گوگل ساخت جیمیل برای ایرانیها را بست؟ ماجرای نرسیدن کد تأیید به شمارههای ایران
ساخت یک حساب گوگل برای بسیاری از کاربران ایرانی در ماههای اخیر به فرآیندی غیرقابل پیشبینی تبدیل شده است. در حالت عادی، کاربر نام، تاریخ تولد و اطلاعات اولیه خود را وارد میکند و در برخی موارد بدون نیاز به شماره تلفن میتواند حساب خود را ایجاد کند. اما گوگل ممکن است برای مقابله با حسابهای جعلی، رباتها و سوءاستفاده، احراز هویت تلفنی را اجباری کند.
مشکل از جایی شروع میشود که شماره ایرانی وارد این مرحله میشود.
در یکی از گزارشهای منتشرشده در انجمن رسمی Google Account در اول ژوئیه ۲۰۲۶، یک کاربر ایرانی از بروز گسترده مشکل برای ساخت حساب، دریافت پیامک و حتی بازیابی حسابهای موجود خبر داده است. کاربران دیگری نیز در همان موضوع نوشتهاند که ایجاد حساب جدید با شماره تلفن ایرانی بهشدت دشوار شده و کد تأیید برای آنها ارسال نمیشود. البته گوگل در صفحات Community صراحتاً هشدار میدهد محتوای این بخش توسط کاربران منتشر میشود و لزوماً موضع رسمی شرکت نیست.
نمونه مشابه دیگری در ۹ ژوئیه ثبت شده است؛ کاربری از ایران گزارش کرده که پس از طی مرحله QR Code، هنگام وارد کردن شماره تلفن با خطای «This phone number cannot be used for verification» روبهرو میشود؛ در حالی که به گفته او، شماره موردنظر قبلاً تنها برای یک حساب استفاده شده بود.
گوگل درباره شماره تلفن چه میگوید؟
راهنمای رسمی Google Account اصل درخواست شماره تلفن را تأیید میکند.
گوگل توضیح داده است که برای حفاظت از کاربران و جلوگیری از فعالیت اسپمرها، ممکن است پیش از ایجاد حساب یا هنگام ورود به حساب، تأیید تلفنی لازم شود. بنابراین درخواست شماره تلفن به خودی خود نشانه اعمال محدودیت علیه ایران نیست و بخشی از سیستم ضدسوءاستفاده گوگل محسوب میشود.
در همین صفحه سه مشکل متداول توضیح داده شده است.
اگر پیامک نرسد، گوگل میگوید ممکن است تأخیر مربوط به اپراتور یا زیرساخت مخابراتی باشد و پیشنهاد میکند کاربر مدتی صبر کند یا در صورت نمایش گزینه مربوطه، روش تماس تلفنی را امتحان کند.
برای خطای «این شماره تلفن نمیتواند برای تأیید استفاده شود» نیز راهنمای رسمی پیشنهاد میکند شماره دیگری مورد استفاده قرار گیرد. گوگل همچنین تعداد حسابهایی را که میتوان با یک شماره ایجاد یا تأیید کرد محدود میکند.
اما نکته مهم اینجاست: در این راهنمای رسمی هیچ اشارهای نشده که شمارههای +98 ایران بهطور کلی و رسمی از فرآیند تأیید Google Account حذف شدهاند.
گزارشهای ایرانیها فقط مربوط به ساخت حساب نیست
بررسی گزارشهای ماههای گذشته نشان میدهد مشکل فقط به ایجاد جیمیل جدید محدود نیست.
در ماه مه ۲۰۲۶، کاربری از ایران در انجمن Gmail گزارش کرده بود که برای فعال کردن ورود دومرحلهای نمیتواند پیامک کد تأیید دریافت کند. او نوشته بود روشهای مختلف مانند تغییر اینترنت، دستگاه و مرورگر را امتحان کرده اما مشکل ادامه داشته است.
کاربر دیگری در همان ماه گزارش کرده پس از مدت طولانی عدم ورود به حساب گوگل، برای احراز هویت با QR Code و سپس SMS مواجه شده است. به گفته او، فرآیند روی گوشی موفق به نظر میرسید اما تأیید روی رایانه کامل نمیشد و پس از چند بار تلاش نیز حساب به دلیل درخواستهای متعدد موقتاً محدود شد.
نمونهای مشابه در ژوئن نیز منتشر شده است. کاربری ایرانی نوشته حساب تازه ایجادشده روی گوشی کار میکند، اما هنگام ورود به Gmail در رایانه، گوگل احراز هویت اضافه میخواهد. ارسال پیامک به شماره ایرانی در این مرحله با خطا روبهرو شده و حتی استفاده از QR Code نیز مشکل را حل نکرده است.
مجموع این گزارشها نشان میدهد مسئله فقط یک مرحله مشخص از ثبتنام نیست و میتواند در ساخت حساب، ورود مجدد، احراز هویت و بازیابی حساب ظاهر شود.
آیا گوگل ساخت جیمیل را برای ایرانیها تحریم کرده است؟
در شرایط فعلی، استفاده از عبارت «گوگل ساخت جیمیل را برای ایرانیها تحریم کرد» نیازمند احتیاط است.
آنچه میتوان با اطمینان گفت این است که گزارشهای متعددی از عدم موفقیت شمارههای ایرانی در فرآیند تأیید گوگل وجود دارد. اما تا زمان تنظیم این گزارش، در راهنماهای رسمی Google Account اطلاعیهای مبنی بر ممنوعیت عمومی ایجاد حساب برای شهروندان ایران یا حذف رسمی شمارههای ایران از تأیید تلفنی مشاهده نمیشود.
البته سرویسهای گوگل در ایران پیش از این نیز محدودیتهای مختلف منطقهای داشتهاند. برای مثال، فهرست رسمی کشورهای پشتیبانیشده برای برخی خدمات پولی Google Play ایران را شامل نمیشود. اما محدود بودن یک سرویس تجاری یا پرداختی را نمیتوان مستقیماً به معنای ممنوعیت ایجاد Google Account دانست؛ این دو موضوع از نظر فنی و سیاست خدمات یکسان نیستند.
بنابراین فعلاً شواهد برای اعلام یک «تحریم جدید رسمی علیه ساخت جیمیل» کافی نیست.
علت نرسیدن کد گوگل به شماره ایران چیست؟
چند سناریو برای توضیح این وضعیت وجود دارد، اما هیچکدام تاکنون بهعنوان علت قطعی از سوی گوگل اعلام نشدهاند.
نخستین احتمال، اختلال در مسیر ارسال پیامکهای بینالمللی به اپراتورهای داخل ایران است. سیستمهای OTP معمولا به شرکتها و درگاههای پیامکی بینالمللی وابستهاند و بروز اختلال در هر بخش از این زنجیره میتواند باعث نرسیدن کد شود.
احتمال دوم به سامانههای ضدتقلب گوگل مربوط است. خود گوگل میگوید تعداد دفعات استفاده از یک شماره تلفن برای ایجاد یا تأیید حساب محدود میشود. همچنین رفتار دستگاه، شبکه، تعداد تلاشهای ناموفق و سایر سیگنالهای امنیتی میتوانند باعث درخواست احراز هویت بیشتر شوند.
احتمال دیگر نیز اعمال محدودیت در سطح کشور، اپراتور یا مسیر پیامکی است؛ اما بدون اعلام رسمی گوگل نمیتوان مشخص کرد که مشکل فعلی ناشی از تصمیم سیاستی شرکت است یا یک مانع فنی و مخابراتی.
چرا این اختلال برای کاربران اندروید مهم است؟
مشکل ساخت حساب گوگل بسیار فراتر از ناتوانی در ایجاد یک آدرس Gmail است.
یک حساب Google نقطه ورود به بخش بزرگی از اکوسیستم اندروید است. کاربران از آن برای Google Play، همگامسازی مخاطبان و تنظیمات، Google Drive، Google Photos، پشتیبانگیری دستگاه، Find My Device و ورود به سرویسها و اپلیکیشنهای مختلف استفاده میکنند.
همین مسئله در شکایت کاربران ایرانی در انجمن گوگل نیز مورد تأکید قرار گرفته است؛ گزارش اول ژوئیه مشخصاً به مشکلات دسترسی به Play Store، Drive، Photos، Contacts، Calendar، Find My Device و قابلیتهای پشتیبانگیری اشاره میکند.
در نتیجه، افرادی که گوشی اندرویدی جدید خریدهاند یا برای کار و تحصیل به حساب تازه نیاز دارند، بیش از دیگران از این مشکل آسیب میبینند.
آیا راهحل رسمی برای مشکل تأیید شماره وجود دارد؟
راهکار رسمی گوگل در شرایط فعلی محدود است.
گوگل توصیه میکند در صورت نرسیدن پیامک مدتی صبر شود، روش تماس تلفنی در صورت وجود امتحان شود یا از شماره دیگری استفاده شود. اگر سیستم اعلام کند شماره بیش از حد استفاده شده یا قابل پذیرش نیست، راهنمای رسمی نیز استفاده از شماره متفاوت را پیشنهاد میکند.
با این حال، این توصیه برای کاربران ایرانی که مشکل آنها احتمالاً در سطح گستردهتری از یک شماره منفرد رخ میدهد، همیشه عملی نیست.
تلاشهای مکرر و پشت سرهم نیز میتواند نتیجه معکوس داشته باشد؛ گزارشهای کاربران نشان میدهد پس از تعداد زیادی درخواست ناموفق، ممکن است سیستم موقتاً اجازه تلاش مجدد را محدود کند.
فعلاً «اختلال تأیید گوگل» دقیقتر از «تحریم جیمیل» است
آنچه تا امروز قابل اثبات است، افزایش محسوس گزارش کاربران ایرانی درباره شکست دریافت کد تأیید و پذیرفته نشدن شمارههای ایران است.
اما میان این واقعیت و ادعای «گوگل رسماً ساخت حساب Gmail را برای ایران ممنوع کرده» فاصله وجود دارد.
گوگل همچنان در راهنمای عمومی خود علت خطاهای شماره تلفن را به سیستمهای جلوگیری از سوءاستفاده، محدودیت تعداد حسابها و مشکلات احتمالی ارسال پیامک مرتبط میداند و اعلامیهای درباره مسدود شدن عمومی شمارههای ایرانی برای ساخت حساب منتشر نکرده است.
بنابراین در شرایط فعلی، دقیقترین توصیف این است: کاربران ایرانی با یک اختلال یا محدودیت گسترده در احراز هویت تلفنی Google Account مواجه شدهاند، اما علت آن هنوز رسماً مشخص نشده است.
اگر گوگل در ادامه سیاست تازهای درباره شمارههای ایران اعلام کند، ماجرا از یک مشکل فنی یا منطقهای به یک محدودیت رسمی تبدیل خواهد شد؛ اما تا آن زمان، تعبیر «تحریم ساخت جیمیل» بیشتر بازتاب تجربه دشوار کاربران ایرانی است تا عنوان یک تصمیم رسمی اعلامشده از سوی گوگل.
