بورس قله ۵ میلیون واحدی را پس گرفت؛ ارزش معاملات خرد به ۲۳ همت رسید
طبق دادههای مدیریت نظارت بر بورسهای سازمان بورس، ارزش معاملات بازار خرد و مرحله پایانی TAL در روز یکشنبه به ۲۲ هزار و ۹۷۸ میلیارد تومان رسید. مجموع ارزش معاملات بورس و فرابورس نیز حدود ۲۴۶ هزار میلیارد تومان و ارزش کل بازارهای سهام ایران، شامل بورس تهران، بازار پایه و فرابورس، ۱۶ هزار و ۹۷۸ هزار میلیارد تومان اعلام شد.
جدول مهمترین آمار بورس یکشنبه ۴ مرداد ۱۴۰۵
| شاخص معاملاتی | مقدار ثبتشده |
|---|---|
| شاخص کل بورس تهران | ۵ میلیون و ۲ هزار و ۲۰۹ واحد |
| میزان رشد شاخص کل | حدود ۱۰۸ هزار واحد |
| بازده روزانه شاخص کل | حدود ۲.۲ درصد |
| شاخص کل هموزن | یک میلیون و ۳۹۳ هزار و ۵۷۹ واحد |
| رشد شاخص هموزن | حدود ۲.۲ درصد |
| شاخص کل فرابورس | ۳۹ هزار و ۷۸۷ واحد |
| رشد شاخص فرابورس | حدود ۲ درصد |
| معاملات خرد و TAL | ۲۲ هزار و ۹۷۸ میلیارد تومان |
| مجموع معاملات بورس و فرابورس | حدود ۲۴۶ هزار میلیارد تومان |
| ارزش کل بازار سهام ایران | ۱۶ هزار و ۹۷۸ هزار میلیارد تومان |
| معاملات مرحله TAL | ۸۶ نماد به ارزش ۷۱ میلیارد تومان |
آمار فوق مربوط به معاملات یکشنبه ۴ مرداد ۱۴۰۵ است که گزارش آن صبح دوشنبه ۵ مرداد منتشر شد. عبارت «امروز» در بخشی از گزارش اولیه به همان روز معاملاتی یکشنبه اشاره دارد.
شاخص بورس چگونه به پنج میلیون واحد برگشت؟
شاخص کل بورس در پایان معاملات یکشنبه دقیقاً ۱۰۷ هزار و ۷۵۶ واحد، معادل ۲.۱۵ درصد، افزایش یافت و در سطح پنج میلیون و دو هزار و ۲۱۰ واحد ایستاد. این نماگر در پایان معاملات شنبه در محدوده چهار میلیون و ۸۹۴ هزار واحد قرار داشت؛ بنابراین بازار تنها در یک جلسه معاملاتی تمام فاصله خود تا قله پنج میلیون واحدی را جبران کرد.
اهمیت این صعود فقط به عدد شاخص کل محدود نمیشود. شاخص هموزن نیز تقریباً به اندازه شاخص کل رشد کرد. شاخص کل به دلیل وزن بالاتر شرکتهای بزرگ ممکن است با افزایش قیمت چند نماد شاخصساز صعود کند، اما رشد ۲.۲ درصدی شاخص هموزن نشان میدهد تعداد بیشتری از شرکتهای کوچک و متوسط نیز در مسیر مثبت حرکت کردهاند.
همزمان شاخص فرابورس با رشد حدود دو درصدی به ۳۹ هزار و ۷۸۷ واحد رسید. نزدیکبودن نرخ رشد سه نماگر اصلی، از توزیع نسبتاً گسترده تقاضا میان بخشهای مختلف بازار حکایت دارد و اعتبار صعود روز یکشنبه را نسبت به رشدهای صرفاً شاخصمحور بیشتر میکند.
ارزش معاملات ۲۳ همتی چه پیامی دارد؟
رسیدن ارزش معاملات خرد و صندوقهای سهامی به ۲۲ هزار و ۹۷۸ میلیارد تومان، مهمترین بخش گزارش روز یکشنبه است. رشد شاخص زمانی از اعتبار بیشتری برخوردار میشود که با افزایش حجم و ارزش دادوستدها همراه باشد؛ زیرا معاملات بزرگتر نشان میدهد خریداران برای ورود سرمایه واقعی به بازار آمادگی بیشتری دارند.
بااینحال، رقم ۲۴۶ هزار میلیارد تومانی مجموع معاملات بورس و فرابورس نباید با ارزش خریدوفروش سهام اشتباه گرفته شود. معاملات خرد سهام، صندوقهای سهامی و TAL تنها حدود ۹.۳ درصد از کل رقم ۲۴۶ همتی را تشکیل دادهاند. بنابراین بخش عمده ارزش کل معاملات به سایر بخشها و ابزارهای بازار مربوط بوده و نمیتوان کل آن را نشانه ورود پول به سهام دانست.
ارزش معاملات خرد یکشنبه اندکی پایینتر از رقم بیش از ۲۳.۵ همتی ثبتشده در روز شنبه بود. با وجود این کاهش محدود، صعود ۱۰۸ هزار واحدی شاخص نشان میدهد ترکیب تقاضا در یکشنبه به سمت شرکتهای بزرگتر و اثرگذارتر بر نماگر اصلی تغییر کرده است.
چرخش پول از دارویی و غذایی به صنایع بزرگ
یکی از مهمترین اتفاقات معاملات یکشنبه، تغییر رفتار معاملهگران در دو گروه دارویی و غذایی بود. این صنایع طی هفتههای نزولی بازار بهعنوان سهام دفاعی مورد استقبال قرار گرفته بودند و بسیاری از نمادهای آنها صف خرید داشتند؛ اما همزمان با بهبود کلی بازار، عرضه در تعدادی از این نمادها افزایش یافت و حتی برخی سهمها از صف خرید به صف فروش رسیدند.
در مقابل، تقاضا در گروههایی مانند پالایشی، بانکی، فلزات اساسی و شرکتهای سرمایهگذاری تقویت شد. این گروهها به دلیل اندازه بزرگتر و ارزش بازار بالاتر، قدرت بیشتری برای حرکتدادن شاخص کل دارند و نقش اصلی را در بازگشت نماگر بازار به کانال پنج میلیون واحد ایفا کردند.
این جابهجایی میتواند نشانه افزایش ریسکپذیری معاملهگران باشد. در روزهای پرابهام، سرمایه معمولاً به سمت صنایعی مانند غذا و دارو حرکت میکند که تقاضای محصولات آنها ثبات بیشتری دارد. با کاهش نسبی نگرانیها، بخشی از سرمایه دوباره به شرکتهای بزرگ، صادراتی، بانکی و پالایشی بازمیگردد.
البته چرخش یکروزه نقدینگی برای تأیید تغییر پایدار مسیر بازار کافی نیست. ادامه این روند نیازمند آن است که ارزش معاملات بالا بماند و تقاضا در صنایع بزرگ طی چند جلسه متوالی حفظ شود.
معاملات TAL چه سهمی از بازار داشت؟
در مرحله معاملات پایانی یا TAL، تعداد ۸۶ نماد به ارزش ۷۱ میلیارد تومان معامله شدند. این رقم تنها حدود ۰.۳ درصد از مجموع ۲۲ هزار و ۹۷۸ میلیارد تومان معاملات خرد و TAL را تشکیل میدهد؛ بنابراین جهش روز یکشنبه عمدتاً در جریان معاملات عادی بازار شکل گرفته است، نه در وقت اضافه معاملاتی.
مرحله TAL در بورس تهران پس از پایان معاملات عادی و از ساعت ۱۲:۴۵ تا ۱۳ برگزار میشود. سرمایهگذاران در این بازه میتوانند نمادهای مشمول را با قیمت پایانی همان روز معامله کنند. این سازوکار برای صندوقها، سبدگردانها و معاملهگرانی کاربرد دارد که ترجیح میدهند بدون قرارگرفتن در معرض نوسانهای لحظهای جلسه اصلی، خرید یا فروش خود را با قیمت پایانی انجام دهند.
ارزش ۷۱ میلیارد تومانی TAL در مقایسه با رکورد یکهزار و ۸۱۱ میلیارد تومانی ثبتشده در خرداد بسیار پایینتر است. بنابراین استقبال از معاملات پایانی در روز یکشنبه محدود بود و این مرحله نقش تعیینکنندهای در رشد ارزش معاملات نداشت.
آیا بورس وارد روند صعودی شده است؟
عبور شاخص از پنج میلیون واحد، رشد مشابه شاخص هموزن و رسیدن معاملات خرد به محدوده ۲۳ همت، سه علامت مثبت بازار هستند. ترکیب این عوامل نشان میدهد رشد یکشنبه نسبت به صعودهایی که فقط بر چند نماد بزرگ متکی هستند، کیفیت بالاتری داشته است.
بااینحال، شاخص کل هنوز باید بالای سطح پنج میلیون واحد تثبیت شود. برگشت سریع نماگر به زیر این مرز میتواند نشان دهد رشد یکشنبه بیشتر واکنشی به افتهای گذشته و افزایش موقت تقاضا بوده است.
برای تأیید ادامه صعود باید سه متغیر در معاملات بعدی بررسی شوند: باقیماندن ارزش معاملات خرد بالای محدوده ۲۰ هزار میلیارد تومان، تداوم رشد شاخص هموزن و حفظ تقاضا در صنایع بزرگ و شاخصساز.
اگر شاخص کل رشد کند اما ارزش معاملات کاهش یابد یا شاخص هموزن از مسیر صعودی خارج شود، احتمال افزایش عرضه و شناسایی سود بالا خواهد رفت. در مقابل، تثبیت معاملات خرد نزدیک ۲۳ همت میتواند به بورس برای عبور از مقاومتهای بعدی کمک کند.
ارزش بازار ۱۶ هزار و ۹۷۸ همتی چه معنایی دارد؟
ارزش کل بازارهای سهام ایران در پایان معاملات یکشنبه حدود ۱۶ هزار و ۹۷۸ هزار میلیارد تومان اعلام شد. این عدد حاصل ارزش روز شرکتهای حاضر در بورس تهران، فرابورس و بازار پایه است و نباید آن را با پول موجود یا حجم نقدینگی فعال در بازار اشتباه گرفت.
نسبت معاملات خرد ۲۲.۹۷۸ همتی به ارزش کل بازار حدود ۰.۱۴ درصد است. این محاسبه نشان میدهد حتی در یک روز پرمعامله، تنها بخش کوچکی از ارزش کل شرکتهای بورسی دستبهدست میشود. به همین دلیل، ورود یا خروج چند هزار میلیارد تومان نقدینگی میتواند روی قیمتها و شاخصها اثر قابلتوجهی بگذارد.
جمعبندی
بورس تهران در یکشنبه ۴ مرداد ۱۴۰۵ با رشد نزدیک به ۱۰۸ هزار واحدی شاخص کل، دوباره کانال پنج میلیون واحدی را فتح کرد. شاخص هموزن و فرابورس نیز بهترتیب حدود ۲.۲ و دو درصد افزایش یافتند و ارزش معاملات خرد و صندوقهای سهامی به مرز ۲۳ هزار میلیارد تومان رسید.
رشد همزمان شاخصهای اصلی و انتقال تقاضا از سهام دفاعی به گروههای بزرگ، از بهبود فضای عمومی معاملات حکایت دارد. بااینحال، مهمترین آزمون بازار در جلسات بعدی، تثبیت شاخص بالای پنج میلیون واحد و حفظ ارزش معاملات در سطوح فعلی خواهد بود.
اگر ورود نقدینگی ادامه پیدا کند و شاخص هموزن نیز همراه نماگر اصلی بالا برود، صعود یکشنبه میتواند مقدمه شکلگیری موج تازهای در بورس باشد. اما کاهش حجم معاملات یا افزایش سریع عرضهها، خطر بازگشت شاخص به زیر مرز پنج میلیون واحد را دوباره فعال خواهد کرد.