سیمان در آستانه موج جدید گرانی؟ قیمت پاکتی تا ۲۸۹ هزار تومان رسید
قیمت سیمان عمده امروز ۱۹ مرداد ۱۴۰۵ تغییر محسوسی نسبت به معاملات یکشنبه ندارد و چهار برند پرتقاضای بازار با همان نرخهای روز قبل معامله میشوند. گزارش روز بازار نیز صراحتاً از شروع معاملات بدون تغییر نسبت به روز گذشته خبر میدهد.
| محصول | قیمت عمده |
|---|---|
| سیمان پاکتی تهران تیپ ۲ | ۲۵۳ هزار تومان |
| سیمان پاکتی آبیک تیپ ۲ | ۲۵۵ هزار تومان |
| سیمان پاکتی ساوه تیپ ۲ | ۲۵۷ هزار تومان |
| سیمان پاکتی صوفیان تیپ ۲ | ۲۸۹ هزار تومان |
اختلاف گرانترین و ارزانترین محصول این جدول به ۳۶ هزار تومان میرسد. به بیان دیگر، قیمت صوفیان حدود ۱۴.۲ درصد بالاتر از سیمان تهران است. اگر این ارقام مربوط به پاکت استاندارد ۵۰ کیلویی در نظر گرفته شوند، هزینه معادل هر تن از حدود ۵ میلیون و ۶۰ هزار تومان برای تهران تا ۵ میلیون و ۷۸۰ هزار تومان برای صوفیان خواهد بود؛ یعنی اختلافی حدود ۷۲۰ هزار تومان در هر تن.
چرا سیمان با وجود فشار هزینهها فعلاً گران نمیشود؟
ثبات قیمت الزاماً به معنای آرامشدن هزینه تولید نیست. صنعت سیمان در تابستان امسال با محدودیت جدی برق روبهرو بوده است. علیاکبر الوندیان، دبیر انجمن صنفی صنعت سیمان، پیشتر اعلام کرده بود برای تیر و مرداد محدودیت ۸۵ درصدی برق به کارخانهها ابلاغ شده و در صورت اجرای کامل، برخی واحدها تنها امکان فعالیت در حدود ۱۰ تا ۱۵ درصد ظرفیت را خواهند داشت.
بعدتر بخشی از این محدودیت تعدیل و حدود ۴۰۰ مگاوات برق به صنعت سیمان اختصاص داده شد، اما مشکل دیگری شکل گرفت: کارخانهها برای جبران کمبود، بخشی از برق مورد نیاز را از بورس انرژی تهیه میکنند و طبق اعلام انجمن، قیمت برق در آن بازار به دلیل کاهش عرضه حدود سه برابر شده است.
بنابراین کارخانه ممکن است برق بیشتری نسبت به سناریوی محدودیت ۸۵ درصدی دریافت کند، اما همان برق با هزینه بسیار بالاتری به دستش برسد. نتیجه چنین وضعیتی آن است که فشار از «کمبود تولید» به «افزایش قیمت تمامشده» منتقل میشود.
آیا کمبود سیمان در بازار وجود دارد؟
فعلاً شواهد رسمی از کمبود سراسری حکایت نمیکند. انجمن صنعت سیمان اعلام کرده با ترکیب برق شبکه، خرید از بورس انرژی و استفاده از ذخایر کلینکر، نیاز فعلی بازار تأمین شده و کمبود عمومی سیمان مشاهده نمیشود.
این موضوع یکی از دلایل اصلی ثبات قیمتهای روزانه است. تا زمانی که کارخانهها بتوانند عرضه را در سطحی متناسب با تقاضا حفظ کنند، شوک هزینهها لزوماً همان روز به افزایش قیمت بازار منجر نمیشود.
اما این وضعیت یک شرط مهم دارد: ذخایر کلینکر و ظرفیت جایگزین تأمین انرژی نباید به شکل جدی تضعیف شوند. اگر محدودیت برق طولانیتر شود و موجودی کلینکر کارخانهها کاهش پیدا کند، احتمال انتقال فشار هزینه و کمبود تولید به قیمت بازار افزایش خواهد یافت.
زنگ خطر سال گذشته دوباره به صدا درآمده است؟
تجربه محدودیت انرژی برای بازار سیمان چندان خوشایند نیست. دبیر انجمن صنعت سیمان گفته سال گذشته تنها در یک دوره ۱۰ روزه که محدودیت برق حدود ۹۰ درصد اعمال شد، قیمت سیمان در بورس کالا به بیش از سه برابر قیمت فروش کارخانه رسید.
این تجربه توضیح میدهد چرا بازار به اخبار برق حساس است. سیمان کالایی است که امکان ذخیرهسازی آن محدودتر از کلینکر است و وقتی تولید کارخانهها کاهش پیدا میکند، فاصله میان عرضه و تقاضا میتواند در زمان کوتاهی خودش را در بورس کالا و سپس بازار آزاد نشان دهد.
بااینحال، شرایط امروز دقیقاً مشابه آن مقطع نیست. بخشی از محدودیت برق تعدیل شده و کارخانهها از ابزارهایی مانند خرید برق بورس انرژی و مصرف ذخایر کلینکر استفاده میکنند. به همین دلیل نمیتوان صرفاً بر اساس فشار انرژی، افزایش قطعی و فوری قیمت را پیشبینی کرد.
هزینه پاکت هم به اندازه انرژی مهم شده است
یکی از نکات کمتر دیدهشده بازار، جهش قیمت بستهبندی است. طبق اعلام انجمن صنفی صنعت سیمان، متوسط قیمت سیمان پاکتی در ابتدای امسال حدود کیلویی ۲۶۰۰ تومان بود و در خرداد به حدود ۳۹۰۰ تومان رسید؛ رشدی نزدیک ۴۹ درصد. در همین مدت، قیمت پاکت سیمان نسبت به سال قبل حدود ۴۰۰ درصد رشد کرده بود.
در گزارش دیگری نیز انجمن صنعت سیمان افزایش هزینه پاکت را یکی از دلایل مهم گرانشدن سیمان پاکتی اعلام کرده است.
این موضوع باعث میشود حتی اگر قیمت کلینکر یا ماده اولیه تغییر بزرگی نکند، سیمان پاکتی همچنان تحت فشار هزینه باشد. برای مشتریان عمدهای که امکان خرید فله دارند، این تفاوت اهمیت زیادی پیدا میکند؛ زیرا بخشی از قیمت پاکتی مستقیماً به هزینه بستهبندی مربوط است.
قیمت امروز برای یک پروژه ساختمانی چه معنایی دارد؟
برای یک خرید کوچک شاید اختلاف ۲۵۳ تا ۲۸۹ هزار تومان چندان بزرگ به نظر نرسد، اما در مقیاس پروژه تفاوت قابلتوجه میشود.
با فرض پاکتهای ۵۰ کیلویی، یک تن سیمان برابر با ۲۰ پاکت است. در نتیجه:
-
یک تن سیمان تهران حدود ۵ میلیون و ۶۰ هزار تومان تمام میشود.
-
یک تن آبیک حدود ۵ میلیون و ۱۰۰ هزار تومان است.
-
یک تن ساوه حدود ۵ میلیون و ۱۴۰ هزار تومان میشود.
-
یک تن صوفیان به حدود ۵ میلیون و ۷۸۰ هزار تومان میرسد.
بنابراین در خرید ۱۰ تن، فاصله میان ارزانترین و گرانترین گزینه جدول حدود ۷ میلیون و ۲۰۰ هزار تومان خواهد بود. در پروژهای با مصرف ۱۰۰ تن، همین اختلاف نظری به حدود ۷۲ میلیون تومان میرسد.
البته هزینه نهایی پروژه فقط قیمت عمده کارخانه نیست. کرایه حمل، فاصله کارخانه تا محل پروژه، تخلیه، واسطه فروش و شرایط خرید میتواند حتی ترتیب اقتصادی برندها را تغییر دهد. ممکن است سیمان ارزانتر کارخانهای دورتر، پس از اضافهشدن کرایه حمل از محصول گرانتر یک کارخانه نزدیک هزینه بیشتری داشته باشد.
آیا وقت خرید سیمان است؟
برای مصرفکنندهای که نیاز قطعی و نزدیک دارد، ثبات فعلی بازار امکان مقایسه و خرید بدون فشار یک موج افزایشی روزانه را فراهم کرده است. اما خرید صرفاً با هدف احتکار یا پیشبینی جهش قیمت، ریسک خود را دارد؛ زیرا سمت تقاضای ساختوساز نیز بر بازار اثرگذار است و افزایش عرضه یا کاهش مصرف میتواند مانع جهش شود.
برای پروژههای واقعی، سه متغیر اهمیت بیشتری دارند: نرخ کارخانه، هزینه حمل و استمرار عرضه. اگر پروژه در چند هفته آینده مصرف مشخصی دارد، برنامهریزی مرحلهای خرید معمولاً ریسک نوسان را کمتر از خرید تمام حجم در یک روز میکند.
پیشبینی قیمت سیمان در ادامه مرداد ۱۴۰۵
سناریوی پایه، ادامه ثبات همراه با نوسان محدود است. اگر تخصیص برق فعلی حفظ شود، ذخایر کلینکر پاسخگوی بازار باشد و تقاضای ساختوساز جهش نکند، احتمال دارد سیمان در محدودههای فعلی باقی بماند. وجود عرضه کافی تا امروز از این سناریو حمایت میکند.
سناریوی افزایشی با تشدید محدودیت برق فعال میشود. اگر کارخانهها دوباره با محدودیت شدیدتری مواجه شوند یا قیمت برق بورس انرژی بیشتر افزایش یابد، هزینه تولید و ریسک کاهش عرضه بالا میرود. سابقه جهش قیمت در دوره محدودیت ۹۰ درصدی برق نشان میدهد بازار در این شرایط میتواند سریع واکنش نشان دهد.
سناریوی آرامتر نیز ممکن است. اگر برق پایدارتر شود و کارخانهها امکان افزایش تولید داشته باشند، عرضه میتواند فشار هزینهها را تا حدی خنثی کند. تولید سیمان در دو ماه نخست امسال ۱۱.۳ میلیون تن اعلام شده که ۹.۶ درصد بیشتر از مدت مشابه سال قبل بوده است؛ هرچند تولید کلینکر در همان دوره پنج درصد کاهش داشت.
جمعبندی؛ ثباتی که نباید با ارزانی اشتباه گرفته شود
قیمت سیمان عمده در ۱۹ مرداد ۱۴۰۵ فعلاً ثابت است؛ تهران ۲۵۳ هزار، آبیک ۲۵۵ هزار، ساوه ۲۵۷ هزار و صوفیان ۲۸۹ هزار تومان معامله میشوند.
اما این ثبات روی بستری کمریسک شکل نگرفته است. محدودیتهای تابستانی برق، افزایش قیمت برق بورس انرژی، هزینه بالاتر بستهبندی و حملونقل همچنان حاشیه سود و توان تولید کارخانهها را تحت فشار قرار میدهند. انجمن صنعت سیمان نیز هشدار داده محدودیت شدید برق میتواند تولید را مختل کند.
بنابراین مهمترین علامت برای قیمت سیمان در ادامه مرداد نه تغییر چند هزار تومانی یک برند در یک روز، بلکه وضعیت تأمین برق کارخانهها و میزان عرضه در بورس و بازار خواهد بود. تا وقتی عرضه حفظ شود، احتمال ثبات بیشتر است؛ اما هر شوک جدی به تولید میتواند آرامش فعلی را بهسرعت برهم بزند.