افزایش قیمت ایرانخودرو از فردا ۱۲ شهریور؛ خریداران تا ۱۴۷ میلیون تومان بیشتر میپردازند
طبق اطلاعیه منتشرشده، میزان افزایش قیمت مصرفکننده بسته به نوع خودرو یکسان نیست.
برای خودروهای سواری تولید داخل، مبلغ افزایش قیمت مصرفکننده ۴۲۰ میلیون و ۵۰۰ هزار ریال اعلام شده که معادل ۴۲ میلیون و ۵۰ هزار تومان است.
محصولات مونتاژی بیشترین افزایش را دارند و مبلغی در حدود یک میلیارد و ۴۷۸ میلیون ریال، معادل ۱۴۷ میلیون و ۸۰۰ هزار تومان به قیمت مصرفکننده آنها اضافه میشود.
در بخش وانت، افزایش قیمت ۴۴۸ میلیون و ۸۰۰ هزار ریال یا ۴۴ میلیون و ۸۸۰ هزار تومان است و در خودروهای تاکسی نیز مبلغ افزایش به حدود ۹۱ میلیون و ۴۰۶ هزار تومان میرسد.
یک منبع تخصصی بازار خودرو نیز اعلام کرده حداکثر افزایش در سواریهای تولید داخل حدود ۴۲ میلیون تومان، در محصولات مونتاژی حدود ۱۴۷.۹ میلیون تومان، در وانتها حدود ۴۴ میلیون تومان و در تاکسیها حدود ۹۱.۴ میلیون تومان خواهد بود.
جدول افزایش قیمت محصولات ایرانخودرو
| نوع خودرو | افزایش قیمت مصرفکننده |
|---|---|
| سواری تولید داخل | حدود ۴۲ میلیون و ۵۰ هزار تومان |
| محصول مونتاژی | حدود ۱۴۷ میلیون و ۸۰۰ هزار تومان |
| وانت | حدود ۴۴ میلیون و ۸۸۰ هزار تومان |
| تاکسی | حدود ۹۱ میلیون و ۴۰۶ هزار تومان |
این ارقام به معنای قیمت نهایی یک مدل مشخص نیستند، بلکه هزینهای هستند که براساس گروه خودرو به قیمت مصرفکننده اضافه میشوند. قیمت نهایی هر محصول همچنان به قیمت پایه، مالیات، عوارض و سایر هزینههای قانونی آن خودرو بستگی دارد.
چرا ایرانخودرو دوباره قیمتها را بالا برد؟
نکته مهم اینجاست که افزایش جدید را نباید دقیقاً مشابه یک افزایش قیمت کارخانهای ناشی از تورم تولید یا رشد قیمت قطعات دانست.
ایرانخودرو علت این تغییر را اجرای اصلاحیه آییننامه ماده ۱۰ قانون ساماندهی صنعت خودرو و افزایش هزینه مربوط به اسقاط خودروهای فرسوده اعلام کرده است. براساس اطلاعات منتشرشده، ارزش هر گواهی اسقاط از ۳۵ میلیون تومان به ۶۰ میلیون تومان افزایش یافته است.
همزمان سازوکار اسقاط برای خودروهای تولیدی نیز تغییر کرده است. براساس اصلاحیه ابلاغشده، تولیدکنندگان داخلی برای هر چهار دستگاه خودرو یا موتورسیکلت تولیدی باید معادل یک گواهی اسقاط تأمین کنند؛ یعنی تکلیف اسقاط معادل ۲۵ درصد تولید ماهانه است. شمارهگذاری خودرو نیز به انجام این تکلیف وابسته شده است.
در نتیجه افزایش ارزش گواهی اسقاط مستقیماً هزینه انجام تعهدات مربوط به شمارهگذاری را افزایش داده و این هزینه اکنون در قیمت مصرفکننده منعکس شده است.
چرا افزایش قیمت خودروهای مونتاژی بسیار بیشتر است؟
تفاوت میان افزایش حدود ۴۲ میلیون تومانی خودروهای تولید داخل و نزدیک ۱۴۸ میلیون تومانی محصولات مونتاژی اتفاقی نیست.
در آییننامه اجرایی ماده ۱۰، میزان تعهد مربوط به اسقاط براساس نوع خودرو و شرایط تولید یا واردات متفاوت است. همچنین برای تولیدکنندگان خودروهای سواری با داخلیسازی کمتر از ۴۰ درصد، الزامات متفاوتی در نظر گرفته شده و آنها باید بخشی از گواهیهای اسقاط تعیینشده برای خودروهای وارداتی مشابه را ارائه کنند.
به همین دلیل خودرویی که در گروه مونتاژی قرار دارد میتواند هزینه اسقاط بسیار بیشتری نسبت به یک محصول داخلی داشته باشد. نتیجه برای مشتری کاملاً ملموس است: افزایش هزینهای که در خودروهای داخلی چند ده میلیون تومان است، در برخی مونتاژیها از مرز ۱۴۰ میلیون تومان عبور میکند.
این موضوع در شرایطی رخ میدهد که طی روزهای اخیر برخی دیگر از خودروسازان مونتاژی نیز افزایشهایی را با استناد به هزینههای جدید اسقاط و شمارهگذاری اعمال کردهاند.
بدون پرداخت مابهالتفاوت، پلاک صادر نمیشود
مهمترین بخش اطلاعیه برای مشتریانی است که خودرو ثبتنام کردهاند اما هنوز فرآیند تحویل آنها کامل نشده است.
ایرانخودرو صراحتاً اعلام کرده پرداخت مابهالتفاوت شرط صدور فاکتور و تخصیص پلاک است. بنابراین اگر مشتری مشمول مقررات جدید باشد و مبلغ اعلامشده را پرداخت نکند، امکان صدور فاکتور و شمارهگذاری خودرو وجود نخواهد داشت.
این بند اهمیت زیادی دارد، زیرا بخشی از مشتریان ممکن است تصور کنند چون خودرو را پیشتر ثبتنام کرده یا بخشی از وجه آن را پرداخت کردهاند، افزایش جدید شامل آنها نمیشود.
ملاک اصلی، وضعیت قرارداد، زمان پذیرش در طرح مربوط و مرحلهای است که خودرو در فرآیند فاکتور و شمارهگذاری قرار دارد.
تکلیف خودروهای معوق ایرانخودرو چیست؟
برای خودروهایی که تا پایان ۱۱ شهریور ۱۴۰۵ در وضعیت معوق قرار گرفتهاند نیز سازوکار جداگانهای اعلام شده است.
براساس اطلاعیه ایرانخودرو، ارزش گواهی اسقاط برای این خودروها ۳۵ میلیون تومان در نظر گرفته میشود، اما نرخ مصرفی آنها مطابق ضوابط جدید ماده ۱۰ محاسبه خواهد شد.
این بخش میتواند برای مشتریانی که موعد تحویل آنها گذشته اما خودرو هنوز فاکتور نشده، بسیار مهم باشد. در نتیجه مشتری قبل از واریز هر مبلغی باید پیام یا دعوتنامه رسمی صادرشده برای پرونده خودش را بررسی کند؛ زیرا شرایط خودروهای معوق الزاماً با خودروهایی که از ۱۲ شهریور وارد فرآیند جدید میشوند یکسان نیست.
کدام مشتریان طرح جایگزینی خودرو فرسوده مشمول افزایش میشوند؟
ایرانخودرو برای متقاضیان طرح جایگزینی خودروهای فرسوده نیز یک تاریخ مرزی تعیین کرده است.
افرادی که خودروی فرسوده آنها از ۲۲ اردیبهشت ۱۴۰۵ به بعد پذیرش شده باشد، مشمول مبالغ جدید خواهند بود. در مقابل، اگر پذیرش خودروی فرسوده پیش از این تاریخ انجام شده باشد، مشتری از جدول جدید مستثنا خواهد بود.
این تاریخ میتواند در اختلاف احتمالی میان مشتری و شرکت تعیینکننده باشد؛ بنابراین برای متقاضیان طرح فرسوده، تاریخ پذیرش خودرو اهمیت بیشتری از تاریخ اولیه ثبتنام دارد.
گواهی اسقاط چیست و چرا باید خریدار هزینه آن را بدهد؟
براساس آییننامه اجرایی ماده ۱۰، گواهی اسقاط یک گواهی الکترونیکی با شناسه یکتاست که نشان میدهد یک وسیله نقلیه فرسوده بهصورت صحیح از چرخه حملونقل خارج شده است.
مراکز اسقاط این گواهیها را پس از اسقاط خودرو تولید میکنند و موظفاند آنها را در سامانه مربوط با قیمت مصوب عرضه کنند. خودروسازان یا واردکنندگان نیز متناسب با تکلیف قانونی خود باید تعداد مشخصی گواهی تهیه کنند تا امکان شمارهگذاری خودروهای جدید فراهم شود.
هدف این سیاست ایجاد یک ارتباط مستقیم میان ورود خودروی جدید و خروج خودروی فرسوده از ناوگان است. از نظر سیاستگذار، نتیجه باید کاهش خودروهای پرمصرف و آلاینده باشد؛ اما در سوی دیگر، افزایش ارزش گواهی باعث شده بخشی از هزینه اجرای سیاست مستقیماً در قیمت خودروی نو دیده شود.
آیا همه محصولات ایرانخودرو ۱۴۸ میلیون تومان گران میشوند؟
خیر. این یکی از مهمترین نکاتی است که ممکن است در انتشار خبر گم شود.
افزایش حدود ۱۴۸ میلیون تومان مربوط به گروه محصولات مونتاژی است، نه تمام خودروهای ایرانخودرو. برای سواریهای تولید داخل عدد اعلامی حدود ۴۲ میلیون تومان است.
بنابراین عناوینی مانند «افزایش ۱۴۸ میلیونی همه محصولات ایرانخودرو» دقیق نیستند.
همچنین این ارقام مربوط به افزایش قیمت مصرفکننده ناشی از هزینههای جدید قانونی هستند و نباید لزوماً بهعنوان یک افزایش مستقل در قیمت پایه کارخانه تفسیر شوند.
افزایش جدید چه اثری روی بازار خودرو میگذارد؟
در کوتاهمدت، اولین اثر این تصمیم افزایش قیمت تمامشده برای مشتریانی است که مشمول مقررات جدید هستند.
اثر دوم میتواند در بازار آزاد دیده شود. زمانی که قیمت نهایی تحویل از کارخانه افزایش پیدا میکند، فروشنده بازار آزاد نیز ممکن است قیمت پیشنهادی خود را تغییر دهد؛ با این حال میزان این انتقال به فاصله قیمت کارخانه و بازار، عرضه هر مدل و قدرت خرید خریداران بستگی دارد.
از سوی دیگر، بخش مهمی از بازار خودرو ایران در حال حاضر با ضعف تقاضای مصرفی روبهروست. بنابراین هر افزایش قانونی الزاماً به همان اندازه و همان روز در بازار آزاد منعکس نمیشود.
نکته مهمتر، روندی است که در حال شکلگیری است. گواهی اسقاط که زمانی هزینهای فرعی در فرآیند تولید و شمارهگذاری تلقی میشد، اکنون در برخی خودروها میتواند بیش از ۱۰۰ میلیون تومان به مبلغ قابل پرداخت مشتری اضافه کند.
از پنجشنبه ۱۲ شهریور ۱۴۰۵ این هزینه جدید رسماً در قیمت مصرفکننده محصولات ایرانخودرو اعمال میشود. خریداران خودروهای داخلی با افزایشی حدود ۴۲ میلیون تومان و مشتریان برخی محصولات مونتاژی با افزایش نزدیک به ۱۴۸ میلیون تومان روبهرو خواهند شد؛ و برای کسانی که مشمول مقررات جدید هستند، پرداخت این مبلغ دیگر اختیاری نیست، زیرا بدون آن فاکتور و پلاک خودرو صادر نخواهد شد.