ثبات یا طوفان قیمتی؛ دام زنده در آستانه تغییر بزرگ؟
بازار دام زنده در روزهای پایانی سال ۱۴۰۴ همچنان در وضعیت ثبات نسبی به سر میبرد؛ ثباتی که اگرچه در ظاهر آرامش قیمتی را به نمایش میگذارد، اما در لایههای زیرین خود نشانههایی از انتظار، احتیاط و حتی نگرانی فعالان این بخش را پنهان کرده است. قیمت دام زنده امروز ۷ اسفند ۱۴۰۴ بر اساس اعلام اتحادیه سراسری صنعت دامپروران همگام کشور، نسبت به روزهای گذشته تغییری نداشته و میانگین نرخها در سطحی ثابت باقی مانده است. این وضعیت در حالی رقم خورده که بازار گوشت قرمز، چه در بخش تولید و چه در بخش مصرف، به شدت تحت تأثیر عوامل اقتصادی، هزینههای نهاده و قدرت خرید خانوارها قرار دارد.
وضعیت کلی قیمت دام زنده در اسفند ۱۴۰۴
بررسی آخرین دادههای رسمی نشان میدهد میانگین قیمت هر کیلوگرم گوسفند زنده در استانهای مختلف کشور به ۵۶۱ هزار تومان رسیده است. در همین بازه زمانی، میانگین قیمت گوساله زنده نیز حدود ۵۴۱ هزار تومان اعلام شده است. این ارقام بیانگر آن است که بازار دام زنده در هفته نخست اسفند، نه با جهش ناگهانی قیمت مواجه شده و نه افت محسوسی را تجربه کرده است. چنین روندی معمولاً در مقاطعی رخ میدهد که عرضه و تقاضا به نوعی تعادل شکننده رسیدهاند و فعالان بازار منتظر سیگنالهای جدید از سمت سیاستگذاری یا بازار مصرف هستند.
تهران در صدر قیمت گوسفند زنده
در میان استانهای کشور، تهران بار دیگر بالاترین نرخ گوسفند زنده را به خود اختصاص داده است. قیمت هر کیلوگرم گوسفند زنده در پایتخت به ۵۹۰ هزار تومان رسیده که فاصله قابل توجهی با میانگین کشوری دارد. این اختلاف قیمت را میتوان نتیجه همزمان چند عامل دانست؛ از هزینههای بالاتر حملونقل و نگهداری گرفته تا سطح بالاتر تقاضا در بازار مصرف تهران. پایتخت به عنوان بزرگترین بازار مصرف گوشت قرمز کشور، همواره نقش تعیینکنندهای در شکلگیری انتظارات قیمتی سایر استانها ایفا میکند.
فارس؛ ارزانترین گوسفند زنده کشور
در نقطه مقابل، استان فارس کمترین قیمت گوسفند زنده را ثبت کرده است. نرخ ۵۲۵ هزار تومان برای هر کیلوگرم گوسفند زنده در این استان نشاندهنده تفاوت ساختاری بازار دام در مناطق تولیدمحور است. استان فارس به دلیل برخورداری از ظرفیت بالای دامپروری و دسترسی مناسبتر به نهادهها، معمولاً قیمتهای پایینتری نسبت به استانهای مصرفکننده دارد. این اختلاف قیمتی، بار دیگر شکاف میان استانهای تولیدکننده و مصرفکننده را در بازار دام زنده برجسته میکند.
قیمت گوساله زنده؛ تهران همچنان گرانترین
وضعیت قیمت گوساله زنده نیز الگوی مشابهی را نشان میدهد. تهران با ثبت نرخ ۵۹۰ هزار تومان، بالاترین قیمت گوساله زنده را در کشور دارد. این عدد عملاً تهران را در جایگاهی قرار میدهد که قیمت گوساله زنده آن با گوسفند زنده برابری میکند؛ موضوعی که برای بسیاری از فعالان بازار غیرمعمول به نظر میرسد و نشاندهنده فشار هزینهها در زنجیره تأمین گوشت قرمز در پایتخت است.
چهارمحال و بختیاری و خراسان رضوی؛ کمترین نرخ گوساله
کمترین قیمت گوساله زنده در کشور با نرخ ۴۹۰ هزار تومان به استانهای چهارمحال و بختیاری و خراسان رضوی اختصاص دارد. این استانها به دلیل ساختار دامداری، نزدیکی به مراکز تولید خوراک دام و سطح عرضه مناسب، توانستهاند قیمتها را در سطح پایینتری نسبت به میانگین کشور حفظ کنند. تفاوت حدود ۱۰۰ هزار تومانی قیمت گوساله زنده میان این استانها و تهران، گویای شکاف عمیق هزینهای و توزیعی در بازار دام کشور است.
دلایل ثبات قیمت دام زنده در روزهای اخیر
ثبات قیمت دام زنده امروز را میتوان حاصل تلاقی چند عامل دانست. از یک سو، کاهش نسبی قدرت خرید خانوارها باعث شده تقاضای مؤثر برای گوشت قرمز رشد قابل توجهی نداشته باشد. از سوی دیگر، دامداران نیز به دلیل افزایش هزینه نهادههای دامی، انرژی و دستمزد، تمایل چندانی به کاهش قیمتها ندارند. این وضعیت نوعی توقف قیمتی ایجاد کرده که نه به نفع تولیدکننده است و نه مصرفکننده، اما فعلاً بازار را در حالت انتظار نگه داشته است.
نقش نهادههای دامی در قیمت دام زنده
نهادههای دامی همچنان یکی از اصلیترین متغیرهای اثرگذار بر قیمت دام زنده محسوب میشوند. هرچند در ماههای اخیر تلاشهایی برای کنترل قیمت خوراک دام صورت گرفته، اما دامداران معتقدند هزینه واقعی تولید همچنان بالاتر از سطح فعلی قیمتهاست. همین موضوع باعث شده عرضه دام با احتیاط انجام شود و بسیاری از تولیدکنندگان ترجیح دهند دام خود را در انتظار شرایط بهتر نگه دارند.
تأثیر بازار دام زنده بر قیمت گوشت قرمز
قیمت دام زنده به طور مستقیم بر قیمت گوشت قرمز در بازار مصرف اثر میگذارد. هرگونه تغییر در نرخ گوسفند و گوساله زنده، با فاصله زمانی کوتاه در قصابیها و مراکز عرضه گوشت نمایان میشود. ثبات فعلی قیمت دام زنده این امید را ایجاد کرده که حداقل در کوتاهمدت، بازار گوشت قرمز با شوک قیمتی جدیدی مواجه نشود، هرچند تداوم این وضعیت به عوامل متعددی وابسته است.
چشمانداز بازار دام در روزهای پایانی سال
با نزدیک شدن به روزهای پایانی سال، معمولاً تقاضا برای گوشت قرمز افزایش پیدا میکند. اگر این افزایش تقاضا با رشد عرضه همراه نشود، احتمال تغییر در قیمت دام زنده وجود دارد. بسیاری از فعالان بازار معتقدند اسفند ماه میتواند نقطه عطفی برای بازار دام باشد؛ ماهی که یا ثبات فعلی را تثبیت میکند یا زمینهساز نوسانات جدید میشود.
جمعبندی
قیمت دام زنده امروز ۷ اسفند ۱۴۰۴ نشاندهنده بازاری آرام اما پرابهام است. میانگین قیمت گوسفند ۵۶۱ هزار تومان و گوساله ۵۴۱ هزار تومان، تصویری از ثبات نسبی را ترسیم میکند، در حالی که اختلاف قیمتی میان استانها از تهران تا فارس، چهارمحال و بختیاری و خراسان رضوی، شکافهای ساختاری بازار دام کشور را آشکار میسازد. ادامه این وضعیت بیش از هر چیز به سیاستهای حمایتی، مدیریت نهادههای دامی و تحولات تقاضای مصرفکننده بستگی دارد؛ عواملی که میتوانند در روزهای آینده مسیر بازار دام زنده را بهطور جدی تغییر دهند.
