سهام عدالت ریخت؛ سود شهریور هم به حساب نمیآید؟ | رقم واقعی سبد ۵۳۲ هزار تومانی اعلام شد
سقوط امروز بورس مستقیماً ارزش سهام عدالت را تحت تأثیر قرار داد.
پس از پایان معاملات چهارشنبه، ارزش سبد ۴۹۰ هزار تومانی سهام عدالت به ۱۱ میلیون و ۳۲۱ هزار و ۹۳۸ تومان رسید. ارزش سبد ۵۳۲ هزار تومانی نیز ۱۲ میلیون و ۳۶۹ هزار و ۴۴۹ تومان محاسبه شد.
این افت همزمان با ریزش حدود ۸۰ هزار واحدی شاخص کل بورس اتفاق افتاد. شاخص کل در پایان بازار روی محدوده ۶ میلیون و ۵۰۳ هزار واحد قرار گرفت و شاخص هموزن نیز تا حوالی یک میلیون و ۷۹۸ هزار واحد عقب نشست. بسیاری از نمادهای حاضر در پرتفوی سهام عدالت از جمله پالایشیها، بانکها و فلزیها نیز معاملات منفی داشتند.
بنابراین کاهش ارزش امروز اتفاقی مستقل از بورس نیست؛ سهام عدالت مجموعهای از سهام شرکتهای بورسی است و با افت قیمت آنها، ارزش محاسباتی سبد نیز پایین میآید.
جدول صحیح ارزش سهام عدالت امروز
براساس محاسبات مستقیم پرتفوی بورسی، وضعیت دو سبد پرکاربرد به این شکل است:
| نوع سبد | ارزش پایان ۱۰ شهریور | ارزش ۱۱ شهریور | تغییر تقریبی |
|---|---|---|---|
| ۴۹۰ هزار تومانی | ۱۱,۴۵۶,۲۱۸ تومان | ۱۱,۳۲۱,۹۳۸ تومان | ۱.۱۷٪ کاهش |
| ۵۳۲ هزار تومانی | ۱۲,۴۸۹,۶۵۳ تومان | ۱۲,۳۶۹,۴۴۹ تومان | ۰.۹۶٪ کاهش |
ارزش روز قبل براساس قیمت پایانی ۱۰ شهریور ثبت شده بود.
به این ترتیب، دارنده سبد ۴۹۰ هزار تومانی در یک روز حدود ۱۳۴ هزار تومان کاهش ارزش و دارنده سبد ۵۳۲ هزار تومانی حدود ۱۲۰ هزار تومان افت ارزش محاسباتی را تجربه کرده است.
ارقام ۴۷ و ۹۰ میلیون تومانی از کجا آمدهاند؟
در برخی گزارشهای امروز ارقامی مانند ۴۳ میلیون تومان برای سبد ۴۹۰ هزار تومانی، ۴۷ میلیون تومان برای سبد ۵۳۲ هزار تومانی و حتی بیش از ۹۰ میلیون تومان برای سبد یک میلیون تومانی منتشر شده است.
اما این اعداد با جمع مستقیم تعداد سهام موجود در پرتفوی و قیمت پایانی نمادهای بورسی همخوانی ندارد.
برای مثال، جماران فهرست تعداد واقعی سهام سبد ۵۳۲ هزار تومانی را منتشر کرده و با اعمال قیمت پایانی امروز، ارزش آن ۱۲ میلیون و ۳۶۹ هزار تومان میشود، نه ۴۷ میلیون تومان.
گزارش دیگری نیز به همین اختلاف اشاره کرده و توضیح داده است که بعضی رسانهها با روشهای متفاوت یا محاسباتی که با تعداد واقعی سهام پرتفوی یکسان نیست، اعداد بسیار بزرگتری تحت عنوان «ارزش سهام عدالت» منتشر میکنند.
برای جلوگیری از گمراهی مخاطب، معیار قابل دفاعتر همان قیمت پایانی سهام ضربدر تعداد واقعی سهم موجود در پرتفوی است.
بنابراین انتشار عدد ۴۷ میلیون تومان به عنوان «ارزش امروز سبد ۵۳۲ هزار تومانی» توصیه نمیشود.
آیا سهامدار میتواند همین ۱۲ میلیون تومان را برداشت کند؟
خیر.
یکی دیگر از سوءتفاهمهای رایج این است که ارزش روز سهام عدالت با پول قابل برداشت اشتباه گرفته شود.
عدد ۱۲ میلیون و ۳۶۹ هزار تومان نشاندهنده ارزش محاسباتی سهام شرکتهای موجود در سبد ۵۳۲ هزار تومانی است. این به معنای آن نیست که صاحب سهام میتواند همین امروز وارد سامانه شود و کل این مبلغ را نقد کند.
فروش آزاد و بدون محدودیت همه سهام عدالت برای تمام مشمولان همچنان فعال نشده است.
در نتیجه باید میان سه مفهوم تفاوت گذاشت: ارزش اسمی اولیه سهام، ارزش روز پرتفوی و مبلغی که در شرایط فعلی امکان نقد کردن آن وجود دارد.
سود سهام عدالت چه شد؟
اما موضوع مهمتر برای حدود ۴۹ میلیون مشمول، سود سهام عدالت است.
۱۸ مرداد، بهمن عبداللهی، رئیس اتاق تعاون ایران، اعلام کرده بود دولت تلاش دارد مرحله نخست سود مربوط به عملکرد سال ۱۴۰۴ شرکتهای سرمایهپذیر را تا هفته دولت، یعنی ۲ تا ۸ شهریور پرداخت کند.
این وعده تا پایان هفته دولت محقق نشد.
پس از آن عسگر توکلی، رئیس هیئتمدیره اتحادیه تعاونی سهام عدالت کشور، از احتمال واریز سود در روزهای آینده سخن گفت و اعلام کرد پرداخت پس از ارسال فهرست مشمولان از سوی شرکت سپردهگذاری مرکزی به بانکها میتواند انجام شود. او در عین حال تأکید کرده بود مبلغ نهایی هنوز مشخص نشده است.
اما اکنون گزارش تازهتری منتشر شده که تصویر متفاوتی ارائه میدهد.
خبر تازه؛ سود تا پایان شهریور هم واریز نمیشود؟
بر اساس گزارشی که با استناد به پیگیری از دو مرجع اصلی یعنی سازمان بورس و شرکت سپردهگذاری مرکزی منتشر شده، شرکتهای سرمایهپذیر هنوز حجم کافی از سود را برای توزیع میان سهامداران عدالت واریز نکردهاند.
در نتیجه، طبق این گزارش، واریز سود تا پایان شهریور ۱۴۰۵ در شرایط فعلی امکانپذیر نیست.
این خبر از نظر زمانی جدیدتر از اظهارات اتحادیه تعاونیهای سهام عدالت درباره «پرداخت در روزهای آینده» است.
نکته مهم این است که هنوز اطلاعیه عمومی مستقلی با تعیین یک تاریخ جدید برای پرداخت منتشر نشده است. بنابراین سهامداران بهتر است هر تاریخی که در شبکههای اجتماعی یا سایتهای غیررسمی منتشر میشود را قطعی تلقی نکنند.
سود ۵۲۱ هزار و ۹۸۱ هزار تومانی قطعی نیست
در روزهای گذشته ارقامی نیز برای مبلغ احتمالی سود مطرح شده است.
برآوردهای منتسب به مسئولان اتحادیه تعاونی سهام عدالت شامل حدود ۵۲۱ هزار تومان برای سبد ۵۳۲ هزار تومانی و حدود ۹۸۱ هزار تومان برای سبد یک میلیون تومانی است.
اما این ارقام مبلغ نهایی و قطعی واریزی نیستند.
مبلغ واقعی به میزان سودی بستگی دارد که شرکتهای سرمایهپذیر پرداخت میکنند و چه میزان از آن برای توزیع مرحله نخست تجمیع میشود.
اتفاقاً گزارش تازه درباره تأخیر پرداخت دقیقاً به همین مشکل اشاره دارد: منابع کافی هنوز از شرکتهای سرمایهپذیر به دست نهاد متولی نرسیده است.
بنابراین تیترهایی مانند «واریز قطعی ۹۸۱ هزار تومان سود سهام عدالت» در شرایط فعلی میتواند گمراهکننده باشد.
۱۷۰۰ میلیارد تومان واریزی اخیر، سود سهام عدالت نبود
یک خبر دیگر نیز ممکن است سهامداران را سردرگم کند.
شرکت سپردهگذاری مرکزی هفتم شهریور اعلام کرد بیش از ۱۷۷۵ میلیارد تومان سود از طریق سجام به حساب ۶۷۷ هزار و ۵۰۰ سهامدار واریز شده است.
اما این پرداخت مربوط به سود جاری، سنواتی و حقتقدم ۱۹ شرکت مختلف بازار سرمایه بوده و نباید با مرحله جدید سود سهام عدالت اشتباه گرفته شود.
این تمایز اهمیت زیادی دارد؛ مشاهده واریزی سود توسط برخی سهامداران عادی بورس به معنای آغاز واریز عمومی سود سهام عدالت نیست.
چرا ارزش سهام عدالت امروز پایین آمد؟
ترکیب پرتفوی سهام عدالت دلیل اصلی حساسیت آن به روزهای منفی بورس است.
شرکتهایی مانند فولاد مبارکه، ملی صنایع مس، پالایش نفت اصفهان، پالایش نفت تهران، پالایش نفت بندرعباس، بانک ملت، بانک تجارت و بانک صادرات بخشی از سبد هستند.
امروز نیز بورس تحت فشار شدید فروش قرار گرفت و بسیاری از همین صنایع در میان گروههای منفی بازار بودند.
در نتیجه کاهش ارزش سهام عدالت منطقی است؛ اما این افت هیچ ارتباط مستقیمی با میزان سود نقدی قابل پرداخت ندارد.
ممکن است ارزش روز سبد کاهش پیدا کند اما سود شرکتها همچنان پرداخت شود؛ یا برعکس، بورس رشد کند اما به دلیل تأخیر شرکتها در انتقال سود، واریزی سهام عدالت عقب بیفتد.
این دو موضوع باید کاملاً جدا از یکدیگر تحلیل شوند.
آخرین وضعیت سهام عدالت؛ سه عددی که باید بدانید
سهامداران در پایان چهارشنبه ۱۱ شهریور با سه واقعیت مهم روبهرو هستند.
نخست، ارزش قابل محاسبه سبد ۴۹۰ هزار تومانی حدود ۱۱.۳۲ میلیون تومان و سبد ۵۳۲ هزار تومانی حدود ۱۲.۳۷ میلیون تومان است؛ نه ۴۳ و ۴۷ میلیون تومان.
دوم، وعده پرداخت مرحله نخست سود در هفته دولت عملی نشده است و تازهترین پیگیریها از مراجع بازار سرمایه از فراهم نبودن منابع کافی برای پرداخت تا پایان شهریور حکایت دارد.
سوم، مبالغ ۵۲۱ یا ۹۸۱ هزار تومانی هنوز برآورد هستند و نباید به عنوان رقم قطعی سود در نظر گرفته شوند.
بنابراین برای میلیونها دارنده سهام عدالت، مهمترین خبر امروز فقط ریزش ارزش پرتفوی نیست؛ وعده سودی است که از هفته دولت عبور کرده و اکنون زمان دقیق تازهای برای آن وجود ندارد.
تا زمانی که شرکت سپردهگذاری مرکزی یا سازمان بورس تاریخ و مبلغ نهایی را رسماً اعلام نکنند، هر پیام با عنوان «سود سهام عدالت امشب واریز میشود» باید با احتیاط جدی دیده شود.