دلار حواله‌ای در کانال ۱۵۰ هزار تومان تثبیت شد؛ واردات گران‌تر می‌شود؟

بازار رسمی ارز امروز یکشنبه ۲۸ تیر ۱۴۰۵ برای دومین روز متوالی با افزایش نرخ حواله‌ها همراه شد و قیمت فروش حواله دلار آمریکا با رشد ۲۲۵ تومانی به ۱۵۰ هزار و ۴۶۲ تومان رسید. حواله یورو نیز از مرز ۱۷۲ هزار تومان عبور کرد و درهم امارات در یک‌قدمی کانال ۴۱ هزار تومان قرار گرفت. ادامه افزایش نرخ‌های تجاری اگرچه می‌تواند بخشی از شکاف بازار رسمی و آزاد را کاهش دهد، هم‌زمان هزینه تأمین ارز واردکنندگان، سرمایه در گردش بنگاه‌ها و قیمت تمام‌شده کالاهای وابسته به واردات را افزایش خواهد داد.

کد خبر: ۲۳۸۰۴۹

يکشنبه - ۲۸ تير ۱۴۰۵

قیمت فروش حواله دلار آمریکا در معاملات امروز بازار ارز تجاری به ۱۵۰ هزار و ۴۶۲ تومان رسید. این نرخ روز شنبه ۱۵۰ هزار و ۲۳۷ تومان بود و در نتیجه، دلار حواله‌ای طی یک روز ۲۲۵ تومان معادل حدود ۰.۱۵ درصد افزایش پیدا کرده است.

رشد روزانه نرخ حواله محدود به نظر می‌رسد، اما اهمیت آن زمانی مشخص می‌شود که افزایش‌های کوچک برای چند روز یا چند هفته ادامه پیدا کنند. نرخ فروش حواله دلار در ۲۸ خرداد ۱۴۰۵ حدود ۱۴۵ هزار و ۶۰۵ تومان بود؛ بنابراین قیمت تأمین رسمی دلار در یک ماه چهار هزار و ۸۵۷ تومان، معادل حدود ۳.۳ درصد افزایش یافته است.

ورود حواله دلار به کانال ۱۵۰ هزار تومان نخستین بار در معاملات شنبه ۲۷ تیر ثبت شد و نرخ امروز، ماندگاری بازار رسمی در این کانال را تأیید می‌کند. با این حال، دو روز حضور در یک محدوده برای اعلام تثبیت بلندمدت کافی نیست و جهت نرخ‌ها در روزهای آینده به عرضه صادرکنندگان، تقاضای واردکنندگان و تصمیم‌های سیاست‌گذار بستگی دارد.

جدول قیمت حواله ارز در مرکز مبادله

ارز

قیمت فروش حواله

دلار آمریکا

۱۵۰ هزار و ۴۶۲ تومان

یورو

۱۷۲ هزار و ۱۱۳ تومان

درهم امارات

۴۰ هزار و ۹۷۰ تومان

روبل روسیه

۱۹۱۹ تومان

یوان چین

۲۲ هزار و ۲۰۳ تومان

روپیه هند

۱۵۵۹ تومان

۱۰۰ ین ژاپن

۹۲ هزار و ۶۴۴ تومان

۱۰۰۰ وون کره جنوبی

۱۰۱ هزار و ۱۴۴ تومان

این ارقام مربوط به نرخ فروش حواله ارز تجاری هستند و با قیمت اسکناس، ارز مسافرتی، نرخ صرافی‌ها و بازار آزاد تفاوت دارند. مرکز مبادله در نمای رسمی بازار ارز، نرخ خرید و فروش حواله، ارزش معاملات ارز تجاری و آمار تأمین ارز واردات را به‌صورت جداگانه نمایش می‌دهد.

حواله یورو از ۱۷۲ هزار تومان عبور کرد

قیمت فروش حواله یورو امروز از ۱۷۱ هزار و ۸۶۸ تومان به ۱۷۲ هزار و ۱۱۳ تومان رسید. به این ترتیب، یورو با افزایش ۲۴۵ تومانی، رشد روزانه‌ای نزدیک به ۰.۱۴ درصد را ثبت کرد.

افزایش حواله یورو برای شرکت‌هایی اهمیت بیشتری دارد که مواد اولیه، ماشین‌آلات، تجهیزات یا خدمات خود را از کشورهای اروپایی خریداری می‌کنند. البته قیمت نهایی تأمین ارز فقط به نرخ تابلوی مرکز مبادله محدود نیست و هزینه انتقال، کارمزد بانک عامل، بانک واسطه و شرایط حواله نیز می‌تواند به مبلغ نهایی اضافه شود.

مقایسه نرخ امروز با ۲۸ خرداد نشان می‌دهد حواله یورو یک ماه قبل حدود ۱۶۹ هزار و ۱۲۸ تومان قیمت داشت. بنابراین هزینه رسمی تأمین هر یورو طی یک ماه نزدیک به ۲۹۸۵ تومان یا حدود ۱.۸ درصد افزایش یافته است.

درهم امارات در آستانه کانال ۴۱ هزار تومان

حواله درهم امارات امروز به ۴۰ هزار و ۹۷۰ تومان رسید و تنها ۳۰ تومان با ورود به کانال ۴۱ هزار تومان فاصله دارد. درهم یکی از مهم‌ترین ارزهای واسطه‌ای تجارت ایران است؛ زیرا بخشی از پرداخت‌های تجاری، نقل‌وانتقالات مالی و خرید کالا از بازارهای منطقه از مسیر امارات انجام می‌شود.

نرخ درهم همچنین یکی از شاخص‌های مهم برای ارزیابی قیمت دلار است. از آنجا که نرخ برابری درهم در مقابل دلار در نظام ارزی امارات مدیریت می‌شود، افزایش نرخ رسمی دلار معمولاً با رشد متناسب حواله درهم همراه است.

ورود درهم تجاری به کانال ۴۱ هزار تومان می‌تواند هزینه ریالی واردکنندگانی را افزایش دهد که فاکتور خرید یا مسیر پرداخت آن‌ها بر پایه درهم تنظیم شده است. این فشار به‌خصوص برای بنگاه‌هایی با حاشیه سود پایین یا نیاز بالا به سرمایه در گردش محسوس‌تر خواهد بود.

افزایش ۲۲۵ تومانی دلار چه هزینه‌ای برای واردکننده دارد؟

افزایش روزانه ۲۲۵ تومانی نرخ حواله به این معناست که واردکننده برای تأمین یک میلیون دلار، نسبت به روز شنبه حدود ۲۲۵ میلیون تومان بیشتر پرداخت می‌کند.

اثر افزایش یک‌ماهه بزرگ‌تر است. تفاوت نرخ امروز با ۲۸ خرداد به ۴۸۵۷ تومان برای هر دلار می‌رسد. بنابراین هزینه ریالی تأمین یک میلیون دلار ارز طی یک ماه حدود چهار میلیارد و ۸۵۷ میلیون تومان افزایش یافته است.

برای یک سفارش پنج میلیون دلاری، افزایش هزینه ماهانه به حدود ۲۴ میلیارد و ۲۸۵ میلیون تومان می‌رسد. اگر ارزش سفارش ۱۰ میلیون دلار باشد، اختلاف هزینه از ۴۸ میلیارد تومان عبور می‌کند.

این محاسبات فقط تغییر نرخ ارز را نشان می‌دهند و هزینه‌های حمل‌ونقل، بیمه، تعرفه گمرکی، مالیات، کارمزد انتقال و تأمین مالی در آن‌ها لحاظ نشده است. به همین دلیل، فشار واقعی واردات ممکن است بیشتر از افزایش مستقیم نرخ حواله باشد.

کدام کالاها بیشتر از رشد ارز تجاری تأثیر می‌گیرند؟

تأثیر افزایش حواله دلار بر همه کالاها یکسان نیست. محصولاتی که سهم مواد اولیه یا قطعات وارداتی در قیمت تمام‌شده آن‌ها بالاست، سریع‌تر به تغییر نرخ ارز واکنش نشان می‌دهند.

تلفن همراه، لپ‌تاپ، تجهیزات شبکه، قطعات خودرو، ماشین‌آلات صنعتی، برخی لوازم خانگی، تجهیزات پزشکی و مواد اولیه تولید از جمله کالاهایی هستند که می‌توانند از افزایش نرخ حواله تأثیر بگیرند.

با این حال، رشد ۰.۱۵ درصدی یک‌روزه دلار حواله‌ای به‌تنهایی افزایش چنددرصدی قیمت یک کالا را توجیه نمی‌کند. اثر واقعی باید بر اساس سهم ارز در هزینه تولید یا واردات محاسبه شود. برای مثال، اگر فقط نیمی از قیمت تمام‌شده محصول به ارز وابسته باشد، اثر مستقیم رشد ۰.۱۵ درصدی نرخ ارز بر هزینه آن بسیار کمتر خواهد بود.

خطر اصلی زمانی شکل می‌گیرد که افزایش‌های محدود به روندی مستمر تبدیل شوند و هم‌زمان هزینه‌های حمل، بیمه، تعرفه، حقوق گمرکی و سرمایه در گردش نیز بالا بروند.

فاصله دلار حواله‌ای و بازار آزاد چقدر است؟

قیمت دلار آزاد امروز در محدوده ۱۹۴ هزار تومان قرار دارد. یک منبع بازار، نرخ دلار را در شروع معاملات ۱۹۴ هزار و ۲۰ تومان اعلام کرده و منبع دیگری قیمت حدود ۱۹۴ هزار و ۱۳۰ تومان را ثبت کرده است.

با مبنا قراردادن نرخ ۱۹۴ هزار و ۱۳۰ تومانی، فاصله دلار آزاد با حواله مرکز مبادله به حدود ۴۳ هزار و ۶۶۸ تومان می‌رسد. به بیان دیگر، نرخ حواله حدود ۲۲.۵ درصد پایین‌تر از قیمت بازار آزاد است؛ یا از زاویه دیگر، دلار آزاد تقریباً ۲۹ درصد بالاتر از حواله معامله می‌شود.

این تفاوت در نحوه بیان مهم است. برخی گزارش‌ها درصد فاصله را بر مبنای قیمت بازار آزاد محاسبه می‌کنند و برخی نرخ رسمی را مبنا قرار می‌دهند؛ به همین دلیل ممکن است دو درصد متفاوت برای یک شکاف قیمتی یکسان ارائه شود.

وجود فاصله بیش از ۴۳ هزار تومانی، مزیت دسترسی به ارز رسمی را برای واردکنندگان افزایش می‌دهد؛ اما دریافت حواله به ثبت سفارش، تخصیص ارز، ارائه مدارک و انجام معامله از طریق بانک عامل وابسته است.

آیا سیاست‌گذار عمداً نرخ رسمی را افزایش می‌دهد؟

حرکت تدریجی نرخ حواله با هدف کاهش فاصله بازار رسمی و غیررسمی سازگار است، اما بدون اعلام رسمی بانک مرکزی نمی‌توان هر افزایش روزانه را مستقیماً نتیجه یک برنامه از پیش تعیین‌شده دانست.

در بازار ارز تجاری، صادرکنندگان و واردکنندگان از طریق بانک‌های عامل سفارش فروش و خرید ثبت می‌کنند و نرخ معامله از قیمت‌های پیشنهادی دو طرف تأثیر می‌گیرد. این سامانه برای اشخاص حقوقی طراحی شده و بانک‌های عامل نقش کارگزار را در فرایند معامله و انتقال حواله بر عهده دارند.

طبق دستورالعمل معاملات بازار ارز تجاری، مؤسسه اعتباری خریدار موظف است پس از تحقق معامله، حواله را در مهلت تعیین‌شده به حساب معرفی‌شده متقاضی منتقل کند. این سازوکار نشان می‌دهد نرخ تابلوی بازار تنها یکی از اجزای فرایند تأمین ارز است و زمان کارسازی و انتقال نیز برای واردکننده اهمیت دارد.

افزایش نرخ حواله برای صادرکنندگان چه معنایی دارد؟

رشد نرخ ارز تجاری برای صادرکننده می‌تواند به معنای افزایش درآمد ریالی حاصل از فروش ارز باشد. هرچه نرخ واگذاری ارز بالاتر برود، صادرکننده در برابر مقدار مشخصی دلار، یورو یا درهم، ریال بیشتری دریافت می‌کند.

این موضوع می‌تواند عرضه ارز صادراتی در بازار رسمی را جذاب‌تر کند، اما اثر آن به هزینه تولید، مقررات بازگشت ارز، زمان دریافت پول و امکان استفاده صادرکننده از منابع ارزی خود بستگی دارد.

در طرف مقابل، واردکننده باید ریال بیشتری برای تهیه همان مقدار ارز فراهم کند. بنابراین افزایش نرخ حواله از یک سو درآمد ریالی صادرکننده را تقویت می‌کند و از سوی دیگر سرمایه در گردش واردکننده را تحت فشار قرار می‌دهد.

پیش‌بینی قیمت حواله دلار در روزهای آینده

ماندگاری حواله دلار در کانال ۱۵۰ هزار تومان نشان می‌دهد این سطح فعلاً به محدوده جدید بازار رسمی تبدیل شده است. ادامه افزایش نرخ‌ها می‌تواند فاصله با بازار آزاد را کاهش دهد، اما به‌تنهایی قادر به حذف شکاف بیش از ۴۳ هزار تومانی نیست.

در سناریوی صعودی، افزایش دلار آزاد، بالا ماندن تقاضای وارداتی و محدودبودن عرضه ارز صادراتی می‌تواند حواله دلار را به سمت سطوح بالاتر هدایت کند. در سناریوی متعادل، افزایش عرضه صادرکنندگان و کاهش تقاضای فصلی ممکن است نرخ را در همین کانال نگه دارد.

کاهش معنادار نرخ حواله نیز بیش از هر چیز به افت بازار آزاد، افزایش عرضه و کاهش ریسک‌های سیاسی و اقتصادی نیاز دارد.

در مجموع، افزایش حواله دلار به ۱۵۰ هزار و ۴۶۲ تومان فقط یک تغییر ۲۲۵ تومانی نیست. تداوم این روند می‌تواند میلیاردها تومان به هزینه سفارش‌های بزرگ وارداتی اضافه کند و به‌تدریج بر قیمت کالاهای وابسته به ارز اثر بگذارد. در مقابل، کاهش فاصله نرخ رسمی و آزاد می‌تواند انگیزه عرضه ارز صادراتی را بیشتر کند. نتیجه نهایی این سیاست به سرعت تعدیل نرخ، میزان عرضه ارز و توان بنگاه‌ها برای جذب هزینه‌های جدید وابسته خواهد بود.