چرا رشد روزانه طلا مانع سقوط هفتگی نشد؟ نفت و دلار به زیان اونس وارد میدان شدند

قیمت جهانی طلا روز جمعه بخشی از زیان‌های خود را جبران کرد و در برخی تابلوهای لحظه‌ای تا محدوده ۴۰۱۷ دلار در هر اونس بالا رفت؛ بااین‌حال، این بازگشت نتوانست مسیر هفتگی فلز زرد را تغییر دهد. رویترز قیمت نقدی طلا را در زمان تهیه گزارش ۴۰۱۱ دلار و ۲۹ سنت اعلام کرد که حدود یک درصد بالاتر از روز قبل بود، اما اونس در مجموع هفته نزدیک ۲.۶ درصد افت کرد و بدترین عملکرد هفتگی خود از ابتدای ژوئن را به ثبت رساند. قراردادهای آتی طلای آمریکا نیز با رشد ۰.۷ درصدی در سطح ۴۰۱۸ دلار و ۸۰ سنت بسته شدند.

کد خبر: ۲۳۸۰۰۷

شنبه - ۲۷ تير ۱۴۰۵

این رفتار متناقض نشان می‌دهد بازار طلا میان دو نیروی مخالف گرفتار شده است. تشدید درگیری آمریکا و ایران از یک‌سو تقاضا برای دارایی‌های امن را افزایش می‌دهد، اما از سوی دیگر قیمت نفت را بالا می‌برد، نگرانی از بازگشت تورم را تشدید می‌کند و احتمال افزایش نرخ بهره در آمریکا را بالا می‌برد؛ مسیری که معمولاً به زیان طلای بدون سود تمام می‌شود.

طلا بالا رفت یا پایین آمد؟

پاسخ به این سؤال به بازه زمانی مورد بررسی بستگی دارد. در مقیاس روزانه، طلا روز جمعه افزایش قیمت داشت و بخشی از سقوط حدود دو درصدی روز پنجشنبه را پس گرفت. اما در مقیاس هفتگی، همچنان بیش از ۲.۵ درصد پایین‌تر ایستاد. روز پنجشنبه قیمت نقدی طلا تا ۳۹۸۴ دلار و ۶۴ سنت کاهش یافته بود؛ زیرا رشد نفت، افزایش بازده اوراق خزانه‌داری و تقویت انتظارات مربوط به نرخ بهره، فشار فروش گسترده‌ای ایجاد کرد.

بنابراین رشد جمعه را باید «بازگشت فنی در دل یک هفته نزولی» دانست، نه آغاز قطعی یک موج صعودی تازه. بخشی از معامله‌گران پس از افت قیمت به زیر ۴۰۰۰ دلار وارد بازار شدند و تشدید تنش‌های نظامی نیز تقاضای احتیاطی را تقویت کرد، اما عوامل کلان اقتصادی هنوز اجازه بازگشت پایدار اونس را نداده‌اند.

تورم آمریکا آرام شد، اما نفت معادله را تغییر داد

داده‌های رسمی آمریکا در نگاه نخست به سود طلا بودند. شاخص قیمت مصرف‌کننده در ماه ژوئن ۰.۴ درصد نسبت به ماه قبل کاهش یافت و تورم سالانه به ۳.۵ درصد رسید. شاخص قیمت تولیدکننده نیز ۰.۳ درصد کاهش پیدا کرد؛ داده‌هایی که نشان می‌داد فشارهای تورمی پیش از جهش تازه انرژی در حال تعدیل بوده‌اند.

طلا پس از انتشار آمار تورم مصرف‌کننده بیش از دو درصد افزایش یافت و تا محدوده ۴۰۶۴ دلار بالا رفت. دلار نیز در همان مقطع تضعیف شد و معامله‌گران احتمال افزایش سریع نرخ بهره را کاهش دادند. اما این فضای مثبت دوام نیاورد؛ زیرا بالا رفتن مجدد نفت، این نگرانی را ایجاد کرد که کاهش تورم ژوئن موقتی باشد و هزینه انرژی در ماه‌های بعد دوباره شاخص قیمت‌ها را صعودی کند.

نکته مهم این است که آمار تورم، تصویری از گذشته نزدیک اقتصاد ارائه می‌دهد، در حالی که بازارهای مالی آینده را قیمت‌گذاری می‌کنند. شاخص ژوئن عمدتاً مربوط به دوره‌ای است که قیمت انرژی کاهش یافته بود؛ اما تشدید درگیری‌ها در اواسط ژوئیه می‌تواند بنزین، حمل‌ونقل و هزینه تولید را در ماه‌های بعد بالا ببرد.

نفت چگونه می‌تواند به طلا ضربه بزند؟

نفت برنت روز جمعه بیش از چهار درصد رشد کرد و در محدوده ۸۸ دلار در هر بشکه بسته شد. برنت و نفت خام آمریکا در مجموع هفته حدود ۱۶ درصد افزایش یافتند؛ رشدی که به تشدید حملات متقابل آمریکا و ایران، کاهش جریان کشتیرانی در تنگه هرمز و نگرانی از اختلال در دریای سرخ نسبت داده شد.

افزایش نفت از دو مسیر بر طلا اثر می‌گذارد. مسیر نخست، افزایش تقاضای پناهگاه امن است که می‌تواند به سود اونس باشد. اما مسیر دوم، تقویت تورم و افزایش نرخ بهره است. هنگامی که بازار انتظار دارد بانک مرکزی آمریکا برای مهار تورم نرخ‌ها را بالا ببرد یا مدت بیشتری در سطح بالا نگه دارد، بازده دارایی‌هایی مانند اوراق خزانه افزایش می‌یابد.

طلا سود دوره‌ای پرداخت نمی‌کند. در نتیجه، هنگامی که اوراق دولتی بازده بالاتری ارائه می‌دهند، هزینه فرصت نگهداری طلا افزایش می‌یابد. همین عامل توضیح می‌دهد چرا درگیری نظامی که در شرایط عادی باید طلا را گران کند، این بار بخشی از فشار نزولی را تشدید کرده است.

آیا دلار واقعاً برای دومین جلسه بالا رفت؟

در زمان تنظیم گزارش بازار طلا، دلار برای دومین جلسه متوالی تقویت شده بود و خرید فلز زرد را برای دارندگان یورو، ین و سایر ارزها گران‌تر می‌کرد. رویترز نیز همین تقویت دو جلسه‌ای را یکی از عوامل محدودکننده طلا معرفی کرد.

بااین‌حال، داده‌های پایان معاملات تصویر کامل‌تری ارائه می‌دهند. شاخص دلار روز جمعه تقریباً بدون تغییر و در محدوده ۱۰۰.۷۶ قرار گرفت و در مجموع هفته حدود ۰.۲ درصد کاهش یافت. به بیان دیگر، دلار در بخش‌هایی از پنجشنبه و جمعه تقویت شد، اما داده‌های ملایم تورمی اجازه ندادند افزایش آن به یک رشد هفتگی قدرتمند تبدیل شود.

این تفاوت زمانی اهمیت دارد؛ زیرا طلا ممکن است در طول یک جلسه معاملاتی تحت تأثیر رشد لحظه‌ای دلار قرار بگیرد، حتی اگر شاخص دلار در پایان هفته پایین‌تر از نقطه شروع خود بسته شود.

نگرانی اصلی بازار؛ نشست بعدی فدرال‌رزرو

چند مقام فدرال‌رزرو در روزهای اخیر درباره خطر تداوم تورم و امکان افزایش نرخ بهره سخن گفته‌اند. بازار همچنان انتظار دارد نرخ‌ها در نشست ژوئیه بدون تغییر بمانند، اما احتمال افزایش تا نشست سپتامبر بالا رفته است. در زمان گزارش بازار طلا، معامله‌گران احتمال افزایش نرخ در سپتامبر را حدود ۵۸ درصد برآورد می‌کردند؛ در گزارش‌های بعدی این احتمال تا محدوده ۶۵ درصد نیز افزایش یافت.

این تغییر انتظارات برای طلا بسیار مهم‌تر از یک آمار تورمی منفرد است. بازار باید تشخیص دهد که فدرال‌رزرو کاهش تورم ژوئن را نشانه‌ای پایدار می‌داند یا رشد نفت را خطری تازه برای بازگشت فشار قیمت‌ها تلقی می‌کند.

در صورت تثبیت نفت در سطوح بالا، مقامات فدرال‌رزرو ممکن است بر خطرهای تورمی تمرکز بیشتری داشته باشند. اما اگر قیمت انرژی کاهش پیدا کند و آمارهای بعدی نیز از افت تورم حکایت داشته باشند، احتمال افزایش نرخ کمتر می‌شود و فشار بر طلا، دلار و بازده اوراق می‌تواند کاهش یابد.

چرا نقش پناهگاه امن طلا ضعیف شد؟

طلا همچنان یکی از مهم‌ترین دارایی‌های امن جهان است، اما واکنش آن به بحران‌ها همواره یکسان نیست. در مرحله نخست یک شوک نظامی، سرمایه‌گذاران معمولاً به خرید طلا روی می‌آورند. با ادامه بحران، بازار به پیامدهای اقتصادی آن مانند نفت، تورم، نرخ بهره و رشد اقتصادی توجه می‌کند.

در بحران فعلی، کانال تورم و نرخ بهره بر کانال پناهگاه امن غلبه کرده است. قیمت طلا از آغاز درگیری‌ها در ماه فوریه نزدیک ۲۵ درصد کاهش یافته؛ آماری که نشان می‌دهد بالا بودن ریسک ژئوپلیتیکی به‌تنهایی برای حفظ روند صعودی اونس کافی نبوده است.

بااین‌حال، این وضعیت می‌تواند تغییر کند. اگر بحران به اختلال گسترده‌تر در عرضه انرژی یا نگرانی جدی درباره ثبات مالی منجر شود، تقاضای امن ممکن است دوباره بر فشار نرخ بهره غلبه کند. بانک‌های مرکزی و سرمایه‌گذاران بلندمدت نیز همچنان می‌توانند در افت‌های قیمتی از بازار حمایت کنند.

محدوده ۴۰۰۰ دلار چرا مهم است؟

سطح ۴۰۰۰ دلار اکنون به یک مرز روانی و فنی مهم تبدیل شده است. طلا در طول هفته چند بار به زیر این سطح رفت، اما خریداران در قیمت‌های پایین‌تر فعال شدند و اجازه تثبیت طولانی‌مدت زیر آن را ندادند.

حفظ این محدوده می‌تواند راه را برای بازگشت به ۴۰۵۰ و سپس ۴۱۰۰ دلار باز کند. در مقابل، شکست پایدار سطح ۴۰۰۰ دلار ممکن است فروشندگان بیشتری را وارد بازار کند؛ به‌ویژه اگر دلار و بازده اوراق دوباره افزایش یابند. بانک اچ‌اس‌بی‌سی پیش‌تر محدوده معاملاتی طلا برای باقی‌مانده سال را بین ۳۸۰۰ تا ۴۷۰۰ دلار برآورد کرده بود که دامنه بالای عدم‌قطعیت بازار را نشان می‌دهد.

سه سناریو برای قیمت طلا

در سناریوی نخست، تنش‌های سیاسی ادامه پیدا می‌کند اما نفت در محدوده فعلی تثبیت می‌شود. در این حالت، طلا احتمالاً در نزدیکی ۴۰۰۰ دلار پرنوسان خواهد ماند و داده‌های اقتصادی آمریکا جهت کوتاه‌مدت آن را تعیین خواهند کرد.

در سناریوی دوم، قیمت نفت به دلیل اختلال بیشتر در هرمز یا دریای سرخ افزایش می‌یابد. واکنش اولیه ممکن است رشد تقاضای امن برای طلا باشد، اما اگر بازار افزایش نرخ بهره را قطعی‌تر بداند، اونس دوباره تحت فشار قرار خواهد گرفت.

در سناریوی سوم، تنش‌ها کاهش می‌یابد و نفت عقب‌نشینی می‌کند. کاهش نگرانی تورمی می‌تواند احتمال افزایش نرخ بهره را پایین بیاورد و به طلا کمک کند؛ هرچند کم شدن تقاضای پناهگاه امن ممکن است بخشی از این اثر مثبت را خنثی کند.

جمع‌بندی

طلا روز جمعه افزایش یافت، اما این رشد نتوانست زیان هفتگی ۲.۶ درصدی را جبران کند. قیمت نقدی در گزارش پایانی رویترز حدود ۴۰۱۱ دلار و قرارداد آتی در سطح ۴۰۱۸ دلار و ۸۰ سنت قرار گرفت. اختلاف با رقم ۴۰۱۷ دلار ثبت‌شده در برخی تابلوهای لحظه‌ای، به زمان و منبع قیمت‌گذاری مربوط است.

عامل اصلی ضعف هفتگی طلا نه کاهش تقاضای امن، بلکه تغییر انتظارات درباره تورم و نرخ بهره بود. رشد ۱۶ درصدی نفت، تقویت مقطعی دلار و افزایش احتمال بالا رفتن نرخ بهره در سپتامبر، اثر مثبت داده‌های آرام‌تر تورمی را خنثی کردند.

در کوتاه‌مدت، سه متغیر باید زیر نظر قرار گیرند: قیمت نفت، شاخص دلار و موضع مقامات فدرال‌رزرو. تا زمانی که نفت بالا و احتمال افزایش نرخ بهره جدی باقی بماند، بازگشت‌های روزانه طلا ممکن است شکننده باشند. تثبیت بالای ۴۰۰۰ دلار نشانه مقاومت خریداران است، اما برای آغاز یک روند صعودی پایدار، بازار به کاهش فشار دلار و نرخ بهره نیاز دارد.