قیمت مرغ امروز ۱۰ شهریور ۱۴۰۵؛ مرغ کیلویی ۳۴۰ هزار تومان شد | موج جدید گرانی در راه است؟

بازار مرغ در ۱۰ شهریور ۱۴۰۵ یکی از حساس‌ترین بخش‌های بازار مواد غذایی است. تازه‌ترین قیمت‌های خرده‌فروشی، مرغ کامل تازه بسته‌بندی‌شده را کیلویی ۳۴۰ هزار تومان نشان می‌دهند. ران مرغ با پوست و کمر حدود ۳۰۰ هزار تومان، ران بدون پوست و دنبالچه ۴۶۰ هزار و ۵۰۰ تومان و سینه بدون استخوان با کتف حدود ۶۶۰ هزار تومان قیمت خورده است.

در مورد فیله نیز نرخ‌های بازار یکسان نیست. برخی گزارش‌های امروز رقم حدود ۷۰۰ هزار تومان را ثبت کرده‌اند و برخی دیگر قیمت ۷۲۰ هزار تومان را نشان می‌دهند. این اختلاف لزوماً تناقض نیست و می‌تواند ناشی از تفاوت فروشگاه، نوع بسته‌بندی، برند، محل عرضه و ساعت ثبت قیمت باشد.

قیمت مرغ امروز واقعاً جهش کرد؟

مقایسه نرخ امروز با روز گذشته یک تصویر مهم ارائه می‌دهد.

روز دوشنبه ۹ شهریور نیز مرغ کامل تازه در برخی جداول بازار دقیقاً کیلویی ۳۴۰ هزار تومان ثبت شده بود. فیله مرغ نیز ۷۲۰ هزار تومان، ران بدون پوست ۴۶۰ هزار و ۵۰۰ تومان و سینه بدون پوست ۶۳۰ هزار و ۵۰۰ تومان قیمت داشت. بنابراین دست‌کم در این اقلام نمی‌توان از جهش قابل توجه یک‌روزه سخن گفت.

آنچه مصرف‌کننده امروز احساس می‌کند بیشتر ماندگاری قیمت مرغ در یک سطح بسیار بالا است.

به بیان دیگر، بازار ممکن است در مقایسه روزانه ثابت باشد، اما نسبت به قیمت‌هایی که خانوار در ماه‌ها و سال‌های قبل به آن عادت داشته، همچنان گران محسوب می‌شود. همین مسئله باعث شده هر نوسان جزئی در بازار مرغ به سرعت مورد توجه قرار گیرد.

از سوی دیگر، پراکندگی قیمت در واحدهای خرده‌فروشی بالاست و مرغ یا قطعات آن در فروشگاه‌های مختلف با نرخ‌های متفاوت عرضه می‌شود. به همین دلیل ممکن است مصرف‌کننده در سطح شهر با افزایش قیمت مواجه شود، حتی اگر میانگین جدول رسمی یا رسانه‌ای تغییر زیادی نکرده باشد.

چرا مرغ در محدوده ۳۴۰ هزار تومان ماندگار شده است؟

پاسخ را باید قبل از رسیدن مرغ به فروشگاه جست‌وجو کرد.

حبیب‌الله اسدالله‌نژاد، مدیرعامل اتحادیه مرغداران گوشتی، در دوم شهریور اعلام کرده بود افزایش هزینه‌های تولید فشار سنگینی به مرغداری‌ها وارد کرده است. به گفته او، پس از تغییر سیاست ارزی، هزینه مولفه‌های تولید چند برابر شده و قیمت تمام‌شده هر کیلو مرغ به حدود ۲۸۰ تا ۲۹۰ هزار تومان رسیده است؛ در حالی که تأمین سرمایه در گردش نیز برای بخشی از تولیدکنندگان دشوار شده است.

این اعداد یک نکته مهم را توضیح می‌دهند.

وقتی هزینه تولید بالا می‌رود، حتی اگر تقاضای بازار کاهش پیدا کند، فضای کاهش شدید قیمت نیز محدود می‌شود. تولیدکننده نمی‌تواند برای مدت طولانی محصول را با زیان بفروشد؛ زیرا در نهایت یا جوجه‌ریزی را کاهش می‌دهد یا از چرخه تولید خارج می‌شود.

بنابراین بازار مرغ اکنون میان دو نیروی متضاد گرفتار شده است: هزینه تولید بالا مانع ریزش قیمت است و کاهش قدرت خرید خانوار مانع جهش آسان قیمت.

مردم کمتر مرغ می‌خرند؛ چرا قیمت باز هم پایین نمی‌آید؟

یکی از تناقض‌های مهم بازار همین موضوع است.

رئیس اتحادیه مرغداران گوشتی اخیراً از کاهش قدرت خرید و افت مصرف مرغ سخن گفته و تاکید کرده است مشکلات اقتصادی باعث شده خانوارها نسبت به گذشته مرغ کمتری خریداری کنند. در عین حال هزینه نهاده‌ها، ارز و سایر اجزای تولید افزایش یافته است.

از نظر اقتصادی، کاهش تقاضا باید قیمت را پایین بیاورد؛ اما این اتفاق تنها زمانی رخ می‌دهد که هزینه تولید و عرضه ثابت باقی بماند.

اگر مرغدار همزمان با کاهش تقاضا با افزایش هزینه خوراک، جوجه یک‌روزه، انرژی، حمل‌ونقل، دارو و سرمایه در گردش مواجه باشد، کف قیمت بازار بالا می‌رود. در نتیجه تولیدکننده ممکن است به جای کاهش شدید قیمت، میزان تولید دوره‌های بعد را کم کند.

همین رفتار می‌تواند چند هفته بعد دوباره عرضه را محدود و بازار را صعودی کند.

آیا در کشور کمبود مرغ وجود دارد؟

داده‌های موجود فعلاً اجازه نمی‌دهد گرانی امروز را به یک «کمبود سراسری مرغ» نسبت دهیم.

برای نمونه، سازمان جهاد کشاورزی قزوین روز ۹ شهریور اعلام کرد طی پنج ماه نخست سال ۱۷ میلیون و ۳۰۰ هزار قطعه جوجه‌ریزی در واحدهای مرغ گوشتی این استان انجام شده که نتیجه آن تولید حدود ۳۳ هزار و ۶۰۰ تن گوشت مرغ بوده است.

در ماه‌های قبل نیز وزارت جهاد کشاورزی از برنامه جوجه‌ریزی گسترده و احتمال افزایش عرضه سخن گفته بود. معاون تولیدات دامی وزارت جهاد در خرداد پیش‌بینی کرده بود جوجه‌ریزی کشور در خرداد و تیر در محدوده ۱۳۰ تا ۱۴۰ میلیون قطعه قرار گیرد و در صورت تامین نهاده، روند تولید افزایش یابد.

بنابراین بالا بودن قیمت خرده‌فروشی الزاماً به معنای نبود مرغ در مرغداری‌ها نیست.

میان تولید تا مصرف چند حلقه وجود دارد: مرغداری، حمل مرغ زنده، کشتارگاه، عمده‌فروشی، بسته‌بندی، حمل شهری و خرده‌فروشی. هر اختلال یا افزایش هزینه در این زنجیره می‌تواند فاصله قیمت مزرعه تا سفره را بیشتر کند.

چرا فیله مرغ به ۷۰۰ هزار تومان رسیده است؟

قیمت قطعات مرغ همیشه متناسب با قیمت مرغ کامل افزایش یا کاهش پیدا نمی‌کند.

وقتی مرغ کامل ۳۴۰ هزار تومان است، این سؤال ایجاد می‌شود که چرا فیله باید بیش از دو برابر قیمت داشته باشد.

دلیل اصلی، ترکیب وزن لاشه و هزینه قطعه‌بندی است. تمام وزن یک مرغ به فیله تبدیل نمی‌شود. فروشنده برای تولید مقدار مشخصی فیله باید چندین بخش دیگر لاشه را نیز خریداری و جدا کند. هزینه نیروی انسانی، ضایعات، بسته‌بندی، نگهداری سرد و حاشیه فروش نیز به قیمت اضافه می‌شود.

به همین دلیل قطعات بدون استخوان مانند فیله و سینه معمولاً بسیار گران‌تر از مرغ کامل هستند.

این فاصله در شرایط تورمی شدیدتر نیز می‌شود، زیرا هزینه فرآوری و بسته‌بندی سهم بیشتری در قیمت نهایی پیدا می‌کند.

قیمت ۳۴۰ هزار تومانی مرغ چه فشاری به خانوار وارد می‌کند؟

برای یک خانوار چهار نفره، خرید دو مرغ با وزن متوسط دو کیلوگرم به معنای پرداخت حدود یک میلیون و ۳۶۰ هزار تومان فقط برای چهار کیلو مرغ است.

اگر خانواده به جای مرغ کامل سراغ فیله برود، دو کیلو فیله با نرخ ۷۰۰ تا ۷۲۰ هزار تومان حدود ۱.۴ تا ۱.۴۴ میلیون تومان هزینه خواهد داشت.

این ارقام توضیح می‌دهند چرا کاهش قدرت خرید می‌تواند به تغییر الگوی مصرف منجر شود. خانوار ممکن است مصرف سینه و فیله را کاهش دهد، بیشتر به سمت مرغ کامل یا قطعات ارزان‌تر برود یا فاصله زمانی خرید پروتئین را افزایش دهد.

در نتیجه گرانی مرغ فقط یک مسئله قیمتی نیست؛ می‌تواند ترکیب سبد غذایی خانوار را نیز تغییر دهد.

پیش‌بینی قیمت مرغ؛ گرانی ادامه دارد؟

در کوتاه‌مدت، مسیر بازار بیش از هر چیز به سه عامل بستگی دارد: حجم جوجه‌ریزی هفته‌های گذشته، هزینه نهاده‌ها و قدرت خرید مردم.

اگر جوجه‌ریزی مناسب بوده باشد و ورودی مرغ آماده کشتار در هفته‌های آینده افزایش پیدا کند، عرضه بیشتر می‌تواند جلوی جهش شدید قیمت را بگیرد. کاهش تقاضای مصرفی نیز در همین جهت عمل خواهد کرد.

اما اگر افزایش هزینه تولید ادامه یابد یا مرغداران به دلیل زیان و کمبود نقدینگی جوجه‌ریزی دوره‌های بعدی را کاهش دهند، بازار می‌تواند بار دیگر در سمت عرضه تحت فشار قرار گیرد.

نکته مهم اینجاست که بازار مرغ با تأخیر به تغییر جوجه‌ریزی واکنش نشان می‌دهد. تصمیمی که مرغدار امروز برای کاهش یا افزایش تولید می‌گیرد، چند هفته بعد در کشتارگاه و فروشگاه دیده می‌شود.

به همین دلیل، ثبات مرغ کامل روی ۳۴۰ هزار تومان را نباید به معنای پایان ریسک گرانی دانست.

مرغ ۳۴۰ هزار تومانی؛ آرامش یا هشدار؟

قیمت مرغ امروز ۱۰ شهریور ۱۴۰۵ در ظاهر نسبت به روز گذشته جهش نکرده است، اما بازار همچنان در سطحی بسیار بالا قرار دارد. مرغ کامل حدود ۳۴۰ هزار تومان، سینه بدون استخوان حدود ۶۶۰ هزار تومان و فیله بین ۷۰۰ تا ۷۲۰ هزار تومان معامله می‌شود.

از یک سو کاهش قدرت خرید خانوار مانع افزایش آسان قیمت شده و از سوی دیگر رشد هزینه‌های تولید امکان افت گسترده نرخ‌ها را محدود کرده است.

بنابراین بازار فعلاً در یک تعادل شکننده قرار دارد؛ تعادلی که با کاهش عرضه، اختلال در جوجه‌ریزی یا رشد دوباره هزینه نهاده‌ها می‌تواند به سرعت برهم بخورد. اگر جریان تولید و ورود مرغ به کشتارگاه‌ها تقویت شود، احتمال ثبات یا تعدیل محدود وجود دارد؛ اما بدون کاهش هزینه‌های تولید، انتظار بازگشت سریع مرغ به قیمت‌های بسیار پایین‌تر چندان واقع‌بینانه نیست.