ریزش بیتکوین به کانال ۶۳ هزار دلار؛ آیا انباشت نهنگها بازار رمزارزها را نجات میدهد؟
قیمت بیتکوین در معاملات امروز شنبه ۱۰ مرداد ۱۴۰۵، برابر با اول اوت ۲۰۲۶، تحت تأثیر ادامه فضای ریسکگریزی بازارهای مالی و کاهش تقاضا برای داراییهای پرریسک، تا حوالی ۶۳ هزار دلار پایین آمد. دادههای لحظهای منابع مختلف، قیمت بزرگترین رمزارز بازار را در محدوده ۶۲ هزار و ۹۰۰ تا ۶۳ هزار و ۱۰۰ دلار نشان میدهند.
بر اساس اطلاعات منتشرشده از سوی کوینمارکتکپ، قیمت بیتکوین هنگام بهروزرسانی دادهها حدود ۶۲ هزار و ۹۹۰ دلار بود و ارزش معاملات ۲۴ ساعته آن به حدود ۲۴.۹ میلیارد دلار میرسید. بنابراین عدد ۱.۳ میلیارد دلار که در برخی گزارشهای داخلی برای حجم معاملات بیتکوین ذکر شده، نمیتواند بیانگر کل معاملات جهانی این رمزارز باشد و احتمالا فقط به معاملات یک صرافی یا مجموعه محدودی از بازارها مربوط است.
دادههای تجمیعی بازار ایران نیز در ساعت ۱۱:۲۰ روز شنبه، قیمت بیتکوین را حدود ۶۳ هزار و ۵۰ دلار نشان میداد. اختلاف جزئی میان قیمت منابع مختلف طبیعی است؛ زیرا بازار رمزارزها بهصورت شبانهروزی فعالیت میکند و قیمتها در صرافیهای مختلف بر اساس نقدشوندگی، حجم سفارشها و زمان دریافت دادهها متفاوت هستند.
چرا قیمت بیتکوین دوباره کاهش یافت؟
افت امروز بیتکوین تنها یک نوسان تکنیکال در بازار رمزارزها نیست و باید آن را در کنار تحولات اقتصاد کلان آمریکا بررسی کرد. گزارش رویترز نشان میدهد کاهش امیدواری سرمایهگذاران به پایین آمدن نرخ بهره فدرال رزرو، انتشار تورم بالاتر از انتظار و خروج سرمایه از صندوقهای قابل معامله نقدی بیتکوین، فشار محسوسی بر بازار وارد کرده است.
رمزارزها معمولاً در دورههایی که نرخهای بهره بالا باقی میمانند، تحت فشار قرار میگیرند. افزایش یا ثابت ماندن نرخ بهره در سطوح بالا، بازده اوراق دولتی و سایر داراییهای کمریسک را جذابتر میکند و بخشی از سرمایهها را از بازارهایی مانند سهام فناوری و ارزهای دیجیتال خارج میسازد.
از سوی دیگر، عملکرد ضعیف شرکتهای فعال در حوزه رمزارزها نیز بر فضای بازار اثر گذاشته است. سهام صرافی کوینبیس پس از ثبت سومین زیان فصلی متوالی، در معاملات پیش از بازگشایی بازار آمریکا ۵.۶ درصد کاهش یافت. رویترز همچنین گزارش داده است که بیتکوین از ابتدای سال ۲۰۲۶ بیش از ۲۷ درصد از ارزش خود را از دست داده است.
افت بیتکوین به زیر ۶۳ هزار دلار، قیمت آن را به پایینترین سطح دو هفته اخیر رساند و بار دیگر نگرانی معاملهگران درباره از دست رفتن حمایتهای کوتاهمدت را افزایش داد.
قیمت تتر در ایران به ۱۹۵ هزار تومان رسید
در بازار داخلی، برخلاف کاهش قیمت دلاری بیتکوین، تتر روند افزایشی داشت. قیمت هر واحد تتر در ساعت ۱۱:۲۰ امروز حدود ۱۹۵ هزار و ۴۴ تومان ثبت شد که نسبت به روز گذشته نزدیک به ۰.۸۵ درصد افزایش نشان میداد. برخی صرافیهای داخلی نیز قیمتهایی بین ۱۹۴ هزار تا ۱۹۵ هزار و ۳۰۰ تومان اعلام کردند.
افزایش قیمت تتر در ایران لزوماً به معنای افزایش ارزش جهانی این استیبلکوین نیست. قیمت جهانی تتر همچنان نزدیک به یک دلار باقی مانده و نوسان ریالی آن بیش از هر چیز از تغییرات نرخ دلار آزاد، شرایط عرضه و تقاضا در صرافیهای داخلی و ریسکهای سیاسی تأثیر میگیرد.
به همین دلیل ممکن است در روزی که قیمت جهانی بیتکوین کاهش مییابد، ارزش ریالی آن به دلیل رشد قیمت تتر یا دلار افت کمتری داشته باشد. این تفاوت برای معاملهگران ایرانی اهمیت زیادی دارد؛ زیرا بازده سرمایهگذاری آنها حاصل ترکیب دو متغیر قیمت دلاری رمزارز و نرخ تبدیل تتر به تومان است.
اتریوم و آلتکوینها در مدار نزولی
اتریوم، دومین رمزارز بزرگ بازار، نیز همزمان با بیتکوین تحت فشار فروش قرار گرفت. دادههای بازار داخلی در ساعت ۱۱:۲۰، قیمت اتریوم را حدود ۱۸۷۰ دلار نشان میداد. ریپل نیز در محدوده ۱.۰۶ دلار و بایننسکوین نزدیک به ۵۹۰ دلار معامله میشد.
ترون با قیمتی نزدیک به ۰.۳۲۸ دلار معامله شد و دوجکوین نیز در محدوده ۰.۰۷ دلار باقی ماند. چینلینک با عقبنشینی به محدوده ۸.۱۴ دلار، یکی از ضعیفترین عملکردها را میان رمزارزهای بزرگ ثبت کرد. در مقابل، کاردانو با قیمت تقریبی ۰.۱۷۱ دلار نوسان محدودی داشت و توانست در مقاطعی برخلاف روند عمومی بازار حرکت کند.
کاهش همزمان بیتکوین و آلتکوینها نشان میدهد سرمایهها هنوز بهصورت گسترده از بیتکوین به سمت پروژههای کوچکتر حرکت نکردهاند. در چنین شرایطی، صحبت از آغاز «فصل آلتکوینها» زودهنگام است؛ زیرا شکلگیری آلتسیزن معمولاً به افزایش نقدینگی، رشد اشتهای ریسک و عملکرد بهتر آلتکوینها نسبت به بیتکوین نیاز دارد.
سهم بیتکوین از کل ارزش بازار نیز بسته به تعداد داراییهای محاسبهشده و شیوه هر پلتفرم، در منابع مختلف متفاوت است. دادههای اخیر کوینگکو این شاخص را در محدوده بیش از ۵۶ درصد نشان میدهد. بالا ماندن دامیننس بیتکوین معمولاً به این معناست که سرمایهگذاران در دورههای پرریسک، بیتکوین را به بیشتر آلتکوینها ترجیح میدهند.
انتقال بیتکوین از معاملهگران کوتاهمدت به دارندگان قدیمی
با وجود ضعف قیمتها، دادههای آنچین تصویر متفاوتی از ساختار مالکیت بیتکوین ارائه میکنند. اکسل آدلر جونیور، تحلیلگر دادههای آنچین، اعلام کرده است سهم سرمایهگذاران کوتاهمدت از ارزش تحققیافته بیتکوین به ۲۳.۵ درصد کاهش یافته است. این شاخص یک ماه قبل ۲۷ درصد و سه ماه قبل حدود ۴۰ درصد بود.
ارزش تحققیافته برخلاف ارزش بازار، هر بیتکوین را بر اساس قیمتی محاسبه میکند که آخرین بار در شبکه جابهجا شده است. کاهش سهم دارندگان کوتاهمدت نشان میدهد بخش کوچکتری از ارزش شبکه به سکههایی اختصاص دارد که اخیراً معامله یا منتقل شدهاند.
سطح فعلی سهم دارندگان کوتاهمدت در سالهای اخیر بهندرت مشاهده شده و شرایط مشابه آن در کف بازار نزولی دسامبر ۲۰۲۲ و ژانویه ۲۰۲۳ دیده شده بود. بااینحال، شباهت یک شاخص با دورههای قبلی به معنای تکرار قطعی همان الگوی قیمتی نیست.
در مقابل، سهم سرمایهگذاران بلندمدت از ارزش تحققیافته بیتکوین به ۵۲.۵ درصد رسیده است. این عدد سه ماه قبل حدود ۴۲ درصد بود و اکنون به رکورد تاریخی ۵۵ درصدی ثبتشده در سال ۲۰۱۸ نزدیک شده است. بیشترین افزایش نیز به بیتکوینهایی مربوط میشود که بین ۶ تا ۱۲ ماه بدون جابهجایی باقی ماندهاند.
آیا افزایش دارندگان بلندمدت سیگنال خرید است؟
افزایش سهم سرمایهگذاران بلندمدت در نگاه نخست میتواند نشانهای مثبت تلقی شود؛ زیرا نشان میدهد دارندگان قدیمی حاضر نیستند بیتکوینهای خود را در قیمتهای فعلی بفروشند. کاهش جابهجایی سکههای قدیمی همچنین عرضه نقدشونده بازار را محدود میکند.
بااینحال، این شاخص ثابت نمیکند که سرمایهگذاران بلندمدت در حال خرید گسترده بیتکوین هستند. بخشی از افزایش سهم آنها صرفاً نتیجه گذشت زمان است؛ یعنی بیتکوینهایی که چند ماه جابهجا نشدهاند، بهتدریج از گروه دارندگان کوتاهمدت وارد گروه دارندگان بلندمدت میشوند.
محدود شدن عرضه تنها زمانی میتواند به جهش پایدار قیمت منجر شود که تقاضای جدید نیز وارد بازار شود. در نبود افزایش حجم معاملات، ورود سرمایه به صندوقهای بیتکوین و رشد فعالیت خریداران تازه، کاهش عرضه ممکن است برای مدتی طولانی بدون ایجاد روند صعودی ادامه پیدا کند.
حمایت ۶۲ هزار دلار، آزمون مهم بیتکوین
از دید کوتاهمدت، محدوده ۶۲ هزار تا ۶۳ هزار دلار به مهمترین ناحیه حمایتی بیتکوین تبدیل شده است. حفظ این محدوده میتواند زمینه نوسان دوباره قیمت در کانال ۶۳ تا ۶۶ هزار دلار را فراهم کند؛ اما شکسته شدن پایدار آن احتمال افزایش فشار فروش و آزمایش حمایتهای پایینتر را بالا میبرد.
در سناریوی صعودی، بازار به نشانههایی مانند افزایش حجم معاملات، بازگشت ورود سرمایه به صندوقهای بورسی بیتکوین، رشد سهم دارندگان کوتاهمدت همزمان با افزایش قیمت و کاهش نگرانیها درباره نرخ بهره آمریکا نیاز دارد.
در مقابل، تداوم خروج سرمایه، باقی ماندن نرخهای بهره در سطوح بالا و انتشار گزارشهای ضعیف از شرکتهای رمزارزی میتواند دوره اصلاح را طولانیتر کند. گزارشهای اخیر نشان میدهند شرایط معاملاتی بازار کریپتو همچنان دشوار است و زمان بازگشت پایدار حجم معاملات هنوز مشخص نیست.
امید محتاطانه در دل بازار نزولی
ساختار فعلی بازار ترکیبی از دو پیام متفاوت است. از یک طرف، افت قیمت بیتکوین و آلتکوینها، کاهش نقدینگی و نبود تقاضای قدرتمند از ادامه فضای محتاطانه حکایت دارند. از طرف دیگر، افزایش سهم سرمایهگذاران بلندمدت نشان میدهد بخش بزرگی از دارندگان قدیمی هنوز حاضر به تسلیم و فروش داراییهای خود نیستند.
انباشت یا نگهداری بیتکوین توسط سرمایهگذاران بلندمدت میتواند بستر یک حرکت صعودی آینده را فراهم کند، اما محرک اصلی آن باید از سمت تقاضا وارد شود. تا پیش از مشاهده ورود سرمایه تازه و افزایش پایدار حجم معاملات، سناریوی نوسان فرسایشی و اصلاح قیمت همچنان محتملتر از آغاز فوری یک بازار صعودی قدرتمند خواهد بود.
بازار در هفتههای پیشرو بیش از هر چیز به سیاستهای فدرال رزرو، جریان سرمایه صندوقهای بیتکوین و واکنش خریداران به محدوده ۶۲ تا ۶۳ هزار دلار توجه خواهد کرد. حفظ این حمایت میتواند امید به تشکیل کف قیمتی را تقویت کند؛ اما از دست رفتن آن، مسیر بازار رمزارزها را وارد مرحله تازهای از فشار فروش خواهد کرد.