تازه‌ترین گزارش رصد بازار کالاهای اساسی که جمعه اول آبان منتشر شده، قیمت انواع مواد پروتئینی، لبنیات، برنج، روغن و چای را مشخص کرده است.

بررسی جدول نشان می‌دهد اختلاف قیمت تنها میان گروه‌های کالایی نیست؛ بلکه دو محصول مشابه با وزن یکسان نیز ممکن است با نرخ‌های متفاوتی عرضه شوند.

برای مثال، اختلاف قیمت روغن پخت‌وپز ۸۱۰ گرمی در بازه گزارش‌شده بیش از ۱۶۰ هزار تومان است. در بازار شیر و چای نیز نوع محصول، برند و شرایط عرضه بر مبلغ پرداختی تأثیر می‌گذارد.

قیمت مرغ امروز؛ افزایش ۱۱۰ هزار تومانی نسبت به ۱۷ مهر

یکی از مهم‌ترین تغییرات بازار کالاهای اساسی در آغاز آبان، افزایش قیمت مرغ است.

بر اساس گزارش ۱۷ مهر ۱۴۰۵، قیمت هر کیلوگرم مرغ در فهرست مورد بررسی ۲۵۰ هزار تومان بود. این رقم در گزارش اول آبان به ۳۶۰ هزار تومان رسیده است.

این مقایسه نشان‌دهنده افزایش قابل توجه قیمت در دو مقطع گزارش‌شده است؛ البته به دلیل تفاوت احتمالی نوع عرضه و شرایط قیمت‌برداری، نباید آن را افزایش قطعی تمام انواع مرغ در همه فروشگاه‌ها دانست.

افزایش نرخ مرغ اهمیت زیادی دارد؛ زیرا این محصول در مقایسه با گوشت قرمز همچنان قیمت پایین‌تری دارد و برای بسیاری از خانواده‌ها یکی از منابع اصلی پروتئین محسوب می‌شود.

برای مثال، خرید یک مرغ دوکیلویی با نرخ ۳۶۰ هزار تومان برای هر کیلوگرم، ۷۲۰ هزار تومان هزینه دارد؛ رقمی که می‌تواند سهم قابل توجهی از بودجه هفتگی مواد غذایی یک خانواده را به خود اختصاص دهد.

دلیل گرانی مرغ چیست؟ واکنش وزیر جهاد کشاورزی به افزایش قیمت‌ها

یکی از دلایل مطرح‌شده برای افزایش قیمت مرغ، بالا رفتن هزینه تأمین خوراک طیور است.

غلامرضا نوری، وزیر جهاد کشاورزی، در اظهارات منتشرشده در ۳۰ مهر، افزایش قیمت جهانی نهاده‌های دامی را از عوامل رشد هزینه تولید مرغ معرفی کرده است.

در همان گزارش، قیمت مرغ از ۲۸۰ هزار تومان به ۳۵۰ هزار تومان افزایش یافته بود.

همچنین نمایندگان صنعت مرغداری، تغییر هزینه نهاده‌ها پس از حذف ارز ترجیحی را از عوامل مؤثر بر گرانی عنوان کرده‌اند.

تولید مرغ به مجموعه‌ای از نهاده‌ها مانند ذرت و کنجاله سویا وابسته است. هرگونه افزایش هزینه این اقلام می‌تواند قیمت تمام‌شده پرورش مرغ را تحت تأثیر قرار دهد.

بااین‌حال، میزان تأثیر هر عامل بر قیمت نهایی به هزینه تولید، عرضه مرغ آماده کشتار، شرایط حمل‌ونقل و وضعیت تقاضا نیز بستگی دارد.

بنابراین بدون اطلاعات دقیق از هزینه تمام‌شده واحدهای مرغداری و حجم عرضه، نمی‌توان سهم مشخصی برای هر عامل تعیین کرد.

قیمت تخم‌مرغ امروز؛ هر عدد چند تومان تمام می‌شود؟

قیمت تخم‌مرغ در فهرست اول آبان بین ۴۵۰ تا ۵۴۰ هزار تومان برای هر شانه ۳۰ عددی اعلام شده است.

با تقسیم این مبالغ بر تعداد تخم‌مرغ‌ها، هزینه هر عدد به‌صورت تقریبی مشخص می‌شود.

البته محاسبه قیمت هر عدد، تفاوت وزن و اندازه تخم‌مرغ‌ها را در نظر نمی‌گیرد.

در گزارش ۱۷ مهر، قیمت شانه ۳۰ عددی بین ۲۷۰ تا ۵۳۰ هزار تومان بود. بنابراین در مقایسه با آن گزارش، کف بازه قیمت افزایش یافته و سقف آن نیز ۱۰ هزار تومان بیشتر شده است.

این تغییر می‌تواند نشان‌دهنده افزایش فشار قیمتی بر بازار تخم‌مرغ باشد، اما برای محاسبه تورم دقیق این محصول باید قیمت شانه‌های هم‌وزن و هم‌کیفیت مقایسه شود.

قیمت گوشت قرمز منجمد؛ گوساله و گوسفندی هر کیلو یک میلیون و ۵۴۵ هزار تومان

در بازار گوشت قرمز، نرخ اعلام‌شده برای هر کیلوگرم گوشت منجمد گوساله و گوشت منجمد گوسفندی، یک میلیون و ۵۴۵ هزار تومان است.

این قیمت نسبت به فهرست ۱۷ مهر تغییری نداشته است.

با وجود ثبات قیمت، گوشت قرمز همچنان بخش پرهزینه‌ای از سبد غذایی خانوار محسوب می‌شود.

برای نمونه، خرید دو کیلوگرم از این گوشت منجمد حدود سه میلیون و ۹۰ هزار تومان هزینه خواهد داشت.

در مقایسه با مرغ ۳۶۰ هزار تومانی، قیمت هر کیلوگرم گوشت منجمد حدود ۴.۳ برابر بیشتر است.

البته مقایسه قیمت‌ها باید با توجه به نوع گوشت، میزان استخوان، کیفیت قطعه و شرایط نگهداری انجام شود.

گوشت منجمد، گوشت گرم و قطعات مختلف گوسفندی یا گوساله‌ای قیمت یکسانی ندارند و عدد اعلام‌شده برای گوشت منجمد را نمی‌توان به تمام محصولات پروتئینی تعمیم داد.

قیمت برنج ایرانی و خارجی؛ افزایش نرخ‌ها در آستانه آبان

بازار برنج نیز در گزارش‌های اخیر تغییرات قابل توجهی داشته است.

در فهرست اول آبان، برنج ایرانی کیلویی ۴۹۰ تا ۵۵۰ هزار تومان قیمت‌گذاری شده است. برنج خارجی نیز با نرخ ۲۱۰ تا ۳۸۰ هزار تومان عرضه می‌شود.

برای مقایسه، در گزارش ۱۷ مهر، قیمت برنج ایرانی در محدوده ۳۶۰ تا ۴۸۵ هزار تومان و برنج خارجی بین ۱۵۰ تا ۳۳۵ هزار تومان قرار داشت.

افزایش کف و سقف این بازه‌ها نشان می‌دهد نرخ‌های گزارش‌شده برنج در آغاز آبان بالاتر از نیمه مهر قرار گرفته‌اند.

البته تفاوت نوع برنج، برند، محل تولید، کیفیت و میزان شکستگی دانه‌ها بر قیمت تأثیر می‌گذارد؛ بنابراین از مقایسه بازه‌ها نمی‌توان درصد افزایش قیمت یک نوع مشخص برنج را به دست آورد.

با نرخ‌های جدید، یک کیسه ۱۰ کیلوگرمی برنج ایرانی در صورت محاسبه مستقیم بر اساس قیمت هر کیلوگرم، حدود چهار میلیون و ۹۰۰ هزار تا پنج میلیون و ۵۰۰ هزار تومان هزینه خواهد داشت.

این محاسبه برای خانواده‌هایی که مصرف ماهانه بالایی دارند اهمیت زیادی دارد.

قیمت روغن خوراکی امروز؛ اختلاف بیش از ۲۰۰ هزار تومانی میان برندها

در بازار روغن، قیمت بسته ۸۱۰ گرمی روغن سرخ‌کردنی بین ۳۵۰ تا ۵۸۷ هزار تومان اعلام شده است.

روغن مخصوص پخت‌وپز با وزن مشابه نیز بین ۳۷۷ هزار و ۵۰۰ تا ۵۳۸ هزار و ۲۰ تومان قیمت دارد.

اختلاف نرخ این محصولات می‌تواند تحت تأثیر برند، ترکیب روغن، نوع بسته‌بندی و شرایط عرضه باشد.

مقایسه با گزارش ۱۷ مهر نشان می‌دهد سقف بازه روغن پخت‌وپز از ۴۱۶ هزار تومان به بیش از ۵۳۸ هزار تومان رسیده است. بااین‌حال، مشخص نیست دو سقف گزارش‌شده مربوط به یک برند و ترکیب کاملاً یکسان باشند؛ بنابراین نباید این اختلاف را به‌عنوان درصد گرانی قطعی یک محصول مشخص معرفی کرد.

از نظر اقتصادی، افزایش قیمت روغن علاوه بر مصرف خانگی، می‌تواند هزینه فعالیت رستوران‌ها و تولیدکنندگان مواد غذایی را نیز تحت تأثیر قرار دهد.

قیمت شیر، ماست و پنیر؛ لبنیات در انتظار تصمیم جدید

در بازار لبنیات، قیمت بطری ۹۴۶ گرمی شیر کم‌چرب بین ۱۰۰ تا ۱۳۷ هزار و ۵۰۰ تومان گزارش شده است.

ماست کم‌چرب ۲.۵ کیلوگرمی ۲۸۵ هزار تومان و پنیر سفید UF چهارصد گرمی نیز بین ۱۸۶ تا ۲۰۳ هزار تومان قیمت دارد.

نکته قابل توجه اینکه قیمت ماست در این نمونه از ۲۹۸ هزار تومان در گزارش ۱۷ مهر به ۲۸۵ هزار تومان رسیده است؛ بنابراین تمام اقلام لبنی در این بازه افزایش قیمت نداشته‌اند.

در عین حال، بحث بازنگری قیمت شیر خام در روزهای اخیر مطرح شده است و صنایع لبنی نسبت به تأثیر احتمالی افزایش هزینه ماده اولیه بر قیمت محصولات نهایی حساس هستند.

اگر نرخ جدید شیر خام به‌صورت رسمی تصویب و اجرا شود، ممکن است قیمت برخی فرآورده‌های لبنی نیز تغییر کند؛ اما پیش از انتشار نرخ قطعی، نمی‌توان مبلغ مشخصی برای افزایش قیمت شیر، ماست یا پنیر اعلام کرد.

یک سبد خرید ساده در آبان چقدر هزینه دارد؟

برای نشان دادن اثر قیمت‌ها بر هزینه خانوار، می‌توان یک سبد فرضی شامل دو کیلوگرم مرغ، یک شانه تخم‌مرغ ۳۰ عددی، دو کیلوگرم برنج ایرانی و یک بسته ۸۱۰ گرمی روغن پخت‌وپز را محاسبه کرد.

این ارقام نشان می‌دهد حتی خرید چند قلم محدود می‌تواند به چند میلیون تومان هزینه نیاز داشته باشد؛ درحالی‌که بسیاری از اقلام دیگر مانند میوه، سبزی، حبوبات، نان و مواد شوینده در این محاسبه لحاظ نشده‌اند.

پیش‌بینی قیمت مرغ و کالاهای اساسی در آبان ۱۴۰۵

برای بررسی چشم‌انداز بازار کالاهای اساسی در آبان، چند عامل اهمیت ویژه‌ای دارد.

در بازار مرغ و تخم‌مرغ، هزینه نهاده‌های دامی و میزان عرضه محصول تعیین‌کننده‌اند. اگر هزینه خوراک طیور افزایش پیدا کند و تولیدکنندگان نتوانند این فشار را مدیریت کنند، احتمال افزایش قیمت‌های پیشنهادی وجود دارد.

در بازار برنج نیز حجم عرضه داخلی، موجودی انبارها و شرایط واردات می‌تواند بر قیمت‌ها اثر بگذارد.

در گروه لبنیات، تصمیم نهایی درباره قیمت شیر خام از عوامل مهمی است که باید دنبال شود.

بااین‌حال، افزایش قیمت برخی کالاها در هفته‌های گذشته به معنای ادامه قطعی همین روند نیست. تغییر عرضه، کاهش تقاضای مؤثر یا اجرای سیاست‌های حمایتی می‌تواند مسیر بازار را تغییر دهد.

ازاین‌رو، برای پیش‌بینی دقیق‌تر قیمت‌ها باید نرخ‌های چند هفته متوالی و شرایط تولید و توزیع هر محصول جداگانه بررسی شود.

جمع‌بندی؛ فشار قیمت مرغ و برنج بر سبد معیشت خانوارها

بررسی قیمت کالاهای اساسی در جمعه اول آبان ۱۴۰۵ نشان می‌دهد مرغ با نرخ ۳۶۰ هزار تومان و تخم‌مرغ با قیمت ۴۵۰ تا ۵۴۰ هزار تومان برای هر شانه ۳۰ عددی، از مهم‌ترین اقلام مورد توجه بازار هستند.

در بخش گوشت قرمز، قیمت نمونه‌های منجمد گوسفندی و گوساله‌ای یک میلیون و ۵۴۵ هزار تومان اعلام شده است.

برنج ایرانی نیز در محدوده ۴۹۰ تا ۵۵۰ هزار تومان و برنج خارجی در بازه ۲۱۰ تا ۳۸۰ هزار تومان قرار دارد.

مهم‌ترین نتیجه این است که فشار گرانی در بازار کالاهای اساسی یکسان نیست؛ مرغ و برخی انواع برنج افزایش قابل توجهی داشته‌اند، اما قیمت گوشت منجمد در دو گزارش مورد مقایسه ثابت مانده و برخی اقلام لبنی حتی کاهش محدودی را ثبت کرده‌اند.

در آغاز آبان، استمرار عرضه، مدیریت هزینه تولید و قدرت خرید مصرف‌کنندگان، مهم‌ترین متغیرهایی هستند که می‌توانند مسیر قیمت مواد غذایی را تعیین کنند.