دام ارزان شد یا گران میشود؟ آخرین قیمتها اعلام شد
بازار دام زنده در ایران یکی از حساسترین بخشهای زنجیره تأمین مواد پروتئینی محسوب میشود و هرگونه نوسان در قیمت آن، بهطور مستقیم بر بازار گوشت قرمز و معیشت خانوارها اثر میگذارد. اعلام قیمت دام زنده امروز ۲۰ بهمن ۱۴۰۴ از سوی اتحادیه سراسری صنعت دامپروران همگام کشور نشان میدهد که بازار در شرایط فعلی به ثبات نسبی رسیده و نرخها نسبت به روزهای گذشته تغییری نداشته است. این ثبات در شرایطی رخ داده که فعالان بازار همچنان با چالشهایی مانند هزینه نهادههای دامی، حملونقل و سیاستهای تنظیم بازار مواجه هستند.
بر اساس دادههای رسمی، میانگین قیمت گوسفند زنده در استانهای مختلف کشور به ۵۶۱ هزار تومان رسیده و میانگین قیمت گوساله زنده نیز ۵۴۱ هزار تومان اعلام شده است. این ارقام نشان میدهد که اگرچه اختلاف قیمت میان استانها همچنان وجود دارد، اما روند کلی بازار از نوسانات شدید فاصله گرفته است.
وضعیت کلی بازار دام زنده در بهمن ۱۴۰۴
بررسی وضعیت کلی بازار دام زنده حاکی از آن است که عرضه و تقاضا در هفتههای اخیر به تعادل نسبی رسیده است. دامداران که در ماههای گذشته با افزایش هزینه خوراک دام و نهادههای وارداتی روبهرو بودند، اکنون تلاش میکنند با حفظ سطح تولید، از شوکهای قیمتی جدید جلوگیری کنند. در سوی مقابل، تقاضای مصرفکنندگان نیز به دلیل کاهش قدرت خرید، رشد چشمگیری نداشته و همین موضوع به تثبیت قیمتها کمک کرده است.
کارشناسان بازار دام معتقدند ثبات فعلی قیمت دام زنده میتواند نتیجه ترکیب چند عامل باشد؛ از جمله مدیریت بهتر توزیع نهادهها، کنترل نسبی قاچاق دام و کاهش هیجانات فصلی در بازار. با این حال، این ثبات شکننده ارزیابی میشود و هرگونه تغییر در سیاستهای حمایتی یا شرایط اقتصادی میتواند مسیر بازار را تغییر دهد.
قیمت گوسفند زنده در استانهای مختلف
بر اساس آخرین آمار، بیشترین قیمت ثبتشده برای گوسفند زنده مربوط به استان تهران است که نرخ ۵۹۰ هزار تومان را تجربه میکند. تهران بهدلیل تمرکز بالای تقاضا، هزینههای حملونقل و نقش واسطهها، همواره در صدر جدول قیمت دام زنده قرار دارد. این اختلاف قیمت نسبت به میانگین کشوری نشان میدهد که بازار پایتخت همچنان تحت فشار تقاضای مصرفی قرار دارد.
در مقابل، کمترین قیمت گوسفند زنده با نرخ ۵۲۵ هزار تومان به استان فارس تعلق دارد. پایینتر بودن قیمت در این استان را میتوان به تولید بالاتر دام سبک، دسترسی مناسبتر به مراتع و کاهش هزینههای جانبی نسبت داد. این اختلاف قیمتی میان تهران و فارس، تصویری روشن از ناهمگونی بازار دام زنده در کشور ارائه میدهد و نشان میدهد که سیاستهای تنظیم بازار باید متناسب با شرایط منطقهای طراحی شود.
بررسی میانگین قیمت گوسفند و عوامل مؤثر بر آن
میانگین قیمت ۵۶۱ هزار تومانی گوسفند زنده در سطح کشور، حاصل جمعبندی قیمتها در استانهای مختلف است. این رقم در مقایسه با ماههای گذشته تغییر محسوسی نداشته و بیانگر آرامش نسبی بازار است. با این حال، دامداران تأکید دارند که هزینه تمامشده تولید همچنان بالاست و سودآوری آنها به شدت به قیمت نهادههای دامی وابسته است.
افزایش قیمت علوفه، کنسانتره و مکملهای غذایی در ماههای اخیر، فشار مضاعفی بر تولیدکنندگان وارد کرده است. اگرچه قیمت دام زنده فعلاً ثابت مانده، اما در صورت ادامه این روند هزینهای، احتمال افزایش قیمت در ماههای آینده دور از انتظار نخواهد بود. از این رو، ثبات فعلی بیشتر بهعنوان یک وقفه موقت در بازار تلقی میشود تا یک روند پایدار بلندمدت.
قیمت گوساله زنده و تفاوتهای منطقهای
در بخش دام سنگین نیز قیمت گوساله زنده امروز ۲۰ بهمن ۱۴۰۴ بدون تغییر گزارش شده است. قیمت گوساله در تهران به ۵۹۰ هزار تومان رسیده که مشابه نرخ گوسفند در این استان است و نشان از تقاضای بالای بازار پایتخت برای گوشت قرمز دارد. این همسطحی قیمت دام سبک و سنگین در تهران، موضوعی قابل توجه برای فعالان بازار به شمار میرود.
در مقابل، کمترین نرخ گوساله زنده با قیمت ۴۹۰ هزار تومان در استانهای چهارمحال و بختیاری و خراسان رضوی ثبت شده است. این استانها به دلیل برخورداری از ظرفیتهای دامپروری گسترده و هزینههای تولید پایینتر، همواره قیمتهای متعادلتری نسبت به کلانشهرها دارند. اختلاف ۱۰۰ هزار تومانی قیمت گوساله بین تهران و این استانها، نشاندهنده تأثیر مستقیم عوامل جغرافیایی و اقتصادی بر بازار دام زنده است.
تحلیل میانگین قیمت گوساله در بازار کشور
میانگین قیمت ۵۴۱ هزار تومانی گوساله زنده در کشور بیانگر آن است که دام سنگین همچنان جایگاه مهمی در سبد تولید گوشت قرمز دارد. دامداران فعال در این حوزه معتقدند که هزینه نگهداری و پرواربندی گوساله نسبت به گذشته افزایش یافته، اما ثبات قیمت فروش مانع از انتقال این هزینهها به مصرفکننده شده است.
از سوی دیگر، کاهش نسبی صادرات دام زنده و کنترل خروج غیرقانونی دام، نقش مهمی در حفظ تعادل بازار داخلی ایفا کرده است. اگر این سیاستها تداوم یابد، میتوان انتظار داشت که قیمت گوساله زنده در کوتاهمدت دچار نوسان شدید نشود، هرچند در بلندمدت عوامل کلان اقتصادی تعیینکننده خواهند بود.
تأثیر قیمت دام زنده بر بازار گوشت قرمز
قیمت دام زنده همواره بهعنوان شاخص اصلی تعیینکننده قیمت گوشت قرمز در بازار مصرف شناخته میشود. ثبات قیمت دام زنده در بهمن ۱۴۰۴ این امید را ایجاد کرده که بازار گوشت نیز از افزایشهای ناگهانی در امان بماند. با این حال، فاصله قیمتی میان دام زنده و گوشت عرضهشده در خردهفروشیها همچنان محل بحث است و نشان میدهد که نقش واسطهها و هزینههای جانبی در قیمت نهایی بسیار پررنگ است.
کارشناسان اقتصادی تأکید دارند که اگر سیاستگذاران بتوانند زنجیره توزیع را کوتاهتر و شفافتر کنند، اثر مثبت ثبات قیمت دام زنده سریعتر به سفره مردم منتقل خواهد شد. در غیر این صورت، حتی با ثبات قیمت دام، امکان افزایش قیمت گوشت در بازار وجود دارد.
چشمانداز بازار دام در ماههای آینده
با توجه به شرایط فعلی، پیشبینی میشود که بازار دام زنده در کوتاهمدت روندی باثبات داشته باشد. اما این پیشبینی به شدت وابسته به تأمین نهادههای دامی، شرایط آبوهوایی و سیاستهای حمایتی دولت است. هرگونه اختلال در این عوامل میتواند تعادل شکننده بازار را برهم بزند.
دامداران انتظار دارند با نزدیک شدن به ماههای پایانی سال، تقاضا برای گوشت افزایش یابد و این موضوع میتواند فشار صعودی بر قیمت دام زنده وارد کند. از این رو، مدیریت هوشمندانه بازار در هفتههای آینده اهمیت دوچندان خواهد داشت.
جمعبندی
قیمت دام زنده امروز ۲۰ بهمن ۱۴۰۴ بر اساس اعلام اتحادیه سراسری صنعت دامپروران همگام کشور بدون تغییر باقی مانده و میانگین قیمت گوسفند ۵۶۱ هزار تومان و گوساله ۵۴۱ هزار تومان ثبت شده است. تهران با بالاترین قیمتها و استانهایی مانند فارس، چهارمحال و بختیاری و خراسان رضوی با پایینترین نرخها، تصویر روشنی از تفاوتهای منطقهای بازار ارائه میدهند. ثبات فعلی اگرچه برای مصرفکنندگان خبر مثبتی است، اما برای دامداران به معنای تداوم فشار هزینهای محسوب میشود. آینده بازار دام زنده به میزان موفقیت سیاستهای حمایتی و مدیریت زنجیره تولید و توزیع وابسته است و هرگونه غفلت میتواند این آرامش نسبی را به نوسان تبدیل کند.
