قیمت سیمان امروز ۱۷ مرداد ۱۴۰۵ ثابت ماند؛ آرامش قبل از موج جدید گرانی؟
بازار سیمان مردادماه فعلاً برخلاف برخی بازارهای مواد اولیه وارد موج تازهای از افزایش قیمت نشده است. نرخهای اعلامشده برای چهار برند پرمصرف بازار دقیقاً با قیمتهایی که در ابتدای مرداد و همچنین روزهای چهارم و هفتم مرداد ثبت شده بود همخوانی دارد؛ موضوعی که از تثبیت نسبی بازار عمدهفروشی طی نیمه نخست ماه حکایت میکند.
با این حال، ثبات قیمت روی تابلو را نمیتوان به معنای کاهش هزینه تولید دانست. صنعت سیمان یکی از صنایع انرژیبر کشور است و فعالان این حوزه از مدتها قبل هشدار دادهاند که محدودیت برق در فصل گرم میتواند تولید کلینکر و سیمان را با مشکل مواجه کند.
قیمت سیمان امروز ۱۷ مرداد ۱۴۰۵
براساس نرخهای اعلامشده در بازار عمده، قیمت محصولات پرمصرف سیمان تیپ ۲ امروز به شرح زیر است:
| نوع سیمان | قیمت عمده |
|---|---|
| سیمان پاکتی تهران تیپ ۲ | ۲۵۳ هزار تومان |
| سیمان پاکتی صوفیان تیپ ۲ | ۲۸۹ هزار تومان |
| سیمان پاکتی ساوه تیپ ۲ | ۲۵۷ هزار تومان |
| سیمان پاکتی آبیک تیپ ۲ | ۲۵۵ هزار تومان |
نکته قابل توجه این است که همین چهار نرخ در نخستین روز مرداد نیز برای بازار ثبت شده بودند؛ سیمان تهران ۲۵۳ هزار تومان، صوفیان ۲۸۹ هزار تومان، ساوه ۲۵۷ هزار تومان و آبیک ۲۵۵ هزار تومان. گزارشهای چهارم و هفتم مرداد نیز تغییر محسوسی در این اعداد نشان نمیدهند.
بنابراین میتوان گفت دستکم در این گروه از محصولات، بازار در نیمه نخست مرداد وارد یک دوره نسبتاً طولانی ثبات شده است.
چرا سیمان با وجود گرانی تولید هنوز افزایش قیمت گسترده ندارد؟
پاسخ این سؤال را باید در تفاوت میان «هزینه تولید» و «قیمت بازار» جستوجو کرد.
افزایش هزینه برق، سوخت یا حملونقل الزاماً همان روز به افزایش قیمت فروش منجر نمیشود. تولیدکننده تا زمانی که بتواند تولید را ادامه دهد، موجودی قبلی در شبکه وجود داشته باشد و بازار با کمبود فیزیکی محصول مواجه نشود، ممکن است بخشی از فشار هزینه را تحمل کند.
اما اگر محدودیت انرژی باعث افت محسوس تولید شود، معادله تغییر میکند. عرضه کمتر در کنار تقاضای ثابت یا رو به رشد میتواند بازار را بهسرعت تحت فشار قرار دهد.
انجمن صنفی کارفرمایان صنعت سیمان پیشتر برای تأمین برق مورد نیاز کارخانهها با وزارت نیرو وارد مذاکره شده بود. در یکی از این جلسات توافق شده بود نحوه تخصیص برق به شکلی مدیریت شود که امکان تولید حدود پنج میلیون تن کلینکر و سیمان در ماه فراهم بماند.
همین مذاکرات نشان میدهد برق برای صنعت سیمان یک متغیر فرعی نیست، بلکه مستقیماً با حجم عرضه بازار ارتباط دارد.
هشدار انجمن سیمان درباره محدودیت ۸۵ درصدی برق
شدت نگرانی صنعت زمانی روشنتر میشود که به هشدارهای خردادماه نگاه کنیم. علیاکبر الوندیان، دبیر انجمن صنفی صنعت سیمان، اعلام کرده بود وزارت نیرو برای تیرماه محدودیت برق تا سطح ۸۵ درصد را برای واحدهای سیمانی در نظر گرفته و اجرای کامل چنین محدودیتی میتواند بخش بزرگی از ظرفیت تولید را از مدار خارج کند.
براساس توضیحات او، صنعت سیمان بهطور متوسط حدود ۱۵۶۰ مگاوات برق نیاز دارد. در آن مقطع حدود هزار مگاوات برای صنعت در نظر گرفته شده بود و نگرانی وجود داشت که با محدودیتهای بیشتر، برق در دسترس برخی کارخانهها به حدود ۴۰۰ مگاوات کاهش پیدا کند. انجمن همچنین تیر و مرداد را حساسترین ماهها از نظر محدودیت انرژی معرفی کرده بود.
در همان گزارش، تقاضای سیمان نسبت به مدت مشابه سال قبل حدود هفت درصد بیشتر عنوان شده بود. اگر این تقاضا همزمان با افت تولید ادامه یابد، فشار بالقوه بر قیمتها بیشتر خواهد شد.
فقط قطعی برق نیست؛ خود قبض برق هم گرانتر شده است
مشکل تولیدکنندگان به تعداد ساعتهای خاموشی محدود نمیشود. فعالان صنعتی در سال جاری از افزایش هزینه واقعی برق نیز گلایه کردهاند.
آرمان خالقی، دبیرکل خانه صنعت و معدن ایران، در خردادماه از اضافهشدن هزینهای تحت عنوان «حق ترانزیت» به قبوض برق صنایع خبر داد و گفت این تغییر باعث افزایش هزینه برق واحدهای تولیدی شده است. به گفته او، این هزینه به انتقال برق از نیروگاه تا محل مصرف مربوط میشود.
به بیان ساده، کارخانه ممکن است هم با محدودیت دریافت برق روبهرو باشد و هم برای همان انرژی هزینه بیشتری پرداخت کند.
برای صنعت سیمان که آسیابها، کورهها، فنها و تجهیزات تولید آن مصرف انرژی بالایی دارند، افزایش قیمت برق مستقیماً بر بهای تمامشده اثر میگذارد.
سوخت و حملونقل؛ دو هزینه پنهان در قیمت پاکت سیمان
سیمان کالایی با ارزش وزنی نسبتاً پایین و هزینه حمل بالا است. یعنی حمل یک کامیون سیمان در مسافت طولانی میتواند سهم قابلتوجهی از قیمت نهایی را تشکیل دهد.
افزایش هزینه سوخت، کرایه کامیون، تعمیرات ناوگان و دستمزد، حتی اگر قیمت کارخانه ثابت بماند، میتواند نرخ تحویل محصول در پروژه ساختمانی را افزایش دهد.
مازوت نیز برای صنعت سیمان اهمیت ویژهای دارد. انجمن سیمان در خرداد بر ضرورت تعیین قیمت مقطوع برای مازوت تحویلی به کارخانهها تأکید کرده بود؛ نشانهای دیگر از اینکه ابهام درباره هزینه انرژی به یکی از مشکلات برنامهریزی تولید تبدیل شده است.
بنابراین قیمت ۲۵۳ یا ۲۸۹ هزار تومانی یک پاکت سیمان فقط حاصل هزینه مواد اولیه نیست؛ برق، سوخت، نیروی انسانی و بهویژه حملونقل نیز در آن نقش دارند.
چرا سیمان صوفیان از تهران، ساوه و آبیک گرانتر است؟
در نرخهای امروز، سیمان صوفیان با قیمت ۲۸۹ هزار تومان بالاتر از سه محصول دیگر قرار دارد، در حالی که تهران ۲۵۳ هزار، آبیک ۲۵۵ هزار و ساوه ۲۵۷ هزار تومان قیمت دارند.
این اختلاف الزاماً به معنای گرانفروشی یک کارخانه نیست. قیمت بازار سیمان به محل تحویل، فاصله حمل، موجودی منطقهای، هزینه لجستیک، شرایط عرضه و حتی مقصد خرید وابسته است.
به همین دلیل خریداران پروژههای بزرگ ساختمانی نباید صرفاً قیمت اسمی پاکت را ملاک انتخاب قرار دهند. هزینه تحویل در محل پروژه میتواند ترتیب گزینههای ارزان و گران را تغییر دهد.
آیا قیمت سیمان در روزهای آینده بالا میرود؟
فعلاً نشانهای از آغاز موج گسترده افزایش قیمت در نرخهای اعلامی دیده نمیشود. تداوم قیمتهای مشابه از ابتدای مرداد تا امروز نشان میدهد بازار توانسته فشارهای موجود را بدون جهش عمومی قیمت جذب کند.
اما این ثبات شکننده است.
سناریوی نخست این است که تأمین برق کارخانهها در سطحی حفظ شود که تولید بازار را پوشش دهد. در این وضعیت، احتمال ادامه نوسان محدود و ثبات نسبی بیشتر است.
سناریوی دوم زمانی شکل میگیرد که محدودیت برق شدیدتر شود و موجودی شبکه توزیع کاهش پیدا کند. با توجه به هشدار رسمی انجمن درباره آسیب محدودیتهای سنگین برق به ظرفیت تولید، چنین وضعیتی میتواند قیمتها را دوباره تحت فشار صعودی قرار دهد.
عامل سوم وضعیت ساختوساز است. اگر تقاضای پروژههای ساختمانی ضعیف باشد، افزایش هزینه تولید لزوماً بهسرعت به بازار منتقل نمیشود؛ اما همزمانی کاهش تولید و رشد مصرف میتواند آرامش کنونی را خیلی سریع تغییر دهد.
آرامش بازار سیمان فعلاً ادامه دارد؛ اما هزینه تولید یک هشدار جدی است
بازار سیمان در ۱۷ مرداد ۱۴۰۵ از نظر قیمت روزانه آرام است. سیمان تهران در ۲۵۳ هزار تومان، صوفیان در ۲۸۹ هزار تومان، ساوه در ۲۵۷ هزار تومان و آبیک در ۲۵۵ هزار تومان باقی ماندهاند؛ نرخهایی که از ابتدای مرداد تغییر محسوسی نداشتهاند.
اما پشت این ثبات، وضعیت تولید چندان آرام نیست. هشدار درباره محدودیت برق، افزایش هزینه انرژی، حق ترانزیت برق، ابهام قیمت سوخت و رشد هزینه حملونقل نشان میدهد کارخانهها تحت فشار قرار دارند.
بنابراین مهمترین متغیر بازار در ادامه مرداد نه نرخ امروز سیمان، بلکه میزان برق تحویلی به کارخانهها و توان آنها برای حفظ تولید خواهد بود. اگر عرضه در همین سطح باقی بماند، بازار میتواند به آرامش ادامه دهد؛ اما کاهش محسوس تولید ممکن است قیمتهایی را که چند هفته است تقریباً ثابت ماندهاند، بار دیگر وارد مسیر افزایشی کند.