ریزش ۵ هزار تومانی دلار در آستانه نشست عمان؛ دلار فردا ارزانتر میشود؟ | پیشبینی قیمت دلار ۲۳ شهریور
بازار ارز معاملات امروز را متفاوت از روز گذشته آغاز کرد. دلار که شنبه در حوالی ۲۳۵ هزار تومان بسته شده بود، با افزایش عرضه و عقبنشینی خریداران تا حوالی ۲۳۰ هزار تومان کاهش یافت.
البته نرخ دلار در بازار غیررسمی یک قیمت واحد ندارد و با توجه به ساعت ثبت داده و محل معامله متفاوت است. برخی تابلوهای لحظهای امروز نرخهایی در محدوده ۲۳۳ تا ۲۳۴ هزار تومان نیز ثبت کردهاند؛ برای نمونه یکی از آخرین دادههای گردآوریشده، دلار آزاد را حدود ۲۳۳ هزار و ۹۰۰ تومان نشان میدهد.
بنابراین مهمتر از یک عدد مشخص، جهت بازار است؛ جهتی که امروز نسبت به معاملات پایانی شنبه نزولی شده و نشان میدهد بخشی از تقاضای احتیاطی و سفتهبازانه فعلاً عقب نشسته است.
روز شنبه نیز دلار در مقاطعی بیش از ۲۳۶ هزار تومان قیمت خورده بود و نرخ توافقی مرکز مبادله تا محدوده ۱۶۳ هزار تومان افزایش یافته بود.
چرا دلار امروز ارزان شد؟
مهمترین متغیر امروز نه یک اتفاق اقتصادی، بلکه خبری سیاسی بود.
وزارت امور خارجه ایران تأیید کرده است که روز دوشنبه ۲۳ شهریور نشستی در عمان با حضور ایران، عراق و کشورهای ساحلی خلیج فارس برگزار خواهد شد. یکی از مهمترین موضوعات این نشست، ارائه نتایج مذاکرات ایران و عمان درباره تعیین مسیرهای موقت و امن برای دریانوردی تجاری در تنگه هرمز است.
همین خبر برای بازار ارز اهمیت بسیار زیادی دارد. بخش مهمی از جهش دلار طی هفتههای گذشته ناشی از افزایش «ریسک سیاسی» و نگرانی درباره ادامه بحران در تنگه هرمز بوده است.
اگر معاملهگران احساس کنند احتمال بازگشت بخشی از امنیت کشتیرانی، کاهش تنش و باز شدن مسیرهای تجاری بیشتر شده، طبیعی است که بخشی از تقاضای احتیاطی دلار کاهش پیدا کند.
رفتار امروز بازار نیز همین مسئله را نشان میدهد؛ خریداران سنگین فعلاً کنار ایستادهاند و معاملهگران ترجیح میدهند نتیجه نشست دوشنبه را ببینند.
نشست فردا ایران و عمان است یا نشست منطقهای؟
یک نکته در اخبار امروز نیاز به دقت دارد.
نشست دوشنبه صرفاً یک «جلسه ایران و عمان» نیست. طبق اعلام سخنگوی وزارت امور خارجه، مذاکرات دوجانبه ایران و عمان درباره تنگه هرمز قبلاً انجام شده و حالا نتیجه این مذاکرات قرار است در نشست کشورهای ساحلی خلیج فارس در عمان مطرح شود.
برخی گزارشها میگویند ایران و عمان بر سر یک چارچوب موقت برای مسیرهای دریانوردی به تفاهمهایی رسیدهاند و نشست دوشنبه میتواند مرحله بعدی برای جلب همراهی کشورهای منطقه باشد.
به همین دلیل، بازار ارز بیش از آنکه منتظر آغاز مذاکره تهران و مسقط باشد، منتظر این است که ببیند تفاهم اولیه تا چه اندازه میتواند به یک توافق منطقهای قابل اجرا تبدیل شود.
یک علامت منفی؛ بحرین در نشست عمان شرکت نمیکند
در کنار اخبار مثبت، یک عامل احتیاطی نیز وجود دارد.
بحرین اعلام کرده در نشست پیشنهادی عمان درباره تنگه هرمز شرکت نخواهد کرد. وزارت خارجه این کشور گفته پیش از ازسرگیری روابط دیپلماتیک با ایران، در نشستی که تهران در آن حضور داشته باشد شرکت نمیکند. منامه همچنین تأکید کرده هر سازوکار دریانوردی باید مطابق کنوانسیون حقوق دریاها باشد.
این اتفاق الزاماً به معنای شکست نشست نیست، اما نشان میدهد رسیدن به اجماع منطقهای بدون مانع نخواهد بود.
بنابراین معاملهگران دلار اکنون میان دو سیگنال قرار گرفتهاند: از یک طرف تفاهم ایران و عمان و برگزاری نشست منطقهای و از طرف دیگر اختلاف نظر برخی کشورهای خلیج فارس.
همین وضعیت میتواند علت کاهش قیمت همراه با احتیاط معاملهگران باشد.
بازارساز هم وارد میدان شده است؟
تحولات سیاسی تنها عامل کاهش تقاضا نیست.
در روزهای اخیر بانک مرکزی بر کنترل معاملات مشکوک و فعالیتهای اثرگذار بر بازار ارز و طلا تأکید کرده است. عبدالناصر همتی، رئیس کل بانک مرکزی، نیز اعلام کرده تراکنشهای بانکی بهصورت مستمر رصد میشوند و موارد مشکوک که به اخلال در بازار ارز و طلا منجر شوند به مراجع قضایی معرفی خواهند شد.
همزمان رشد نرخ ارز توافقی نشان میدهد سیاستگذار در بازار رسمی مسیر متفاوتی از افت کوتاهمدت بازار آزاد دارد.
قیمت دلار توافقی امروز در سمت فروش به حدود ۱۶۳ هزار و ۹۰۳ تومان و در سمت خرید به ۱۶۲ هزار و ۴۲۸ تومان رسیده است؛ یعنی در حالی که دلار آزاد تحت تأثیر اخبار سیاسی کاهش پیدا کرده، نرخ توافقی همچنان آرام در حال افزایش است.
این واگرایی نکته مهمی برای تحلیل روزهای آینده محسوب میشود.
فاصله دلار آزاد و توافقی همچنان بسیار زیاد است
اگر دلار آزاد را حدود ۲۳۰ هزار تومان در نظر بگیریم و دلار توافقی حدود ۱۶۴ هزار تومان باشد، شکاف دو بازار تقریباً به ۶۶ هزار تومان میرسد.
چنین فاصلهای نشان میدهد هنوز نمیتوان کاهش امروز بازار آزاد را معادل برطرف شدن ریشههای فشار ارزی دانست.
بخشی از قیمت بالای دلار به ریسک سیاسی مربوط است، اما متغیرهایی مانند تورم، انتظارات تورمی، تقاضای تجاری و وضعیت عرضه ارز نیز همچنان اثرگذارند.
به همین دلیل نتیجه مثبت نشست عمان میتواند «حباب ریسک سیاسی» دلار را کاهش دهد، اما برای ایجاد روند نزولی پایدار، بازار به مجموعه بزرگتری از سیگنالهای اقتصادی و سیاسی نیاز دارد.
سطح ۲۴۰ هزار تومان حمایت نیست؛ مقاومت مهم دلار است
در برخی تحلیلهای منتشرشده گفته شده اگر دلار «حمایت ۲۴۰ هزار تومانی را بشکند» امکان حرکت به ۲۷۰ هزار تومان وجود دارد. با توجه به اینکه دلار اکنون پایینتر از ۲۴۰ هزار تومان معامله میشود، این عبارت از نظر تکنیکال دقیق نیست.
در شرایط فعلی بهتر است محدوده ۲۴۰ هزار تومان را مقاومت بازار در نظر گرفت.
اگر دلار دوباره به بالای ۲۳۵ هزار تومان برگردد و سپس با قدرت ۲۴۰ هزار تومان را پشت سر بگذارد، احتمال بازگشت انتظارات افزایشی بیشتر میشود و بازار میتواند به سمت سطوح بالاتر حرکت کند.
در طرف مقابل، محدوده ۲۳۰ هزار تومان اکنون اولین منطقه مهم برای سنجش قدرت فروشندگان است. تثبیت قیمت زیر این سطح میتواند توجه بازار را به محدودههای پایینتر جلب کند.
پیشبینی قیمت دلار فردا دوشنبه ۲۳ شهریور؛ سه سناریوی مهم
سناریوی اول؛ توافق و کاهش بیشتر دلار: اگر از نشست عمان خبرهایی درباره تفاهم عملی کشورهای منطقه، مسیر امن کشتیرانی و کاهش تنش در تنگه هرمز منتشر شود، فروشندگان میتوانند دوباره فعال شوند. در این حالت از دست رفتن محدوده ۲۳۰ هزار تومان میتواند دلار را به سمت محدوده تقریبی ۲۲۵ تا ۲۲۸ هزار تومان هدایت کند.
سناریوی دوم؛ نشست بدون نتیجه قطعی: اگر طرفها فقط بر ادامه مذاکرات تأکید کنند و توافق اجرایی مشخصی اعلام نشود، احتمالاً بازار وارد فاز نوسانی میشود. در این حالت محدوده تقریبی ۲۳۰ تا ۲۳۵ هزار تومان میتواند کانون معاملات باشد.
سناریوی سوم؛ شکست مذاکرات یا افزایش تنش: انتشار خبر منفی، اختلاف شدید میان کشورهای شرکتکننده یا شکست طرح مربوط به تنگه هرمز میتواند تقاضای احتیاطی را برگرداند. در چنین شرایطی دلار ابتدا میتواند ۲۳۵ هزار تومان و سپس مقاومت ۲۴۰ هزار تومان را دوباره آزمایش کند. عبور و تثبیت بالای ۲۴۰ هزار تومان سناریوی صعود به سطوح بالاتر را جدیتر خواهد کرد.
دلار فردا بیش از همیشه سیاسی معامله میشود
بازار ارز در آستانه دوشنبه در نقطهای حساس قرار گرفته است. کاهش امروز نشان میدهد معاملهگران بخشی از احتمال موفقیت نشست عمان را پیشخور کردهاند؛ بنابراین صرف برگزاری جلسه برای ادامه ریزش دلار کافی نیست و بازار احتمالاً به دنبال خروجی مشخص خواهد بود.
در عین حال حمایت عراق از نشست یک علامت مثبت است. وزیر خارجه عراق رسماً از این ابتکار حمایت کرده و بر ضرورت حل بحرانهای منطقه از مسیر گفتوگو تأکید داشته است.
اما عدم حضور بحرین یادآوری میکند که مسیر توافق منطقهای ساده نیست.