قیمت سیمان امروز ۱۶ مهر ۱۴۰۵؛ بازار قفل شد اما خطر گرانی تازه از سمت انرژی باقی ماند

بازار سیمان امروز برخلاف برخی دیگر از نهاده‌های ساختمانی، روز آرامی را پشت سر گذاشت. خبرگزاری صداوسیما نیز در رصد قیمت مصالح ساختمانی ۱۶ مهر تأیید کرده است که نرخ سیمان در محدوده روزهای گذشته باقی مانده، در حالی که بازار میلگرد و تیرآهن هم‌زمان ترکیبی از افزایش و کاهش قیمت را تجربه کرده است.

در میان چهار برند اصلی مورد بررسی، صوفیان با ۲۹۳ هزار تومان همچنان بالاترین نرخ و آبیک با ۲۵۵ هزار تومان پایین‌ترین قیمت را دارد. نرخ تهران و ساوه نیز به‌ترتیب روی ۲۶۰ و ۲۵۷ هزار تومان تثبیت شده است.

چرا قیمت سیمان بعد از افزایش هفته قبل متوقف شد؟

ثبات امروز را باید ادامه اتفاقی دانست که از ابتدای هفته جاری شکل گرفت. شنبه ۱۱ مهر، سه محصول مهم بازار افزایش قیمت داشتند؛ سیمان تهران هفت هزار تومان، صوفیان چهار هزار تومان و ساوه ۱۲ هزار تومان گران شدند. آبیک در همان مقطع بدون تغییر باقی ماند. نرخ‌های ثبت‌شده در ۱۱ مهر دقیقاً همان محدوده‌ای است که امروز نیز در بازار دیده می‌شود.

به بیان دیگر، بازار تقریباً پنج روز فرصت داشته تا افزایش جدید را هضم کند.

این رفتار معمولاً زمانی دیده می‌شود که پس از یک اصلاح قیمتی، فروشندگان تمایلی به عقب‌نشینی ندارند اما در سمت تقاضا نیز نیروی کافی برای افزایش فوری دوباره قیمت وجود ندارد. در نتیجه بازار برای مدتی در محدوده جدید متوقف می‌شود تا عرضه و تقاضا به تعادل تازه‌ای برسند.

مقایسه با ابتدای مهر نیز همین روند را نشان می‌دهد. اول مهر سیمان تهران ۲۵۳ هزار تومان و صوفیان ۲۸۹ هزار تومان معامله می‌شدند. امروز این ارقام به ۲۶۰ و ۲۹۳ هزار تومان رسیده‌اند؛ یعنی قیمت‌ها افزایش یافته‌اند اما هنوز وارد یک رالی روزانه و بدون وقفه نشده‌اند.

بحران اصلی سیمان هنوز برق است

در پشت آرامش بازار، شرایط تولید همچنان با چالش جدی روبه‌روست.

علی‌اکبر الوندیان، دبیر انجمن صنفی صنعت سیمان، در تازه‌ترین گزارش خود اعلام کرده تولید کلینکر در پنج ماه نخست امسال ۳.۵ میلیون تن کاهش داشته است. کلینکر محصول واسطه‌ای و اصلی تولید سیمان است و حدود ۶۵ درصد برق مصرفی صنعت سیمان در مرحله تولید آن مصرف می‌شود. به همین دلیل محدودیت برق مستقیماً ظرفیت تولید آینده کارخانه‌ها را تحت فشار قرار می‌دهد.

نکته قابل توجه این است که با وجود افت تولید کلینکر، صنعت توانسته تولید سیمان نهایی را به ۲۷.۵ میلیون تن برساند که حدود دو میلیون تن بیشتر از مدت مشابه سال گذشته است. تحویل سیمان به مصرف‌کنندگان نیز با رشد شش درصدی به ۲۴.۸ میلیون تن رسیده است.

این آمار یک پیام مهم برای بازار دارد: بخشی از آرامش عرضه با استفاده از ظرفیت‌ها و ذخایر موجود حفظ شده، اما اگر تولید کلینکر برای مدت طولانی تحت فشار بماند، همین ذخایر نیز نمی‌توانند برای همیشه مانع فشار بر عرضه شوند.

محدودیت برق برخلاف سال‌های قبل در مهر ادامه پیدا کرد

صنعت سیمان معمولاً انتظار دارد با پایان تابستان، محدودیت برق کاهش پیدا کند و کارخانه‌ها در مهر و آبان بخشی از ذخیره کلینکر مورد نیاز زمستان را تأمین کنند.

اما امسال شرایط متفاوت بوده است.

طبق اعلام انجمن سیمان، محدودیت برق برخلاف سال‌های گذشته از نیمه دوم شهریور برطرف نشده و سهمیه برق صنعت در ساعات اوج مصرف از حدود ۶۵۰ مگاوات سال گذشته به ۴۰۰ مگاوات کاهش پیدا کرده است. محدودیت‌ها نیز به شکل ۲۴ ساعته ادامه یافته‌اند.

این وضعیت سبب شده مهرماه که معمولاً دوره بازیابی تولید پس از محدودیت‌های تابستانی است، هنوز به دوره عادی تولید تبدیل نشود.

اگر محدودیت‌ها در هفته‌های آینده نیز ادامه داشته باشد، فشار اصلی بازار ممکن است نه از سمت تقاضا، بلکه از سمت موجودی و توان عرضه کارخانه‌ها ایجاد شود.

گاز هم به مشکل تازه صنعت تبدیل شد

ریسک انرژی فقط به برق محدود نمی‌شود.

دبیر انجمن سیمان گفته نیاز روزانه کارخانه‌های سیمان به گاز حدود ۲۸ میلیون مترمکعب است، اما در مقطع اعلام این آمار کمتر از پنج میلیون مترمکعب گاز به صنعت تحویل می‌شد. کاهش شدید تحویل گاز باعث شده برخی واحدها زودتر از موعد سراغ ذخایر سوخت مایع بروند.

این مسئله از دو جهت اهمیت دارد. نخست اینکه استفاده زودهنگام از ذخایر مازوت می‌تواند وضعیت سوخت زمستان کارخانه‌ها را دشوارتر کند و دوم اینکه خود سوخت جایگزین نیز به‌شدت گران شده است.

طبق اعلام انجمن، قیمت مازوت طی دو ماه حدود ۶۶ درصد افزایش داشته و نسبت به شهریور سال گذشته از حدود ۱۳۰۰ تومان به ۴۴۰۰ تومان رسیده است؛ هزینه حمل حداقل دو هزار تومانی هر لیتر نیز جداگانه به آن اضافه می‌شود. گازوئیل مورد استفاده برای ژنراتورهای خودتأمین نیز با نرخ آزاد بسیار بالایی عرضه شده که تولید برق دیزلی را برای کارخانه‌ها کم‌صرفه می‌کند.

آیا سیمان دوباره گران می‌شود؟

با مجموعه این داده‌ها، بازار در کوتاه‌مدت با دو نیروی مخالف روبه‌روست.

از یک طرف، قیمت‌های امروز پس از افزایش ۱۱ مهر تثبیت شده‌اند و هیچ نشانه‌ای از کمبود فوری سیمان در بازار دیده نمی‌شود. تولید سیمان نهایی و تحویل به مشتریان نیز نسبت به سال گذشته رشد داشته است. این عوامل اجازه نمی‌دهند صرفاً بر مبنای نگرانی از انرژی، افزایش قیمت فوری و قطعی پیش‌بینی شود.

از طرف دیگر، هزینه تولید کارخانه‌ها همچنان صعودی است. انجمن سیمان می‌گوید میانگین قیمت سیمان در بورس کالا از ابتدای سال تا مهر حدود ۴۴ درصد رشد کرده، اما هم‌زمان هزینه ارز، قطعات، تعمیرات، سوخت و مواد مورد نیاز تولید نیز به‌شدت افزایش یافته است.

بنابراین اگر محدودیت انرژی تشدید شود یا هزینه جایگزینی تولید بیشتر بالا برود، احتمال اینکه کارخانه‌ها و بازار در دوره بعدی قیمت‌های بالاتری را مطالبه کنند، وجود دارد.

سیمان صوفیان همچنان گران‌ترین برند شاخص بازار

یکی از نکات بازار فعلی، اختلاف قابل توجه میان نرخ برندهای مختلف است. سیمان صوفیان با ۲۹۳ هزار تومان حدود ۳۸ هزار تومان از آبیک گران‌تر است.

این تفاوت الزاماً به معنای یک قیمت واحد برای کل صنعت نیست. فاصله جغرافیایی کارخانه تا محل مصرف، هزینه حمل، نوع محصول، موجودی منطقه‌ای و میزان تقاضای هر برند می‌تواند نرخ نهایی را تغییر دهد.

همین موضوع سبب می‌شود حتی در روزهایی که از «ثبات بازار سیمان» صحبت می‌شود، اختلاف قیمتی میان کارخانه‌ها همچنان قابل توجه باشد.

پیش‌بینی قیمت سیمان؛ بازار فعلاً آرام اما شکننده است

جمع‌بندی معاملات پنجشنبه ۱۶ مهر نشان می‌دهد بازار سیمان پس از افزایش ابتدای هفته وارد دوره تثبیت در سطوح جدید شده است.

تهران روی ۲۶۰ هزار تومان، صوفیان ۲۹۳ هزار تومان، ساوه ۲۵۷ هزار تومان و آبیک ۲۵۵ هزار تومان قرار دارند و این نرخ‌ها نسبت به روز قبل تغییری نکرده‌اند. منابع رسمی رصد بازار مصالح نیز ثبات نرخ سیمان در معاملات امروز را تأیید می‌کنند.

با این حال، داده‌های صنعت اجازه نمی‌دهد این ثبات را به معنای پایان فشارهای افزایشی بدانیم. کاهش ۳.۵ میلیون تنی تولید کلینکر، ادامه محدودیت برق در مهر، افت شدید تحویل گاز و جهش قیمت سوخت همگی نشان می‌دهند بخش تولید هنوز تحت فشار قرار دارد.

در نتیجه، سناریوی محتمل کوتاه‌مدت ثبات قیمت با ریسک متمایل به افزایش است. اگر محدودیت انرژی کاهش پیدا کند و تولید کلینکر به شرایط عادی برگردد، نرخ‌های فعلی می‌توانند برای مدت بیشتری حفظ شوند؛ اما ادامه محدودیت برق و ورود زودهنگام کارخانه‌ها به بحران سوخت زمستانی می‌تواند زمینه موج بعدی افزایش قیمت سیمان را فراهم کند.

بازار امروز آرام است، اما پشت این آرامش هنوز یک متغیر تعیین‌کننده قرار دارد: انرژی.