پذیرهنویسی صندوق طلای زریران از ۲۱ تیر؛ قیمت و شرایط خرید
بر اساس اطلاعیه رسمی بورس کالای ایران، صندوق سرمایهگذاری مبتنی بر کالای داریوش، شاخه فلز طلا، با نماد معاملاتی «زریران» از روز یکشنبه ۲۱ تیر تا سهشنبه ۲۳ تیرماه ۱۴۰۵ پذیرهنویسی میشود. این صندوق در زمان انتشار اطلاعیه «در شرف تأسیس» است و پس از تکمیل پذیرهنویسی، طی مراحل ثبت و دریافت مجوز فعالیت وارد معاملات ثانویه خواهد شد.
عنوان صحیح صندوق در اعلامیه رسمی «صندوق سرمایهگذاری مبتنی بر کالای داریوش، شاخه فلز طلا» درج شده است؛ هرچند در تیتر برخی خبرها واژه «شاخص» نیز دیده میشود. نماد معاملاتی انتخابشده برای این صندوق «زریران» است.
| مشخصات | اطلاعات اعلامشده |
|---|---|
| نماد صندوق | زریران |
| شروع پذیرهنویسی | یکشنبه ۲۱ تیر ۱۴۰۵ |
| پایان اولیه پذیرهنویسی | سهشنبه ۲۳ تیر ۱۴۰۵ |
| کل واحدهای قابل انتشار | ۵۰۰ میلیون واحد |
| واحدهای ممتاز | ۵ میلیون واحد |
| واحدهای عادی قابل عرضه | ۴۹۵ میلیون واحد |
| ارزش اسمی هر واحد | ۱۰ هزار ریال، معادل هزار تومان |
| ظرفیت اسمی کل صندوق | ۵۰۰ میلیارد تومان |
| محل پذیرهنویسی | سامانه کارگزاریهای عضو بورس کالا |
۴۹۵ میلیارد تومان واحد عادی عرضه میشود
طبق اعلامیه پذیرهنویسی، مجموع واحدهای قابل انتشار زریران ۵۰۰ میلیون واحد است. پنج میلیون واحد ممتاز پیش از عرضه عمومی توسط مؤسسان پذیرهنویسی شده و ۴۹۵ میلیون واحد باقیمانده در قالب واحدهای عادی در اختیار سرمایهگذاران قرار میگیرد.
با توجه به ارزش اسمی هزار تومانی هر واحد، ارزش کل صندوق در مرحله تأسیس ۵۰۰ میلیارد تومان خواهد بود؛ پنج میلیارد تومان از این مبلغ به واحدهای ممتاز و حداکثر ۴۹۵ میلیارد تومان به پذیرهنویسی عمومی اختصاص دارد. حداقل حجم هر سفارش در اطلاعیه یک واحد تعیین شده و برای سفارش اشخاص حقیقی و حقوقی سقف مشخصی در نظر گرفته نشده است.
ثبت سفارش از طریق کارگزاریهای عضو بورس کالای ایران انجام میشود و سرمایهگذار باید کد بورسی فعال داشته باشد. برای شرکت در پذیرهنویسی، کافی است پس از تأمین وجه حساب معاملاتی، نماد زریران در سامانه کارگزاری جستوجو و سفارش خرید در دوره تعیینشده ارسال شود.
واحد ممتاز زریران چه تفاوتی با واحد عادی دارد؟
واژه «ممتاز» ممکن است این تصور را ایجاد کند که دارندگان این واحدها سود یا بازده بیشتری دریافت میکنند، اما تفاوت اصلی واحدهای ممتاز و عادی در ساختار مدیریتی صندوق است.
واحدهای ممتاز متعلق به مؤسسان هستند و دارندگان آنها در مجمع صندوق حق رأی دارند. واحدهای عادی نیز به نسبت تعداد واحدهای در اختیار خود در خالص داراییهای صندوق سهیم هستند، اما تصمیمگیری درباره مدیریت داراییها در اختیار مدیر صندوق و ارکان تعیینشده قرار دارد. بنابراین ممتاز بودن واحد به معنای سود تضمینشده یا برخورداری از بازدهی بیشتر نسبت به واحد عادی نیست.
شرکت سبدگردان داریوش بهعنوان مؤسس و مدیر صندوق معرفی شده و صندوق سرمایهگذاری اختصاصی بازارگردانی دارا داریوش نیز بازارگردان زریران خواهد بود. مشاور سرمایهگذاری ایرانیان تحلیل فارابی سمت متولی و مؤسسه حسابرسی فریوران راهبرد مسئولیت حسابرسی صندوق را بر عهده دارند.
معاملات زریران از چه زمانی آغاز میشود؟
یکی از نکات مهم برای متقاضیان این است که خرید در پذیرهنویسی با خرید یک صندوق فعال در بازار تفاوت دارد. واحدهای خریداریشده در دوره پذیرهنویسی بلافاصله قابل فروش نیستند و سرمایهگذار باید تا ثبت صندوق و اعلام زمان آغاز معاملات ثانویه منتظر بماند.
بورس کالا اعلام کرده است معاملات ثانویه زریران بعد از پایان پذیرهنویسی و ثبت صندوق در بازار صندوقهای سرمایهگذاری قابل معامله آغاز میشود؛ اما تاریخ دقیق بازگشایی هنوز اعلام نشده است. خریداران در دوره پذیرهنویسی نیز امکان فروش واحدها را ندارند.
تجربه صندوق «قلک گلد» نشان میدهد میان پایان پذیرهنویسی و آغاز معاملات ثانویه ممکن است یک فاصله زمانی وجود داشته باشد. معاملات ثانویه قلک گلد از ۱۷ تیر آغاز شد و خریدوفروش برخط آن از طریق کارگزاریهای دارای مجوز در دسترس قرار گرفت.
کارمزد و مالیات صندوق زریران چگونه است؟
کارمزد پذیرهنویسی زریران مشابه کارمزد معاملات ثانویه صندوقهای کالایی محاسبه میشود و فقط بابت واحدهایی دریافت خواهد شد که سفارش خرید آنها انجام شده است. طبق اعلامیه، هزینه دیگری بهعنوان هزینه صندوق از سرمایهگذار در دوره پذیرهنویسی دریافت نمیشود.
همچنین نقلوانتقال واحدهای صندوقهای سرمایهگذاری قابل معامله، مطابق مقررات ذکرشده در اعلامیه، از مالیات معاف است. این ویژگی در کنار حذف هزینه نگهداری فیزیکی، اجرت ساخت و خطر سرقت، یکی از دلایل افزایش استقبال از صندوقهای طلا در بازار سرمایه محسوب میشود.
با این حال، سرمایهگذار همچنان باید کارمزد خریدوفروش و احتمال فاصله قیمت بازار با ارزش خالص داراییهای صندوق یا NAV را در نظر بگیرد.
زریران چگونه در طلا سرمایهگذاری میکند؟
زریران از نوع صندوقهای سرمایهگذاری در اوراق بهادار مبتنی بر فلز طلاست. منابع جمعآوریشده بر اساس اساسنامه و امیدنامه در داراییهایی مانند گواهیهای سپرده کالایی و سایر اوراق بهادار پذیرفتهشده مبتنی بر طلا سرمایهگذاری میشود. هدف اعلامی صندوق، تجمیع سرمایههای خرد، کاهش هزینههای ناشی از مقیاس و مدیریت حرفهای سرمایهگذاری در بازار طلاست.
بازدهی چنین صندوقی ثابت نیست و به تغییر ارزش داراییهای طلایی موجود در پرتفوی آن وابسته خواهد بود. در بازار ایران، قیمت این داراییها از تغییرات نرخ ارز، قیمت جهانی طلا، شرایط عرضه و تقاضای داخلی و گاهی حباب سکه یا گواهی سپرده اثر میپذیرد.
مدیر صندوق میتواند با تغییر ترکیب داراییهای مجاز، عملکردی متفاوت از دیگر صندوقهای طلا داشته باشد؛ اما در آغاز فعالیت زریران هنوز سابقهای برای سنجش بازدهی، توان بازارگردان یا میزان انحراف آن از شاخصهای طلا وجود ندارد.
تعداد صندوقهای طلای بورس به ۳۵ میرسد
بورس کالا اعلام کرده بود با آغاز معاملات ثانویه قلک گلد، تعداد صندوقهای طلای فعال بازار به ۳۳ صندوق رسیده است. پس از آن، پذیرهنویسی مهرگلد بهعنوان صندوق سیوچهارم انجام شد و با ورود زریران، تعداد صندوقهای طلای موجود در بازار سرمایه به ۳۵ مورد میرسد. البته «صندوق موجود» الزاماً به معنای آغاز معاملات ثانویه همه نمادها در همان روز نیست.
پذیرهنویسی مهرگلد با جذب ۵۰۰ میلیارد تومان به پایان رسید. تکمیل ظرفیت این صندوق میتواند نشانهای از تقاضای بالا برای ابزارهای سرمایهگذاری مبتنی بر طلا باشد، هرچند تضمینی وجود ندارد که زریران نیز در همان مدت تمام ظرفیت خود را تکمیل کند.
حجم معاملات صندوقهای طلای فعال نیز قابلتوجه است. در معاملات ۱۶ تیرماه، بیش از ۹۲۱ میلیون واحد صندوق طلا به ارزش ۷.۱ هزار میلیارد تومان در بورس کالا دادوستد شد. این رقم از افزایش نقش صندوقها در معاملات روزانه بازار طلای ایران حکایت دارد.
آیا پذیرهنویسی زریران سود تضمینشده دارد؟
ثبت صندوق نزد سازمان بورس، دریافت مجوز پذیرهنویسی و فعالیت تحت نظارت نهادهای رسمی به معنای تضمین سود یا جلوگیری از زیان نیست. در متن رسمی نیز تصریح شده است که ثبت صندوق یا تأیید مقررات آن نباید بهعنوان تضمین سودآوری یا توصیه سازمان بورس به خرید تلقی شود.
پیش از خرید زریران، سرمایهگذار باید علاوه بر چشمانداز قیمت طلا، دوره سرمایهگذاری، میزان ریسکپذیری و نیاز خود به نقدینگی را بررسی کند. مهمترین معیارهای مقایسه پس از آغاز معاملات نیز شامل ارزش خالص داراییها، فاصله قیمت تابلو با NAV، حجم معاملات، کیفیت بازارگردانی، ترکیب سکه و شمش، هزینههای صندوق و بازدهی در مقایسه با رقبا خواهد بود.
زریران میتواند دسترسی به بازار طلا را برای سرمایهگذاران آسانتر کند، اما افزایش تعداد صندوقها بهتنهایی مزیت رقابتی ایجاد نمیکند. عملکرد مدیریت و بازارگردان پس از شروع معاملات مشخص خواهد کرد این نماد در میان ۳۴ رقیب خود چه جایگاهی به دست میآورد.