اقتصاد یا احساس؟ رازهای پشت افزایش تقاضا برای طلا در ۱۳ صفر

با گسترش یک باور بی‌پایه درباره خوش‌یُمنی خرید طلا در ۱۳ صفر، امسال نیز بازار بار دیگر شاهد افزایش تقاضا برای طلا و سکه بود. هرچند قیمت طلا و سکه در روز چهارشنبه خلاف سایر روزهای هفته جاری کاهشی بود، اما حباب سکه امامی تا ۶۱۰ هزار تومان و سکه بهار تا ۹۲۰ هزار تومان رشد کرده‌اند. این رفتار بازار را می‌توان متاثر از ابهام اقتصادی و تأثیر روانشناختی اجتماعی دانست، نه منطق اقتصادی.

کد خبر: ۲۲۹۸۹۶

پنجشنبه - ۱۶ مرداد ۱۴۰۴

طی سال‌های اخیر برخی فعالان شبکه‌های اجتماعی، خرید طلا در ۱۳ صفر را خوش‌یُمن و باعث افزایش رزق دانسته و اندک‌اندک، آن را به یک باور عمومی تبدیل کرده‌اند. این باور با وجود نبود سندی دینی، باعث تشکیل صف‌های خرید در طلافروشی‌ها شده‌ است. بررسی «تجارت‌نیوز» حاکی از این است که این پدیده نمایانگر ترکیبی از خرافه، تأثیر رسانه‌ای و نگرانی اقتصادی است.

وقتی شایعه خریدار می‌آورد

در یکی از داغ‌ترین روزهای مرداد، خیابان منوچهری و سبزه‌میدان به یکی از شلوغ‌ترین نقاط پایتخت تبدیل شده است. مغازه‌های طلافروشی یکی‌یکی مشتری دارند. پشت ویترین‌های براق، چشم‌ها خیره مانده به نرخ‌های دیجیتال قرمزرنگی که لحظه‌به‌لحظه بالا و پایین می‌شوند.

یکی از خریداران می‌گوید:«من خودم از چند نفر شنیدم که امروز روز خاصیه. می‌گن خرید امروز باعث می‌شه مال از دست نره، همین باعث وسوسه می‌شه.»

فروشنده‌ای در سبزه‌میدان می‌گوید:«همیشه بعد از محرم بازار رونق می‌گیره، ولی امروز بیشتر از انتظارم فروش داشتیم. به نظرم شایعه‌ روز ۱۳ صفر امسال جدی‌تر گرفته شد. پارسال هم بود، ولی نه به این شدت.»

طلافروش دیگری که سال‌هاست در بازار کار می‌کند، می‌گوید: «باور کنید خیلی‌ها امروز اومدن فقط چون فلان پیج یا اینفلوئنسر گفته برکت داره. دیگه بازارم شده تابع روایت‌های فضای مجازی!»

حباب سکه از رشد تقاضا روایت می‌کند

با اینکه قیمت اونس جهانی طلا نسبت به هفته گذشته افت زیادی کرده و دلار هم اندکی عقب نشسته، اما حباب سکه به‌طور قابل توجهی افزایش پیدا کرده است. سکه امامی بیش از ۶۰۰ هزار تومان و سکه بهار حدود ۹۲۰ هزار تومان، افزایش حباب داشته‌اند که این مساله نشانه‌ای از افزایش تقاضای هیجانی است.

طلافروشان می‌گویند مشتریان عمدتاً طلاهای زیر یک گرم مثلا یک‌گرمی یا نیم‌گرمی می‌خرند. به نظر می‌رسد فقط تهیه طلا هرچند به مقدار اندک به صورت نمادین برایشان کفایت دارد و هدف این خریدها سرمایه‌گذاری نیست.

خریداران خرافاتی سال گذشته در هر گرم طلا ۱۱۶ درصد سود کردند

۱۳ صفر سال گذشته مصادف بود با ۲۸ مرداد. در این روز قیمت سکه امامی به‌عنوان متر تعیین ارزش در بازار طلا با رقم ۴۱ میلیون و ۶۱۰ هزار تومان معامله می‌شد و یک سال بعد این قطعه به قیمت ۸۴ میلیون و ۵۰۵ هزار تومان رسید؛ یعنی بازدهی ۱۰۳.۹ درصدی و افزایش قیمت ۴۲ میلیون و ۸۹۵ هزار تومانی!

قیمت طلا نیز انتهای مرداد سال گذشته در هر گرم، سه میلیون و ۴۹۶ هزار تومان بود و در لحظه نگارش این گزارش با رقم هفت میلیون و ۵۷۱ هزار تومان ثبت شده است. بنابراین یک گرم طلا طی یک سال، بازدهی ۱۱۶.۵۶ درصدی و سود چهار میلیون و ۷۵ هزار تومانی برای خرافاتی‌ها در پی داشته است.

بدون شک، خرید طلا در ۱۳ صفر یک پدیده خرافی و بی‌پایه است که بدون پشتوانه مستند، از طریق فضای مجازی گسترش یافته است؛ واقعیت اقتصادی این است که طی سک سال گذشته بازار طلا به دلیل رخدادهای سیاسی در ایران، منطقه و جهان، با جهش‌های قیمتی بزرگی روبرو بوده که قطع به یقین ارتباطی با 13 صفر یا هر تاریخ دیگری، نداشته است. ضمن آنکه بدون در نظر گرفتن این دست از خرافه‌ها، تجربه ثابت کرده است که خرید و سرمایه‌گذاری در طلا به‌ویژه با دید بلندمدت، همواره با سود همراه بوده است.

چگونه خرید طلا در ۱۳ صفر به سرعت رواج یافت؟

برخی افراد مدعی هستند، امام صادق (ع) سفارش کرده‌اند طلا در ۱۳ صفر خریده شود، اما با بررسی منابع معتبر، هیچ روایت مستندی در این رابطه وجود ندارد. باید در نظر داشت از زمانی که استفاده از شبکه‌های اجتماعی به‌ویژه اینستاگرام در میان مردم رواج پیدا کرده برخی خرافات نیز با سرعت باورنکردنی منتشر می‌شوند.

نمونه این مساله تبلیغ برخی فروشندگان یا اینفلوئنسرها درباره خوش‌ یمنی خرید طلا در ۱۳ صفر است که در شکل‌گیری این باور در میان مردم نقش اساسی داشته است. شایعاتی نیز مبنی بر اینکه برخی طلافروشان برنامه‌ریزی کرده‌اند تا با این روایت، فروش را در فصل کم‌تقاضای ماه صفر افزایش دهند به گوش می‌خورد که در برخی موارد به واقعیت نزدیک است.