زعفران در انبار محتکران/ دلالان بازار زعفران را به نابودی کشاندند؟

بازار زعفران در هفته‌های اخیر دچار دگرگونی‌های چشمگیری شده و فعالیت دلالان بیش از پیش فعال شده‌اند. به گفته علی حسینی، عضو شورای ملی زعفران، عزم راسخی برای جلوگیری از دلالان وجود ندارد و در صورت ادامه این روند، ایران بازارهای صادراتی خود را از دست می‌دهد.

کد خبر: ۲۲۲۶۲۵

دوشنبه - ۰۸ بهمن ۱۴۰۳

این روزها بازار زعفران، این کالای ارزشمند صادراتی، تحت تأثیر نوسانات نرخ ارز و فعالیت گسترده دلالان قرار گرفته است. این شرایط باعث ایجاد بحرانی جدی در بازار زعفران  شده و آینده آن را در هاله‌ای از ابهام قرار داده است.

این شرایط نه‌تنها کشاورزان را با چالش‌های جدی روبه‌رو کرده، بلکه مصرف‌کنندگان هم از دسترسی به این کالا با قیمت مناسب محروم شده‌اند. حال این پرسش ایجاد می‌شود که آیا با وجود فعالیت گسترده دلالان، مسئولان برای حل این مشکل اقدامی انجام داده‌اند؟

دلالان زعفران را احتکار می‌کنند

علی حسینی، عضو شورای ملی زعفران، درباره ورود گسترده دلالان به بازار زعفران عنوان کرد: نوسانات و تکاپوی شدیدی که در بازار وجود دارد، حاصل روندی است که دلالان در بازار ایجاد کرده‌اند. عده‌ای از این دلالان برای فریب مردم خود را تاجر  یا تولید‌کننده زعفران معرفی می‌کنند و در زمان مناسب محصول را با شایعه‌هایی نظیر سقوط قیمت‌ها، نبود خریدار در بازار و ... از کشاورز می‌خرند و احتکار می‌کنند.

وی ادامه داد: دلالان بعد جمع‌آوری کامل زعفران از سطح بازار، شایعاتی همچون کمبود محصول، افزایش قیمت، خالی شدن انبارها و ... را منتشر می‌کنند. این افراد با ایجاد ناامنی در روند عرضه و تقاضا هم باعث متضرر شدن کشاورران می‌شوند و هم خریداران را مجبور به خرید این محصول با قیمت‌های گزاف می‌کنند.

او درباره مدت‌زمان حضور این افراد در بازار عنوان کرد: حضور این افراد  مربوط به مدت کوتاهی نیست؛ بلکه مدت‌زمان زیادی است که دلالان در استان‌های تولید‌کننده زعفران حضور دارند و به صورت سیستماتیک فعالیت می‌کنند.

این عضو شورای ملی زعفران درباره تأثیر فعالیت دلالان بر وضعیت کشاورزان تصریح کرد: این وضعیت باعث ایجاد دو دلی و تردید برای کشاورزان می‌شود. در ابتدای فصل این دلالان خود را مدافع کشاورز نشان می‌دهند تا محصولات کشاورزان را خریداری  کنند. ولی بعد از یک‌ سال دوباره این روند را برعکس انجام می‌دهند و این چرخه ادامه دارد.

زعفران 65 میلیونی 100 میلیون تومان شد

حسینی درباره قیمت فعلی زعفران و وضعیت ارزآوری این کالا برای کشور با توجه به شرایط فعلی تشریح کرد: زعفران یک کالای ارزآور است و صادرات روان و قانونی این محصول می‌تواند به منافع ملی کشور کمک کند.

او افزود: افرادی که باعث متشنج شدن بازار می‌شوند، معمولا از صادر‌کنندگان خوشنام نیستند. بلکه معمولاً دلالان و قاچاقچیانی هستند که این اعمال را انجام می‌دهند. به طور مثال این افراد زعفرانی را که در سه ماه گذشته با قیمت 65 میلیون تا 75 میلیون تومان خریداری کردند، در حال حاضر با نرخ بالای 100 میلیون تومان آن را به فروش می‌رسانند.

مسئولان برای رفع مشکل بازار اقدامی نکردند

این فعال صنفی درباره اقدامات مسئولان برای حل این مشکل عنوان کرد: با وجود اینکه هویت این افراد مشخص است، ولی بازهم مسئولان اقدامات مؤثری در این زمینه انجام نداده‌اند. این رفتارها باعث ایجاد نگرانی و ابهام برای تولید‌کننده و صادرکننده می‌شود.

وی افزود: درحال حاضر وضعیت به‌گونه‌ای است که هر صادرکننده‌ای نمی‌تواند در این جریان ورود کند. چون این افراد بر این باورند که کشاورز محصول به آن‌ها نمی‌فروشد. در صورتی که اینگونه نیست و  این شرایط فقط باعث ناامیدی تولید‌کننده و اختلال در صادرات می‌شود.

زعفران تقلبی به سفره مصرف‌کنندگان می‌رسد

حسینی درباره تأثیر این شرایط بر مصرف‌کننده توضیح داد: قطعا به دلیل این شرایط مصرف‌‎کننده هم تحت تأثیر قرار می‌گیرد و مصرف‌کننده باید زعفران را با قیمت بالاتر خریداری کند. از طرفی برای اینکه مصرف‌کننده زعفران قیمت مناسب تهیه کند، تن به خرید محصولات تقلبی می‌دهد. این کار آب به آسیاب افرادی که زعفران تقلبی تولید می‌کنند، اضافه می‌کند.

تهدید بازارهای صادراتی ایران

این فعال صنفی از وضعیت بازار در صورت حل نشدن این مشکل پیش‌بینی کرد: از آنجایی که زعفران یک کالای صادراتی مهم است و زعفران ایرانی به بسیاری از کشورهای جهان صادر می‌شود، بنابراین در صورت حل نشدن این مشکل، ایران بسیاری از مشتری‌های خود را در بازارهای جهانی از دست می‌دهد.

او افزود: این ابهام برای صادرکننده ایجاد می‌شود که آیا با این قیمت خرید می‌تواند برای محصول خود مشتری پیدا کند؟ همچنین خریدار خارجی هم بازار ایران را رصد می‌کند و با ین وضعیت قطعا ایران خریداران خود را از دست می‌دهد. البته خریدار از وضعیت قیمت‌گذاری و ثبات بازار ایران نا امید می‌شود که این به ضرر کشور است.

دلالان زعفران در شبکه‌های اجتماعی مافیا تشکیل داده‌اند

حسینی برای بهبود این وضعیت پیشنهاد داد: به نظر می‌رسد که مهم‌ترین عامل برای حل این مشکل افزایش نظارت است. همچنین این افراد در فضای مجازی هم اطلاعات نادرست در اختیار مصرف‌کننده قرار می‌دهند. باید یک عزم جدی برای حل این مشکل وجود داشته باشد که درحال حاضر این عزم برای حل بحران بازار وجود ندارد.

براساس این گزارش، یکی از مواردی که از اهمیت ویژه‌ای برخوردار است، ایجاد سازو کاری برای برخورد با متخلفین و دلالان است. برای کنترل بازار و از دست نرفتن مشتریان خارجی، باید یک عزم راسخ برای برخورد با این افراد وجود داشته باشد. بی‌توجهی به این مسائل، باعث متضرر شدن کشاورزان، مصرف‌کنندگان و صادرکنندگان می‌شود.