بازار مرغ در رکود تقاضا؛ چشم امید فعالان به رمضان و پایان سال
بازار مرغ در هفتههای اخیر در شرایطی قرار گرفته که هم تولیدکنندگان و هم مصرفکنندگان از وضعیت موجود رضایت ندارند. قیمتها اگرچه در ظاهر در سطوح بالایی قرار دارد، اما از نگاه فعالان صنعت، بهویژه در بخش تولید و کشتار، این نرخها با هزینههای واقعی همخوانی ندارد. همزمان کاهش محسوس تقاضا باعث شده تعادل سنتی بازار مرغ به هم بخورد و چشمانداز کوتاهمدت این بازار به متغیرهای مناسبی چون ماه رمضان و خریدهای پایان سال گره بخورد.
در همین رابطه مهدی یوسف خانی دبیر انجمن کشتارگاهها و صنایع بستهبندی طیور، با تشریح آخرین وضعیت بازار مرغ، از فاصله معنادار میان قیمت تمامشده و نرخهای فعلی فروش سخن گفته است. به گفته او، قیمت کنونی هر کیلو مرغ زنده به حدود ۱۳۰ هزار تومان رسیده و مرغ گرم نیز در بازه ۲۰۰ تا ۲۱۰ هزار تومان معامله میشود؛ ارقامی که به اعتقاد فعالان این صنعت، برای ادامه تولید پایدار منطقی نیست.
بررسی جزئیات قیمت قطعات مرغ
در ادامه وضعیت قیمتی بازار، یوسف خانی به نرخ قطعات مختلف مرغ نیز اشاره کرده که تصویر روشنتری از رفتار بازار ارائه میدهد. بر اساس اعلام دبیر انجمن کشتارگاهها، هر کیلو ران مرغ در بازار حدود ۲۰۰ هزار تومان قیمت دارد، سینه با کتف به ۳۵۰ هزار تومان رسیده و فیله مرغ نیز با نرخ ۳۹۰ هزار تومان به دست مصرفکننده میرسد. این اختلاف قیمت میان مرغ کامل و قطعات، نشاندهنده تغییر الگوی مصرف خانوارها و تمرکز بخشی از تقاضا بر قطعات خاص است.
فعالان بازار معتقدند هرچند قیمت برخی قطعات در نگاه مصرفکننده بالا به نظر میرسد، اما حاشیه سود تولیدکننده و کشتارگاه در بسیاری از موارد محدود شده است. افزایش هزینه نهادههای دامی، حملونقل، انرژی و دستمزد، باعث شده قیمت فعلی مرغ زنده و مرغ گرم پاسخگوی فشارهای مالی زنجیره تولید نباشد.
کاهش تقاضا و تأثیر آن بر بازار مرغ
یکی از مهمترین محورهای تحلیل بازار مرغ، افت محسوس تقاضا در ماههای اخیر است. یوسف خانی با تأکید بر اینکه بازار مرغ تعریفی ندارد، کاهش قدرت خرید خانوار را عامل اصلی این وضعیت میداند. در شرایطی که سبد غذایی خانوار تحت فشار تورمی قرار گرفته، مصرف مرغ نیز مانند بسیاری از کالاهای پروتئینی با افت مواجه شده و همین موضوع مانع از تحرک قیمتی مثبت در بازار شده است.
کاهش تقاضا نهتنها فروش مرغ گرم را تحت تأثیر قرار داده، بلکه برنامهریزی تولید را نیز با چالش روبهرو کرده است. تولیدکنندگان ناچارند میان ادامه جوجهریزی و کنترل زیان احتمالی، تصمیمهای محتاطانهتری بگیرند. این وضعیت اگر تداوم یابد، میتواند در ماههای آینده بر حجم عرضه نیز اثرگذار باشد.
نقش ماه رمضان در تغییر مسیر قیمتها
ماه رمضان همواره بهعنوان یکی از مقاطع مهم در بازار مواد غذایی شناخته میشود و بازار مرغ نیز از این قاعده مستثنا نیست. دبیر انجمن کشتارگاهها و صنایع بستهبندی طیور ابراز امیدواری کرده که با نزدیک شدن به این ماه، سطح تقاضا افزایش یابد و همین موضوع به بهبود نسبی قیمتها کمک کند. افزایش مصرف در وعدههای افطار و سحر، بهطور سنتی باعث تحرک بازار مرغ میشود و میتواند بخشی از رکود فعلی را جبران کند.
با این حال فعالان بازار تأکید دارند که افزایش احتمالی قیمتها در ماه رمضان لزوماً به معنای جهش شدید نخواهد بود. هدف اصلی، رسیدن به نقطهای است که هم تولیدکننده از زیان خارج شود و هم مصرفکننده با شوک قیمتی جدید مواجه نشود. از این منظر، ماه رمضان بیشتر نقش یک عامل متعادلکننده را ایفا میکند تا محرک افزایش شدید قیمت.
چشمانداز قیمت مرغ تا پایان سال
در تحلیل آینده بازار، یوسف خانی به ایام پایانی سال نیز اشاره کرده و معتقد است با وجود افزایش تقاضای فصلی، بعید است قیمت مرغ از سقف مشخصی عبور کند. به گفته او، با توجه به شرایط تولید و عرضه، احتمال افزایش قیمت وجود دارد اما این رشد محدود خواهد بود و قیمتها به بالای ۲۵۰ هزار تومان نخواهد رسید.
این برآورد نشان میدهد که فعالان صنعت انتظار شوک قیمتی سنگین در بازار مرغ ندارند. کنترل نسبی تولید، سیاستهای تنظیم بازار و حساسیت بالای مصرفکنندگان نسبت به قیمت، از عواملی است که مانع جهش شدید نرخها میشود. در عین حال، اگر هزینههای تولید همچنان رو به افزایش باشد و حمایت مؤثری از تولیدکنندگان صورت نگیرد، تداوم قیمتهای غیرمنطقی میتواند در بلندمدت به کاهش انگیزه تولید منجر شود.
جمعبندی تحلیلی
بازار مرغ ایران در مقطع حساسی قرار دارد که تعادل آن بیش از هر زمان دیگری به سطح تقاضا وابسته شده است. قیمت مرغ زنده و مرغ گرم اگرچه در ظاهر بالا به نظر میرسد، اما از نگاه تولیدکنندگان پاسخگوی هزینهها نیست و ادامه این روند میتواند پایداری تولید را تهدید کند. در چنین شرایطی، ماه رمضان و خریدهای پایان سال بهعنوان دو متغیر کلیدی، میتوانند نقش تعیینکنندهای در خروج بازار از رکود ایفا کنند. اگر افزایش تقاضا بهصورت کنترلشده رخ دهد، احتمال بهبود نسبی قیمتها وجود دارد، بدون آنکه فشار مضاعفی بر مصرفکننده وارد شود. آینده بازار مرغ بیش از هر چیز به ایجاد تعادل میان حمایت از تولید و حفظ قدرت خرید خانوارها وابسته است؛ تعادلی که تحقق آن میتواند ثبات این کالای اساسی را تضمین کند.