علل اصلی نوسانات بازار گوشت قرمز: بررسی وضعیت تأمین نهاده‌های دامی

بنابر گفته کارشناسان، مشکلات تامین نهاده‌های دامی، حذف ارز ترجیحی و کاهش واردات گوشت قرمز منجر به برهم خوردن نظام عرضه و تقاضا و التهابات قیمت در بازار شده است.

کد خبر: ۲۳۴۱۱۲

چهارشنبه - ۰۳ دی ۱۴۰۴

بررسی ها از سطح بازار نشان می دهد که طی هفته های اخیر قیمت گوشت قرمز همانند دیگر محصولات پروتئینی نوساناتی در بازار داشته که این امر تشدید کاهش قدرت خرید خانوار را به همراه داشته است که کارشناسان این حوزه مشکلات تامین نهاده های دامی و برهم خوردن نظام عرضه و تقاضا را از علل اصلی این التهابات مطرح کردند.

براساس گفته های مسئولان وزارت جهاد گوشت گرم تا پایان سال گذشته با ارز ترجیحی وارد کشور می‌شد و از ابتدای امسال پس از مذاکرات میان وزارت جهاد کشاورزی، ستاد تنظیم بازار کالاهای اساسی، بانک مرکزی و سازمان برنامه و بودجه کشور و با اتخاذ تصمیمات جدید، در نهایت مقرر شد که گوشت قرمز گرم وارداتی تا ۱۳ خرداد به طور کامل با ارز ترجیحی، از ۱۴ خرداد تا ۲۰ تیر ماه با ارز ترکیبی (۸۰ درصد ارز ترجیحی و ۲۰ درصد ارز مرکز مبادله طلا و ارز) و از ۲۱ تیر ماه با تخصیص ۱۰۰ درصدی ارز مرکز مبادله صورت گیرد که حذف ارز ترجیحی و وقفه در واردات ناشی از روند تصمیم گیری ها منجر به التهابات بازار گوشت قرمز شد که کماکان این روند ادامه دارد.

بنابر آمار سالانه یک میلیون تا یک میلیون و ۱۰۰ هزارتن گوشت قرمز در کشور مصرف می شود که ۹۰۰ تا ۹۴۰ هزارتن از این میزان در داخل تولید و مابقی از طریق واردات تامین می شود که تا قبل از حذف ارز ترجیحی، تقاضا برای خرید گوشت های وارداتی بسیار بالا بود، اما اکنون بدلیل نزدیک شدن فاصله قیمت با گوشت تولید داخل، تقاضا کاهش یافته است.

کارشناسان صنعت دامپروری اذعان می کنند که امسال میزان واردات گوشت قرمز نسبت به مدت مشابه سال قبل به رغم صدور مجوز واردات، کاهش یافته است، درحالیکه با ایجاد زنجیره تولید و تامین مستمر نهاده های دامی نیازی به واردات گوشت قرمز برای تنظیم بازار نداریم.

ماهانه ۵۰ هزارتن گوشت قرمز در کشور تولید می شود

رضا سالمی دبیر انجمن واردکنندگان فرآورده های خام دامی گفت: بنابر آمار سال گذشته به طور متوسط ۲۴۰ هزارتن معادل ماهانه ۲۰ هزارتن گوشت وارد کشور شد،درحالیکه طی ۹ ماهه امسال ۴۰ هزارتن گوشت گرم و منجمد وارد شده است.

به گفته وی، در ۹ ماهه امسال باید ۱۸۰ هزارتن گوشت وارد کشور می شد که کسری ۱۴۰ هزارتن واردات نسبت به سال قبل منجر به افزایش قیمت شده به طوریکه نوسان بازار بیش از افزایش قیمت تمام شده بوده است.

سالمی ادامه داد: افزایش قیمت گوشت و هرکالایی تابع ۲ عامل اصلی افزایش قیمت تمام شده و عرضه و تقاضاست که امسال بخشی از نوسان قیمت گوشت ناشی از رشد قیمت تمام شده ناشی از گرانی نهاده و علوفه و هزینه دامدار بوده است، اما بخش اعظم این التهاب بازار بدلیل عدم تعادل عرضه و تقاضاست.

دبیر انجمن واردکنندگان فرآورده های خام دامی متوسط تولید ماهانه گوشت قرمز را ۴۵ تا ۵۰ هزارتن اعلام کرد و افزود: بنابر آمار ماهانه ۶۵ تا ۷۰ هزارتن گوشت در کشور مصرف می شود که براین اساس ۱۵ تا ۲۰ هزارتن کسری نیاز بازار را داریم که باید از طریق واردات تمام می شود که امسال کاهش واردات منجر به برهم خوردن نظم بازار و التهابات بازار شده است.

وی ادامه داد: بنابر آمار وزارت جهاد سالانه ۹۰۰ هزارتن گوشت قرمز در کشور تولید و ۲۰۰ هزارتن مابقی باید وارد شود، اما براساس اعلام مرکز آمار مبنی بر کشتار رسمی کشتارگاه ها و کشتار غیررسمی، ۶۰۰ تا ۶۵۰ هزارتن گوشت در داخل تولید و ۲۰۰ تا ۲۵۰ هزارتن از طریق واردات تامین می شود که برای تنظیم بازار باید کسری نیاز کشور باید وارد شود.

به گفته سالمی، سال گذشته حدود ۹۸ هزارتن گوشت قرمز با ارز ترجیحی وارد کشور شد که براین اساس ۱۰ درصد نیاز کشور با ارز ترجیحی و قیمت تنظیم بازار وارد شد که این رقم واردات سوپاپ اطمینانی برای تنظیم بازار و کنترل قیمت بود که براین اساس قسمت هایی از جامعه را تحت تاثیر قرار می داد که حدود ۷ تا ۱۰ درصد روی قیمت گوشت اثر داشته است.

این مقام مسئول با اشاره به آینده بازار گوشت قرمز تصریح کرد: با توجه به نزدیک شدن به مصرف گوشت قرمز در ایام پایانی سال، تقاضا برای خرید افزایش می یابد که این امر می تواند روی التهابات بازار اثر بگذارد و از آنجا که واردات تکاپوی کل نیاز بازار را نمی دهد، گوشت به میزان نیاز وارد کشور شود.

آینده بازار گوشت قرمز و دام تابع شرایط تامین‌نهاده دامی

افشین صدردادرس مدیرعامل اتحادیه دام سبک گفت: بررسی ها نشان می دهد که قیمت ها نسبت به هفته قبل تغییر چندانی نداشته به طوریکه قیمت هرکیلو بره نر ۳۴۰ تا ۳۵۰ هزارتومان است.

به گفته وی، در حال حاضر تقاضا برای خرید دام زنده در برخی استان ها کاهش یافته و در برخی استان ها تغییری نداشته است.

صدردادرس ادامه داد: گرچه عرضه نهاده تا حدودی در حال انجام است، اما بوروکراسی پیچیده مانع عرضه می شود که امیدواریم مرتفع شود. همچنین عرضه نهاده توسط تشکل ها برای اعضا در سامانه بازارگاه آغاز شده که امیدواریم این روند استمرار یابد تا بحران بازار نهاده مرتفع شود.

مدیرعامل اتحادیه دام سبک با اشاره به آینده بازار دام و گوشت بیان کرد: بنابر وعده وزیر جهاد کشاورزی، اگر بانک مرکزی متعهد به تامین و تخصیص ارز مورد نیاز باشد، امیدواریم تا حدودی بحران بازار نهاده کاهش یابد، در غیر اینصورت مقطع فعلی با تامین ارز پشت سر می‌گذرانیم،  مجدد گرفتار بازار سیاه نهاده خواهیم شد که این موضوع به اراده دولت کاملا بستگی دارد.

به گفته وی، با احتساب نرخ فعلی دام زنده، قیمت لاشه درب کشتارگاه ۶۵۰ هزارتومان است.

این مقام مسئول گفت: در حال حاضر با بحران تامین نهاده روبرو هستیم، اما این بحران نباید ما را غافل کند ته سال زراعی فعلی وضعیت خوبی از لحاظ تامین آب برمبنای پیش بینی هواشناسی، مسئولان امر از پیش بینی کاهش ها برای اثرات خشکسالی غافل نشوند که استمرار روند فعلی مصداق سوء مدیریت است.

بنابر آمارهای اعلامی حدود ۹۰ درصد گوشت قرمز مورد نیاز در داخل تولید و مابقی از طریق واردات تامین می شود که حذف ارز ترجیحی در کنار اتخاذ دیگر سیاست های حمایتی می تواند راهکار مناسبی برای دستیابی به خودکفایی گوشت قرمز باشد.