کاهش تولید مسکن و احتمال جهش قیمتی: تحلیل شرایط بازار

بازار طلا و ارز طی هفته‌های گذشته با رشدی بی‌سابقه، قله‌های تاریخی را پشت سر گذاشته‌اند. این در حالی است که بازار مسکن در سال‌های اخیر در رکود طولانی‌مدتی فرو رفته و این رکود پس از جنگ ۱۲ روزه عمیق‌تر نیز شده است. در چنین شرایطی، بازار ملک به چه سمت و سویی حرکت خواهد کرد؟ آیا تب‌وتاب طلا و ارز به حوزه مسکن سرایت کرده و این بازار را از رکود خارج می‌کند؟ یا اینکه سرمای پاییزی حاکم بر بازار مسکن تشدید شده و جای خود را به خوابی زمستانی خواهد داد؟ حسن محتشم، عضو هیات مدیره انجمن انبوه‌سازان استان تهران گفته است که اگر وضعیت فعلی ادامه پیدا کند، بازار مسکن با جهش قیمتی روبه‌رو خواهد شد. او تاکید کرده که این جهش ناشی از تورم و کاهش ساخت‌وساز بوده و ارتباطی به بازگشت رونق به بازار ندارد.

کد خبر: ۲۳۳۷۱۱

پنجشنبه - ۲۰ آذر ۱۴۰۴

بازار مسکن در حالی روزهای رکودی و کم رونق خود را پشت سر می‌گذارد که همزمان قیمت دلار و طلا دوباره در مسیر صعود قرار گرفته و سقف‌شکنی‌های تاریخی را تجربه کرده‌اند؛ رشد بازارهای موازی در کنار کاهش قدرت خرید خانه و کند شدن روند ساخت‌وساز، تصویر مبهمی از آینده بازار مسکن ساخته است.

اکنون این پرسش مطرح می‌شود که آیا تداوم چنین شرایطی، بازار مسکن را به سمت جهش قیمتی دیگری سوق خواهد داد یا رکود تورمی عمیق‌تری در انتظار این بازار است؟

از زمان جنگ ۱۲ روزه، نظمِ همراهی دلار و مسکن از بین رفته است

حسن محتشم، عضو هیات‌مدیره انجمن انبوه‌سازان استان تهران بیان کرد: «در گذشته، تورم روی تمامی کالاها اثرگذار بود و طبیعتا بخش مسکن هم از این قاعده مستثنی نبود و تقریبا دلار و مسکن موازی با هم جلو می‌رفتند.»

او ادامه داد: «دلیل آن هم این بود که وقتی ارزش ریال با دلار تنظیم می‌شد، قیمت مسکن هم خودش را با دلار تطبیق می‌داد و بالا می‌آمد. اگر از ابتدای انقلاب نگاه کنیم، این اتفاق در مقاطع مختلف رخ داده است.»

محتشم در ادامه توضیح داد: «اما این بار، از زمان جنگ ۱۲ روزه، این مطابقت به‌هم خورده و این نظمِ همراهی دلار و مسکن از بین رفته است. دلیل این موضوع، از نگاه من، به تفاوت فاحش میان نقدشوندگی مسکن با دلار برمی‌گردد.»

مسکن سرعت نقدشوندگی طلا و ارز را ندارد و به همین دلیل از آنها عقب مانده است

عضو هیات مدیره انجمن انبوه‌سازان استان تهران بیان داشت:‌ «دلار پول نقدی است که در هر زمان و هر مکان امکان استفاده از آن وجود دارد؛ طلا نیز همین‌طور است. اما مسکن این نقدشوندگی و سرعت عمل ارز و طلا را ندارد و در نتیجه از آنها فاصله گرفته و این فاصله همچنان رو به افزایش است.»

محتشم به نقدشوندگی بازارهای موازی اشاره و اظهار کرد: «قیمت دلار و طلا به دلیل کاهش ارزش ریال و همچنین تزریق پول پرفشار از سوی دولت به اقتصاد در حال افزایش است؛ به‌نظر می‌رسد اگر تدبیری اندیشیده نشود، این روند افزایشی همچنان ادامه‌دار باشد.»

سرمایه‌گذاری در بخش مسکن بسیار کند و محدود شده است

این کارشناس بازار مسکن در ادامه گفت: «سرمایه‌گذاری در بخش مسکن، به علت نقدشوندگی پایین و به ویژه پس از جنگ ۱۲ روزه بسیار محدود و کند شده و حتی در برخی موارد در حال توقف است. سرمایه معمولا به جایی می‌رود که امنیت داشته باشد. تامین امنیت مساله بسیار مهم و مورد توجهی برای سرمایه‌گذاران است.»

تولید مسکن به دلیل وضعیت «نه جنگ؛ نه صلح» کاهشی یا متوقف شده است

محتشم درباره میزان تولید در بازار مسکن توضیح داد: «در شرایط فعلی که در وضعیت نه جنگ و نه صلح قرار داریم، اطمینان از بازگشت سرمایه در بخش مسکن به اندازه دلار و طلا نیست. در نتیجه تولید مسکن کاهش یافته است؛ برخی پروژه‌ها متوقف شده و برخی به کندی پیش می‌روند.»

این مقام صنفی درباره میزان سرمایه‌گذاری در بازار مسکن بیان داشت: «سرمایه‌گذاری در مسکن به‌شدت تحت تاثیر بلاتکلیفی سیاسی و وضعیت «نه جنگ، نه صلح» قرار گرفته است. در مقابل، نقدینگی موجود در جامعه به سمت طلا، ارز و حوزه‌هایی می‌رود که امنیت بیشتری دارند. عضو هیات مدیره انجمن انبوه‌سازان استان تهران ادامه داد: «به همین دلیل سرمایه‌گذاری در مسکن کمتر شده و به‌دلیل نبود نقدشوندگی، پروژه‌ها در حال توقف است.»

کاهش تولید مسکن، زمینه‌ساز بحران قیمتی در این بازار می‌شود

محتشم درباره تبعات کاهش سرمایه‌گذاری در بازار مسکن هشدار داد: «اگر مسئولان به تبعات این وضعیت توجه نکنند، در آینده با بحران جدی از منظر قیمتی در بخش ساخت‌وساز روبه‌رو می‌شویم؛ زیرا تولید کاهش پیدا می‌کند و وقتی عرضه نتواند پاسخگوی تقاضا باشد، طبیعی است که قیمت‌ها نقش واقعی خود را نشان می‌دهند.»

مسکن ناچار است خود را با رقبای سرمایه‌ای، هم‌سطح کند

این مقام صنفی بیان کرد: «اگر این وضعیت بلاتکلیفی سیاسی نیز مشخص شود، مسکن ناچار است خود را با رقبای سرمایه‌ای مانند طلا، بورس و حتی خودرو هم‌سطح کند.»

سازندگان مسکن مجبور به عرضه واحدهای خود با قیمت تمام‌شده یا کمتر از آن شدند

محتشم گفت: «در حال حاضر، افزایش قیمت نهاده‌های ساختمانی و دستمزد نیروی انسانی، هزینه تمام‌شده را بالا برده است، اما مجموعه این عوامل در قالب کالای آپارتمانی، نتوانسته پاسخگوی قیمت اجزای تشکیل‌دهنده آن باشد.»

او اضافه کرد‌: «در نتیجه، اکنون در بخش مسکن سودآوری برای سازندگان متصور نیست و حتی برخی از سازندگان حاضر هستند واحدهای خود را به قیمت تمام‌شده یا کمتر از آن عرضه کنند. اما این روند نمی‌تواند ادامه داشته باشد و دیر یا زود با جهشی غیرقابل پیش‌بینی در بخش مسکن مواجه خواهیم شد.»

متقاضیان مسکن به دلیل نداشتن پول نمی‌توانند وارد بازار شوند و خرید کنند

عضو هیات مدیره انجمن انبوه‌سازان استان تهران با اشاره به اینکه این جهش قیمتی از نوع رونق نیست، بلکه ناشی از تورم است، ادامه داد: «تقاضایی که اکنون در بازار وجود دارد، تقاضای موثر پنهانی است که به دلیل نبود نقدینگی نمی‌تواند وارد بازار شود. متقاضیان مسکن به دلیل نداشتن پول نمی‌توانند وارد بازار شوند و خرید کنند.»

مسکن و بخش ساختمان شرایط مطلوبی ندارد و از تورم جا مانده است

محتشم در ادامه اظهار کرد: «تقاضای سرمایه‌ای هم به دلیل پایین بودن نقدشوندگی بخش مسکن و نبود اطمینان از حفظ سرمایه، کمتر وارد بازار می‌شود. در نتیجه، مسکن و بخش ساختمان شرایط مطلوبی ندارد و از تورم عقب است.»

کاهش تولید، جبران عقب‌ماندگی مسکن از تورم و تقاضای انباشته، منجر به جهش قیمتی بازار می‌شود

این مقام صنفی افزود: «اما این وضعیت همیشه ادامه پیدا نمی‌کند. در نتیجه با توجه به کاهش تولید، در آینده با دو موضوع ناگوار روبه‌رو خواهیم شد؛ نخست اینکه مسکن عقب‌ماندگی خود از تورم را جبران می‌کند.» این مقام صنفی درباره عامل دوم توضیح داد: «مورد دوم تقاضای انباشته بیش از اندازه‌ای‌ست که وقتی وارد بازار شود، معادله را به نفع افزایش قیمت تغییر می‌دهد و جهش قیمتی را مضاعف می‌کند.»