خبر مهم وزیر جهاد کشاورزی درباره قیمت خرید تضمینی گندم ۱۴۰۶؛ نرخ ۸۵ هزار تومانی تصویب میشود؟
با آغاز آذرماه ۱۴۰۵، بلاتکلیفی قیمت خرید تضمینی گندم همچنان یکی از مهمترین دغدغههای کشاورزان کشور محسوب میشود. غلامرضا نوری قزلجه، وزیر جهاد کشاورزی، در تازهترین اظهارات خود از پیشرفت مذاکرات در شورای قیمتگذاری خبر داده و ابراز امیدواری کرده است نرخ نهایی گندم در روزهای آینده اعلام شود.
آخرین خبر از قیمت خرید تضمینی گندم در آذر ۱۴۰۵
وزیر جهاد کشاورزی با اشاره به طولانی شدن فرآیند تعیین قیمت خرید تضمینی گندم اعلام کرد که باوجود برگزاری جلسات متعدد کارشناسی، نرخ نهایی این محصول هنوز به تصویب نرسیده است.
به گفته نوری قزلجه، اختلافنظر میان ۹ عضو شورای قیمتگذاری، شامل سه نماینده دولت و شش نماینده تشکلها و کشاورزان، موجب شده است تعیین قیمت گندم بیش از زمان پیشبینیشده طول بکشد.
وزیر جهاد کشاورزی تأکید کرد که در محاسبه نرخ جدید، تمامی هزینههای تولید، از جمله آثار آزادسازی قیمت نهادههای کشاورزی، مورد توجه قرار گرفته است تا گندمکاران بتوانند محصول خود را با سودی عادلانه به فروش برسانند.
با این حال، تا امروز یکشنبه ۱ آذر ۱۴۰۵، نرخ جدید خرید تضمینی گندم هنوز بهصورت رسمی ابلاغ نشده است.
قیمت پیشنهادی خرید تضمینی گندم ۱۴۰۶ چقدر است؟
عطاالله هاشمی، رئیس بنیاد ملی گندمکاران، پیشتر اعلام کرده بود که نرخ پیشنهادی این تشکل برای خرید تضمینی هر کیلوگرم گندم در سال زراعی جدید ۸۵ هزار تومان است. این پیشنهاد براساس افزایش هزینههای تولید، قیمت نهادههای کشاورزی و ضرورت حفظ سودآوری فعالیت گندمکاران مطرح شده است.
در مقابل، به گفته هاشمی، نمایندگان سازمان برنامه و بودجه و وزارت امور اقتصادی و دارایی بر نرخ ۶۰ هزار تومانی تأکید داشتهاند؛ رقمی که مورد قبول نمایندگان گندمکاران نبوده است.
اختلاف ۲۵ هزار تومانی میان این دو پیشنهاد نشان میدهد تعیین قیمت خرید تضمینی گندم به یکی از چالشهای جدی میان دولت و تشکلهای کشاورزی تبدیل شده است.
البته نزدیک شدن دیدگاه اعضای شورا الزاماً به معنای پذیرش پیشنهاد ۸۵ هزار تومانی نیست و باید منتظر انتشار مصوبه رسمی ماند.
قیمت خرید تضمینی گندم نسبت به سال گذشته چقدر افزایش مییابد؟
قیمت خرید تضمینی گندم در سال زراعی ۱۴۰۴-۱۴۰۵ ابتدا بین ۲۷ هزار و ۵۰۰ تا ۲۹ هزار و ۵۰۰ تومان تعیین شده بود، اما پس از اصلاح سیاستهای ارزی و افزایش هزینههای تولید، دولت ۲۰ هزار تومان به نرخهای قبلی اضافه کرد.
به این ترتیب، قیمت خرید تضمینی گندم در فصل برداشت گذشته به محدوده ۴۷ هزار و ۵۰۰ تا ۴۹ هزار و ۵۰۰ تومان رسید.
با در نظر گرفتن نرخ متوسط ۴۸ هزار و ۵۰۰ تومان، تصویب پیشنهاد ۸۵ هزار تومانی به معنای افزایش بیش از ۷۵ درصدی قیمت خرید تضمینی گندم خواهد بود. در مقابل، نرخ پیشنهادی ۶۰ هزار تومانی معادل افزایش حدود ۲۴ درصدی نسبت به نرخ متوسط سال گذشته است.
این اختلاف چشمگیر نشان میدهد تصمیم نهایی شورای قیمتگذاری میتواند تأثیر قابلتوجهی بر درآمد کشاورزان و هزینههای دولت در سال ۱۴۰۶ داشته باشد.
چرا اعلام قیمت خرید تضمینی گندم به تأخیر افتاد؟
براساس قانون تضمین خرید محصولات اساسی کشاورزی، نرخ خرید تضمینی باید حداکثر تا پایان تیرماه تعیین شود تا کشاورزان پیش از آغاز فصل کشت بتوانند برای تولید محصولات مختلف برنامهریزی کنند.
با وجود این، افزایش هزینههای تولید، تغییر سیاست تخصیص ارز به نهادههای کشاورزی و اختلافنظر درباره میزان سود متعارف تولیدکنندگان، فرآیند تعیین قیمت گندم را طولانی کرده است.
براساس قانون، هزینه واقعی تولید، سود متعارف کشاورزان، نرخ تورم و هزینه تمامشده واردات محصولات مشابه باید در تعیین قیمت خرید تضمینی مورد توجه قرار گیرد.
اکنون با گذشت بیش از چهار ماه از مهلت قانونی، بسیاری از کشاورزان عملیات کشت پاییزه را بدون اطلاع از قیمت نهایی محصول خود آغاز کردهاند؛ موضوعی که ریسک اقتصادی فعالیت آنها را افزایش میدهد.
هشدار سازمان بازرسی درباره تأخیر در اعلام نرخ گندم
طولانی شدن روند تعیین قیمت خرید تضمینی گندم موجب ورود سازمان بازرسی کل کشور به این موضوع نیز شده است.
معاون نظارت و بازرسی امور تولیدی این سازمان در نامهای به وزیر جهاد کشاورزی نسبت به تأخیر در اعلام نرخ گندم هشدار داده و خواستار تسریع در تعیین قیمت متناسب با هزینههای واقعی تولید و سود متعارف کشاورزان شده است.
این هشدار نشان میدهد بلاتکلیفی قیمت گندم علاوه بر ایجاد مشکلات اقتصادی برای کشاورزان، میتواند برنامههای دولت برای تحقق الگوی کشت و تأمین امنیت غذایی کشور را نیز تحت تأثیر قرار دهد.
افزایش قیمت کود و سم؛ دغدغه اصلی گندمکاران
یکی از مهمترین دلایل درخواست کشاورزان برای افزایش قیمت خرید تضمینی گندم، رشد هزینه تهیه نهادههای کشاورزی است.
آزادسازی قیمت برخی نهادهها، افزایش هزینه کودهای شیمیایی، سموم، بذر، دستمزد نیروی انسانی، ماشینآلات کشاورزی و حملونقل، هزینه تمامشده تولید گندم را افزایش داده است.
اگرچه وزارت جهاد کشاورزی از برنامه بازگرداندن یارانه کود به حساب کشاورزان خبر داده، فاصله زمانی میان خرید نهاده و دریافت یارانه میتواند فشار مضاعفی بر منابع مالی تولیدکنندگان وارد کند.
در چنین شرایطی، تعیین نرخ خرید تضمینی متناسب با هزینههای واقعی تولید، نقش مهمی در حفظ انگیزه اقتصادی گندمکاران خواهد داشت.
آخرین وضعیت مطالبات گندمکاران در سال ۱۴۰۵
در کنار بلاتکلیفی نرخ جدید گندم، نحوه پرداخت مطالبات کشاورزان نیز همچنان مورد بحث قرار دارد.
وزیر جهاد کشاورزی از تسویه کامل مطالبات خرید تضمینی گندم خبر داده است، اما نمایندگان گندمکاران نسبت به کسر بخشی از بهای محصول بابت بیمه و شاخصهای کیفی اعتراض دارند.
علیقلی ایمانی، از مسئولان بنیاد ملی گندمکاران اعلام کرده بود که حدود هزار و ۴۷۱ تومان از مطالبات کشاورزان به ازای هر کیلوگرم گندم کسر شده است.
تجربه تأخیر در پرداخت مطالبات سال گذشته نشان میدهد علاوه بر تعیین قیمت مناسب، پیشبینی منابع مالی و پرداخت بهموقع بهای گندم نیز باید در اولویت سیاستهای حمایتی دولت قرار گیرد.
افزایش قیمت خرید تضمینی گندم باعث گرانی نان میشود؟
یکی از نگرانیهای مصرفکنندگان، تأثیر افزایش نرخ خرید تضمینی گندم بر قیمت نان است. با این حال، قیمت خرید گندم از کشاورزان با نرخ تحویل گندم به نانواییهای یارانهای تفاوت دارد.
وزیر جهاد کشاورزی در تازهترین اظهارات خود تأکید کرده است که نرخ گندم تحویلی به نانواییهای یارانهای همچنان کیلویی ۹۰۰ تومان است و تصمیمی برای آزادسازی قیمت یا سهمیهبندی نان اتخاذ نشده است.
بنابراین، افزایش قیمت خرید تضمینی گندم الزاماً به معنای افزایش مستقیم قیمت نان سنتی نیست، هرچند میتواند هزینه تأمین یارانه آرد و نان را برای دولت افزایش دهد.
پیشبینی قیمت خرید تضمینی گندم در سال ۱۴۰۶
با توجه به نزدیک شدن دیدگاه اعضای شورای قیمتگذاری، احتمال تعیین تکلیف نرخ گندم در آذرماه افزایش یافته است. با این حال، محدودیتهای بودجهای دولت و مطالبات تشکلهای کشاورزی همچنان دو عامل تعیینکننده در انتخاب نرخ نهایی محسوب میشوند.
تعیین قیمتی پایینتر از هزینه واقعی تولید میتواند انگیزه کشاورزان برای ادامه کشت گندم را کاهش دهد و وابستگی کشور به واردات را افزایش دهد. در مقابل، تصویب نرخ متناسب با هزینههای تولید و پرداخت بهموقع مطالبات میتواند زمینه تقویت تولید داخلی و کاهش ریسک تأمین گندم را فراهم کند.
در مجموع، نرخهای ۶۰ و ۸۵ هزار تومانی همچنان در حد پیشنهاد هستند و کشاورزان باید برای اطلاع از قیمت قطعی خرید تضمینی گندم سال زراعی ۱۴۰۵-۱۴۰۶ منتظر مصوبه رسمی شورای قیمتگذاری بمانند.