناختهشدهتر بهراحتی از ۵۰۰ میلیون و یک میلیارد تومان عبور میکنند.
بنابراین ۲۰۸ میلیون تومان برای یک موتور کارکرده ۳۳ هزار کیلومتری تنها در مقایسه با سایر گزینههای بازار «ارزان» محسوب میشود؛ نه لزوماً از منظر قدرت خرید مصرفکننده.
گلکسی J200 با ۴۰ هزار کیلومتر؛ کارکرد بالا خطرناک است؟
عدد ۴۰ هزار کیلومتر برای یک اسکوتر شهری را نباید نادیده گرفت، اما بهتنهایی هم معیار رد یا قبول خرید نیست.
در موتورسیکلتهای CVT مانند J200، وضعیت تسمه انتقال قدرت، کلاچ، رولرها، روغنکاری، سیستم سوخترسانی و سابقه سرویس اهمیت زیادی دارد. دفترچه نگهداری این خانواده نیز بر سرویس دورهای اجزای مصرفی در کارکردهای مشخص تأکید دارد.
یک J200 با ۴۰ هزار کیلومتر که مرتب سرویس شده باشد، میتواند انتخاب بهتری از نمونهای با کیلومتر کمتر اما نگهداری نامناسب باشد.
برای همین قیمت ۲۹۵ میلیون تومانی فقط زمانی قابل ارزیابی است که خریدار سابقه سرویس، وضعیت موتور و گیربکس CVT، سلامت شاسی و بدنه و هزینه تعمیرات احتمالی را بررسی کند.
هوندا ۶۷۰ میلیونی؛ اول مدل دقیق را پیدا کنید
مهمترین ریسک آگهی گرانتر همین ابهام مدل است.
در بازار شهریور، هوندا PCX 160 صفر حدود ۱.۱۹ میلیارد تومان، Click 160 ABS حدود ۹۲۰ میلیون تومان و ADV 160 حدود ۱.۳۳ میلیارد تومان قیمتگذاری شدهاند.
فهرست رسمیتر محصولات همتازموتور در مرداد نیز اختلاف بسیار زیادی میان مدلها نشان میدهد؛ Honda ADV 160 ABS حدود ۱.۸۵ میلیارد تومان و Honda Click 160 ABS حدود ۱.۳۱ میلیارد تومان قیمت داشتند.
همین اختلافها نشان میدهد نوشتن صرف «ABS160» کافی نیست.
اگر آگهی ۶۷۰ میلیونی مربوط به PCX باشد، مقایسه قیمت یک نتیجه میدهد و اگر مربوط به Click یا ADV باشد، نتیجه کاملاً متفاوت خواهد شد.
خریدار باید نام کامل مدل، کشور مونتاژ یا واردات، سند، شماره شاسی و اصالت ABS را بررسی کند.
بازار تعمیرات جان گرفت؛ خریداران موتور نو عقب نشستند
افزایش قیمتها یک تغییر رفتاری مهم نیز ایجاد کرده است.
گزارشهای بازار نشان میدهد بسیاری از صاحبان موتورسیکلت به جای فروش وسیله قدیمی و خرید مدل جدید، ترجیح میدهند موتور فعلی خود را تعمیر کنند.
رئیس اتحادیه صنف تولیدکنندگان قطعات و تعمیرکاران دوچرخه و موتورسیکلت تهران نیز گفته همزمان با افزایش قیمت موتور و ارز، مراجعه به تعمیرگاهها بیشتر شده است.
تسنیم نیز از رونق بازار دستدوم و تعمیرات در پی افزایش قیمت موتور صفر گزارش داده و نوشته است برای گروههایی مانند پیکها و مشاغل خدماتی، افزایش هزینه خرید وسیله جدید مستقیماً هزینه ورود یا نوسازی ابزار کار را بالا برده است.
این موضوع اهمیت زیادی دارد؛ چون موتورسیکلت برای بخش بزرگی از کاربران، کالای تفریحی نیست بلکه وسیله کسب درآمد است.
ارزان خریدن موتور کارکرده ممکن است گران تمام شود
در بازار فعلی اختلاف ۱۰۰ یا ۲۰۰ میلیون تومانی میان دو موتور ممکن است خریدار را وسوسه کند، اما هزینه مالکیت فقط قیمت خرید نیست.
لاستیک، دیسک و لنت، تسمه CVT، باتری، کمکفنر، قطعات بدنه، انجین و سیستم انژکتور میتوانند هزینه قابل توجهی ایجاد کنند. کمبود و افزایش قیمت قطعات نیز ریسک خرید موتورهای کمتیراژ را بیشتر کرده است.
در مدلهای برند، اصالت قطعات اهمیت بیشتری دارد؛ زیرا استفاده از قطعات تقلبی میتواند علاوه بر هزینه، ریسک ایمنی ایجاد کند.
بنابراین برای خرید موتور دستدوم، کارشناسی فنی عملاً همان نقشی را دارد که کارشناسی خودرو کارکرده ایفا میکند.
هنگام خرید موتورسیکلت دستدوم چه چیزهایی مهم است؟
قیمت باید آخرین مرحله تصمیم باشد، نه اولین مرحله.
سلامت شاسی و دوشاخ جلو، نشتی انجین، صدای غیرعادی موتور، سیستم خنککاری، وضعیت ترمزها، لاستیک، کیلومتر واقعی، برق و ECU، تاریخ باتری، تسمه و کلاچ در اسکوترها و همچنین تطبیق شماره موتور و شاسی با سند باید بررسی شود.
در مدلهای ABS نیز روشن شدن چراغ ABS هنگام استارت و خاموش شدن طبیعی آن پس از حرکت باید کنترل شود.
از سوی دیگر، امکان تأمین قطعه و شبکه خدمات پس از فروش در یک موتور ۲۰۰ یا ۳۰۰ میلیون تومانی شاید از شتاب یا ظاهر آن مهمتر باشد.
موتور دستدوم دیگر انتخاب ارزان نیست
تصویر شهریور ۱۴۰۵ روشن است: حتی ورود به بازار کارکرده نیز سرمایه قابل توجهی میخواهد.
S4 150 کارکرده ۲۰۸ میلیون تومان، J200 نزدیک ۳۰۰ میلیون تومان و یک هوندا ۱۶۰ ABS تا ۶۷۰ میلیون تومان قیمت خوردهاند؛ در حالی که برخی موتورسیکلتهای صفر برند در بازار امروز از یک میلیارد تومان هم عبور کردهاند.
فشار ارز، افزایش هزینه قطعات و کاهش قدرت خرید باعث شده تقاضا از موتور نو به دستدوم و از دستدوم به تعمیر موتور قدیمی منتقل شود.
بنابراین بازار موتورسیکلت در حال تجربه همان اتفاقی است که پیشتر در خودرو دیده شد: وسیلهای که قرار بود راه ارزان رفتوآمد باشد، به دارایی چندصد میلیون تومانی تبدیل شده است.
برای خریدار امروز، سؤال دیگر فقط این نیست که «کدام موتور ارزانتر است؟»؛ سؤال مهمتر این است که کدام موتور پس از خرید، هزینه کمتری برای نگهداری و تعمیر ایجاد میکند و هنگام فروش دوباره مشتری دارد.